| YouTube Channel

इन्धन (indhana)

 
शब्दसागरः
English
इन्धन
n.
 (-नं) Fuel
wood, grass, &c. used for that purpose.
E.
 इन्ध to
kindle, and ल्युट्
aff.
Capeller Eng
English
इन्धन
n.
 kindling, lighting
fuel, wood,
p.
 °वन्त्.
Yates
English
इन्धन (नं) 1.
n.
 Fuel.
Spoken Sanskrit
English
इन्धन - indhana -
n.
 - fuel
समिध - samidha - fuel
समिध् - samidh -
f.
 - fuel
सामिधेनी - sAmidhenI -
f.
 - fuel
एध - edha -
m.
 - fuel
इध्मन् - idhman -
n.
 - fuel
एधस् - edhas -
n.
 - fuel
कृपीट - kRpITa -
n.
 - fuel
सञ्ज्वलन - saJjvalana -
n.
 - fuel
समिन्धन - samindhana -
n.
 - fuel
समित्काष्ठ - samitkASTha -
n.
 - fuel
तर्पण - tarpaNa -
n.
 - fuel
इध्म - idhma -
m.
 - fuel in
जीवेन्धन - jIvendhana -
m.
 - bio fuel
सुषमिध् - suSamidh -
f.
 - good fuel
इन्धनिकरोति { इन्धनिकृ } - indhanikaroti { indhanikR } - verb - make in fuel
इध्मभृति - idhmabhRti -
adj.
 - bringing fuel
उपसमिधम् - upasamidham -
ind.
 - near the fuel
इध्मजिह्व - idhmajihva -
m.
 - fuel's tongue
समिदाहरण - samidAharaNa -
n.
 - fetching fuel
इन्धन - indhana -
n.
 - fuel
इन्धन - indhana -
n.
 - lighting
इन्धन - indhana -
n.
 - wood
इन्धन - indhana -
n.
 - grass used as fuel
इन्धन - indhana -
n.
 - kindling
Wilson
English
इन्धन
n.
 (-नं) Fuel
wood, grass, &c. used for that purpose.
E.
 इन्ध to kindle, and ल्युट्
aff.
Apte
English
इन्धन [indhana],
a.
 [इन्ध्-णिच्-ल्युट्] Kindling, lighting.
नम् Kindling, lighting,
Fuel, wood
&c.
शोकानलेन्धनताम्
K.*
 169.
Expectation, desire (वासना)
ये तु दग्धेन्धना लोके पुण्यपापविवर्जिताः
Mb.
 * 12.348.2.
Apte 1890
English
इंधन a. [इंध्-णिच्-ल्युट्] Kindling, lighting.
नं 1 Kindling, lighting.
2 Fuel, wood &c.
शोकानलेंधनतां K. 169.
Monier Williams Cologne
English
इन्धन
n.
 kindling, lighting, [cf. अग्नीन्धन]
fuel
wood, grass
&c.
 used for this purpose,
Mn.
MBh.
R.
Yājñ.
Śiś.
&c.
Monier Williams 1872
English
इन्धन, अम्, n. kindling, lighting
[cf. अग्नीन्-
धन]
fuel
wood, grass &c. used for this purpose.
—इन्धन-वत्, आन्, अती, अत्, possessed of fuel.
—इन्धन्-वन्, आ, आ, अ, Ved. possessed of fuel
flaming.
Macdonell
English
इन्धन indh-ana,
n.
 kindling
fuel: -vat,
a.
 🞄supplied with fuel.
Benfey
English
इन्धन इन्ध् + अन,
n.
 Fuel, Man. 7,
118.
--
Comp.
अग्नि-,
n.
 kindling a
sacrificial fire, Man. 2, 108.
अप्-,
adj.
having water for fuel, Ragh. 13, 14.
Hindi
Hindi
ईंधन
Apte Hindi
Hindi
इन्धनम्
नपुं*
 - इन्ध्-ल्युट्
"प्रज्वलित करना, जलाना"
इन्धनम्
नपुं*
 - -
इंधन
इन्धनम्
नपुं*
 - इन्ध्+ णिच्+ ल्युट्
"इच्छावशेष, वासना"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
इन्धन
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸೌದೆ /ಕಟ್ಟಿಗೆ
निष्पत्तिः - > ञि इन्धी (दीप्तौ) - कर० "ल्युट्" (३-३-११७)
व्युत्पत्तिः - > इन्धेऽग्निरनेन
प्रयोगाः - > "इन्धनौघधगप्यग्निस्त्विषा नात्येति पूषणम्"
उल्लेखाः - > माघ० २-२३
इन्धन
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಪ್ರಕಾಶಪಡಿಸುವುದು /ಉರಿಯುವುದು
निष्पत्तिः - > ञि इन्धी (दीप्तौ) + णिच् - "ल्युट्" (३-३-११५)
इन्धन
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಪ್ರಕಾಶಪಡಿಸುವ
निष्पत्तिः - > ञि इन्धी (दीप्तौ) - कर्त० "ल्युः" (३-१-१३४)
व्युत्पत्तिः - > इन्धयति
L R Vaidya
English
inDana {% n. %} 1. Fuel
2. kindling.
Bopp
Latin
इन्धन n. (r. इन्ध् s. अन) lignum. N. 13. 3.
Anekartha-Dvani-Manjari
Sanskrit
लाङ्गल
क्ली
लाङ्गल, हल, इन्धन
बर्हिर्दर्भो जलं बर्हिर्लाङ्गलं हलमिन्धनम् ।
verse 3.1.1.18
page 0014
Kridanta Forms
Sanskrit
इन्ध् (ञिइ॒न्धीँ꣡ दीप्तौ - रुधादिः - सेट्)
ल्युट् = इन्धनम्
अनीयर् = इन्धनीयः - इन्धनीया
ण्वुल् = इन्धकः - इन्धिका
तुमुँन् = इन्धितुम्
तव्य = इन्धितव्यः - इन्धितव्या
तृच् = इन्धिता - इन्धित्री
क्त्वा = इन्धित्वा
ल्यप् = प्र इध्य
क्तवतुँ = इद्धवान् - इद्धवती
क्त = इद्धः - इद्धा
शानच् = इन्धानः - इन्धाना
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
इन्धन 2. Nom. abstr. °ता f. Caṇḍak. 31, 10
Jātakam. 28, 59.
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
समिदिन्धनमेधेध्मतर्पणैधांसि भस्म तु ॥ ८२७ ॥
स्याद्भूतिर्भसितं रक्षा क्षारः पात्रं स्रुवादिकम् ।
-wordlist-
समिध् (स्त्री), इन्धन (क्ली), एध (स्त्री), इध्म (क्ली), तर्पण (क्ली), एधस् (क्ली), भस्मन् (क्ली), भूति (स्त्री), भसित (क्ली), रक्षा (स्त्री), क्षार (पुं), पात्र (क्ली)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
एध
एध, तर्पण, इन्धन, एधस्, समिध्, इध्मन्
एधस्तर्पणमिन्धनमेधः समिदिध्म इत्यभिन्नार्थाः ।
verse 1.1.1.69
page 0009
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
इन्धनं,
क्ली,
 (इन्धे दीप्यतेऽग्निरनेन । इन्ध + करणं+ ल्युट् ।) अग्निसन्दीपनतृणकाष्ठादि । जालानीकाठ इति भाषा । तत्पर्य्यायः । इध्मम् २ एधः ३समित् ४ एधम् ५ । इत्यमरः ॥
समिन्धनम् ६ ।इति शब्दरत्नावली ॥
(यथा, मनुः । ७ । ११८ ।“अन्नपानेन्धनादीनि ग्रामिकस्तान्यवाप्नुयात्” ।)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
इन्धन
न०
 इध्यतेऽनेन इन्ध + करणे--ल्युट् । १ काष्ठे “इन्धनौघघगप्यग्निस्त्विषा नात्येति पूषणम्” माघः । “कामिनीषुविवाहेषु गवां भक्ष्ये तथेन्धने” मनुः । इन्धने इन्धना-पहारे इत्यर्थः “इन्धनार्थमशुष्काणाम्” प्रा० वि० स्मृतिः ।इन्धयति इन्ध--णिच्--ल्यु । २ दीपनकर्त्तरि
त्रि०
 । भावेल्युट् । ३ प्रज्वालने
न०
 ।
Capeller
German
इन्धन
n.
 das Anzünden, die Feuerung, das
Brennholz.
Grassman
German
(indhana), n., das Entflammen, die Flamme, liegt dem Folgenden zu Grunde.
Stchoupak
French
इन्धन-
nt. fait d'allumer
combustible
-ई-कृ- faire servir de
combustible
-वन्त्- a. pourvu de combustible.