| YouTube Channel

इन्द्रियार्थ (indriyArtha)

 
शब्दसागरः
English
इन्द्रियार्थ
m.
 (-र्थः) An object of sense, as sound, smell, &c.
E.
 इन्द्रिय and
अर्थ an object.
Capeller Eng
English
इन्द्रियार्थ
m.
 object of the senses, sensual pleasure.
Yates
English
इन्द्रिया_र्थ (र्थः) 1.
n.
 An object of
sense or of perception.
Wilson
English
इन्द्रियार्थ
m.
 (-र्थः) An object of sense, as sound, smell, &c.
E.
 इन्द्रिय and अर्थ an object.
Monier Williams Cologne
English
इन्द्रियार्थ
m.
 an object of sense (as sound, smell,
&c.
 ), anything exciting the senses,
Mn.
MBh.
Pañcat.
Ragh.
&c.
Macdonell
English
इन्द्रियार्थ indriya‿artha,
m.
 object or stimulant 🞄of the senses
-asaṅga,
m.
pl.
 non-indulgence 🞄of the senses.
Apte Hindi
Hindi
इन्द्रियार्थः
पुं*
 इन्द्रियम्-अर्थः -
इन्द्रियों के विषय
Shabdartha Kaustubha
Kannada
इन्द्रियार्थ
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಇಂದ್ರಿಯಗಳಿಗೆ ವೇದ್ಯವಾಗುವ ವಿಷಯ
व्युत्पत्तिः - > इन्द्रियस्यार्थः
प्रयोगाः - > "तस्माद्यस्य महाबाहो निगृहीतानि सर्वशः । इन्द्रियाणीन्द्रियार्थेभ्यः तस्य प्रज्ञा प्रतिष्ठिता ॥"
उल्लेखाः - > गीता० २-६८
L R Vaidya
English
indriya-arTa {% m. %} an object of sense
they are- रूपं शब्दो गन्धरसस्पर्शाश्च विषया अमी Am.i.5.7.
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
स्पर्शादयस्त्विन्द्रियार्था विषया गोचरा अपि ॥ १३८४ ॥
-wordlist-
इन्द्रियार्थ (पुं), विषय (पुं), गोचर (पुं)
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
इन्द्रियार्थः,
पुं,
 (इन्द्रियाणामर्थः ।) इन्द्रियजन्यज्ञान-विषयः । यथा । रूपं । शब्दः । गन्धः । रसः ।स्पर्शः । तत्पर्य्यायः । विषयः २ गोचरः ३ । इत्य-मरः ॥
(यथा, मनुः । ४ । १६ ।“इन्द्रियार्थेषु सर्व्वेषु न प्रसज्जेत कामतः” ।“अपि स्वदेहात् किमुतेन्द्रियार्थात्यशोधनानां हि यशो गरीयः” ।इति रघुः । १४ । ३५ ।)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
इन्द्रियार्थ
पु०
 ६ त० । इन्द्रियगोचरशब्दार्थे शब्दार्दो “इ-न्द्रियार्थेषु सर्वेषु न प्रसज्येत कामतः” मनुः । द्वन्द्वः १ इ-न्द्रिये तद्विषये च द्वि० व० । “इन्द्रियार्थसन्निकर्षोत्प-न्नम्” गौ० सू० । इन्द्रियेणार्थस्यसन्निकर्ष इत्येव तत्रविग्रहस्तु न्याय्यः ।