ईप्सा (IpsA)
This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.
Warning!
This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.
Spoken Sanskrit
Englishईप्सा - IpsA - - desire or wish to obtain
ईप्सा - IpsA - - asking
Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form
Macdonell
EnglishBenfey
EnglishApte Hindi
Hindiईप्सा
- "आप्तुमिच्छा, आप्-सन्-अ"
प्राप्त करने की इच्छा
ईप्सा
- "आप्तुमिच्छा, आप्-सन्-अ"
"कामना, इच्छा"
Shabdartha Kaustubha
Kannadaईप्सा
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಹೊಂದಲು ಆಸೆ /ಪಡೆಯಲು ಆಸೆ
निष्पत्तिः - > आप्लृ (व्याप्तौ) + सन् - "अः" (३-३-१०२) । ईत् (७-४-५५)
व्युत्पत्तिः - > आप्तुमिच्छा
ईप्सा
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಇಚ್ಛೆ /ಅಪೇಕ್ಷೆ
E Bharati Sampat
Sanskrit(स्त्री) आप्तुमिच्छा । आप्लृ(व्याप्तौ)+सन्+अः+ईत् । ‘अ प्रत्ययात्’ ३.३.१०२, ‘आप्ज्ञप्यृधामीत्’ ७.४.५५। १.अपेक्षा, इच्छा । २.प्राप्तुम् इच्छा ।
Wordnet
Sanskrit आकाङ्क्षा, कामना, अनुकामः, अभिलिप्सा, अभिलाषः, अभिवाञ्छा, आशंसा, इच्छता, इच्छत्वम्, इच्छा, इष्टिः, ईप्सा, ईहा, वासना, श्लाघा, स्पृहा
लब्धुं स्पृहणम्।
"आकाङ्क्षाणाम् अन्तः कदापि न भवति।"
अभिधानचिन्तामणिपरिशिष्टम्
Sanskritजीरे जीरणजरणौ हिङ्गौ तु भूतनाशनम् ।
अगूढगन्धमत्युग्रं लिप्सौ लालसलम्पटौ ॥ १०२ ॥
लोलो लिप्सा तु धनाया रुचिरीप्सा च कामना ।
जीरण (पुं), जरण (पुं), भूतनाशन (क्ली), अगूढगन्ध (क्ली), अत्युग्र (क्ली), लालस (पुं), लम्पट (पुं), लोल (पुं), धनाया (स्त्री), रुचि (स्त्री), ईप्सा (स्त्री), कामना (स्त्री)
अभिधानरत्नमाला
Sanskritइच्छा
इच्छा, वाञ्छा, स्पृहा, काङ्क्षा, कामना, ईप्सा, रुचि, आशंसा
इच्छा वाञ्छा स्पृहा काङ्क्षा कामनेप्सा रुचिस्तथा ।
आशंसा चेति तुल्यार्था निश्चितं नियतं स्मृतम् ॥ ७१० ॥
verse 4.1.1.710
page 0082
वाचस्पत्यम्
Sanskritकृदन्तरूपमाला
Sanskrit1 {@“आपॢ व्याप्तौ”@} 2 “आपयत्यापतीत्यापेर्यौ वा णौ लम्भने पदे।
व्याप्त्यर्थस्यास्य तु स्वादेराप्नोतीति पदं भवेत्।।” 3 इति देवः।
आपकः-प्रापकः-पिका, आपकः-पिका, ईप्सकः 4 प्सिका
आप्ता-प्त्री, प्रापयिता-त्री, ईप्सिता-त्री
5 आप्नुवन्-वती, प्रापयन्-न्ती, ईप्सन्-न्ती
6 आप्स्यन्-न्ती-ती, आपयिष्यन्-न्ती-ती, ईप्सिष्यन्-न्ती-ती
-- प्रापयमाणः, प्रापयिष्यमाणः
आपः 7
-- -- आप्तः- 8 संप्राप्तः-प्तम्-प्तवान्, प्रापितम्, 9 ईप्सितः-तवान्
आपः, आपः, व्यापी-व्यापिनी, 10 ईप्सुः, आपिपयिषुः
-- आप्तव्यम्, आपयितव्यम्, ईप्सितव्यम्
आपनीयम्, प्रापणीयम्, ईप्सनीयम्
11 संप्राप्यः, आप्यम्, -- प्राप्यम्, -- ईप्स्यम्
ईषदापः-दुरापः-स्वापः
-- -- प्राप्यमानः, प्राप्यमानः, ईप्स्यमानः
आपः, आपः, ईप्सः
आप्तुम्, आपयितुम्, ईप्सितुम्
12 आप्तिः, प्रापणा, ईप्सा, आपिपयिषा
प्रापणम्, आपनम्, ईप्सनम्
आप्त्वा, आपयित्वा, ईप्सित्वा
प्राप्य, 13 प्रापय्य 14 = प्राप्य, प्रेप्स्य
15 आपम् २, आप्त्वा २, आपम् २, आपयित्वा २, ईप्सम् २
ईप्सित्वा २
01 (५९)
02 (५-स्वादिः-१२६०। सक। अनिट्-पर।)
03 (१३७)
04 [[३। सनि ‘आप्ज्ञपृधामीत्’ (७-४-५५) इतीत्वे, द्वित्वे, ‘अत्र लोपोऽभ्यासस्य’ (७-४-५८) इत्यभ्यासलोपः।]]
05 [[४। ‘स्वादिभ्यः--’ (३-१-७३) इति श्नुप्रत्यये उवङ्।]]
06 [पृष्ठम्००५८+ २८]
07 [[१। ‘आप्नोतेर्ह्रस्वश्च’ (द। उ। ७-१।) इति क्विप्सन्नियोगेन ह्रस्वत्वे, ‘अप्तृन्--’ (६-४-११) इति सर्वनामस्थाने दीर्घः। ‘आपः स्त्री भूम्नि वार्वारि--’ इति अमरकोशात् नित्यं बहुवचनम्।]]
08 [[आ। ‘तस्य मित्रीयतो दूतः संप्राप्तोऽस्मि वशंवदः’ भ। का। ६-१००।]]
09 [[B। ‘अन्वयादिविभिन्नानां यथासंख्यमनीप्सितम्’ भ। का। ९। १३२।]]
10 [[C। ‘दिग्व्यापिनीर्लोचनलोभनीया मृजाऽन्वयाः स्नेहमिव स्रवन्तीः’ भ। का। २-१३।]]
11 [[ड्। ‘संप्राप्यो निजशक्तिराद्धतपसः साधोः स देवोऽपि तामृज्वीकर्तुमुपानशे सुकृतिनीं प्रस्तिध्नुवानः खलान्।।’ धा। का। २-६९।]]
12 [[२। ‘क्तिन् आबादिभ्यः निष्ठायामनिड्भ्यः’ (वा। ३-३-९४) इति क्तिन्। ‘गुरोश्च हल’ (३-३-१०३) इत्यस्यापवादः।]]
13 [[E। ‘प्रापय्य शौरिमथ तां भगिनीं च वाक्यैरक्षीणसौहृदमपेतशुचाऽवतानीत्’ वा। वि। ३-५६।]]
14 [[३। ‘विभाषाऽऽपः’ (६-४-५७) इति णेरयादेशो वा।]]
15 [पृष्ठम्००५९+ २५]
No entries for this word is found.
What is this? (Hidden Dictionary)
To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.
How to hide/unhide dictionary?
Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.