| YouTube Channel

इरावती (irAvatI)

 
Monier Williams Cologne
English
इ॑रा—वती (ती),
f.
N.
 of a plant,
L.
N.
 of Durgā (the wife of Rudra),
BhP.
of a daughter of the Nāga Suśravas,
Rājat.
N.
 of a river in the Pañjāb (now called Rāvī),
MBh.
Hariv.
VP.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 भद्रमदा, इरावती
noun
कश्यपऋषेः एका पत्नी।
"भद्रमदा ऐरावतस्य माता आसीत्।"
Synonyms:
 रावी, इरावती
noun
भारतदेशे वर्तमाना एका नदी।
"रावी पञ्जाबप्रान्ते प्रवहति।"
Synonyms:
 इरावती
noun
एकः क्षुपविशेषः ।
"इरावत्याः वर्णनं कोशकारेण कृतम्"
Synonyms:
 इरावती
noun
एका नागकन्या ।
"इरावती सुश्रवसः कन्या अस्ति"
Mahabharata
English
Irāvatī, a river, the present Rāvi. § 268 (Varuṇasabhāv.): II, 9, 372 (among the rivers present in the palace of Varuṇa). --§ 317 (Kṛshṇa Vāsudeva): III, 12, 492 (at I. Kṛshṇa slew Bhoja).--§ 574 (Jambūkh.): VI, 9, 324.--§ 607 (Karṇap.): VIII, 44, 2040.--§ 768b (Umā-Maheśvarasaṃv.): XIII, 146, 6764 (among the rivers with whom Umā held a consultation). Cf. Airāvatī (VIII, 2055)
पुराणम्
English
इरावती १ / IRĀVATĪ I. Grand daughter of kaśyapa. ten daughters were born to kaśyapa by his wife krodhavaśā, viz. mṛgī, mṛgamandā, Harī, bhadramatā, Mātaṁgī, śārdūlī, śvetā, surabhi and kadrū, and irāvatī was Kadrū's daughter. (vālmīki rāmāyaṇa, araṇya Kāṇḍa).
इरावती २ / IRĀVATĪ II. A sacred river. (M.B. anuśāsana parva, Chapter 146, Verse 18).
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
इरावती,
स्त्री,
 (इरा विद्यतेऽस्या इति । इरा +मतुप् ।) वटपत्रीवृक्षः । पाषाणभेदीविशेषः । इतिराजनिर्घण्टः ॥
(नदीभेदः । यथा, महाभारते ।“विपासा च शतद्रश्च चन्द्रभागा सरस्वती ।इरावती वितस्ता च सिन्धुर्देवनदी तथा” ॥
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
इरावती स्त्री इरां भूमिम् अवति अव--बा० अतृ ङीप् ।वटपत्रीवृक्षे, सा हि पाषाणभेदनेनापि भूमिमाच्छादनात्पालयतीति तस्यास्तथात्वम् ।