| YouTube Channel

इन्द्रियगोचर (indriyagocara)

 
शब्दसागरः
English
इन्द्रियगोचर
mfn.
(-रः-रा-रं) Perceptible, capable of being ascertained by
the senses.
E.
इन्द्रिय and गोचर perceptible.
Yates
English
इन्द्रिय-गोचर (रः-रा-रं)
a. Percepti-
ble to the senses.
Spoken Sanskrit
English
इन्द्रियगोचर indriyagocara
adj.
perceptible
इन्द्रियगोचर indriyagocara
adj.
capable of being ascertained by the senses
इन्द्रियगोचर indriyagocara
adj.
being within the range of the senses
Wilson
English
इन्द्रियगोचर
mfn.
(-रः-रा-रं) Perceptible, capable of being
ascertained by the senses.
E.
इन्द्रिय and गोचर perceptible.
Monier Williams Cologne
English
इन्द्रिय—गोचर
mfn.
being within the range of the senses, perceptible, capable of being ascertained by the senses.
Apte Hindi
Hindi
इन्द्रियगोचर
वि* इन्द्रियम्-गोचर -
जो इन्द्रियों द्वारा देखा या जाना जा सके
इन्द्रियगोचरः
पुं*
इन्द्रियम्-गोचरः -
ज्ञान का विषय
Shabdartha Kaustubha
Kannada
इन्द्रियगोचर
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಇಂದ್ರಿಯಗಳಿಗೆ ವೇದ್ಯವಾಗುವ
व्युत्पत्तिः - > इन्द्रियाणां गोचरः
L R Vaidya
English
indriya-gocara {% (I) a. %} perceptible to the senses.
indriya-gocara {% (II) m. %} an object of sense.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
प्रत्यक्ष, अपरोक्ष, इन्द्रियगोचर
adjective
इन्द्रियार्थसन्निकर्षजन्यं ज्ञानम् प्रत्यक्षम्।
"प्रत्यक्षाभिः प्रपन्नस्तनुभिरवतु वस्ताभिरष्टाभिरीशः।"
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
इन्द्रियगोचर
पु०
इन्द्रियस्य गोचरः विषयः शब्दादिषुविषयेषु ते हि प्रतिनियतमेकैकस्येन्द्रियस्य ग्राह्या यथाश्रोत्रस्य ग्राह्यः शब्दः, त्वगिन्द्रियस्य स्पर्शस्तद्विशिष्टद्रव्यञ्च, चक्षुषोरूपं तदाश्रयद्रव्यञ्च, रसनायाः रसः, घ्राणस्य गन्धइत्यादि एवमन्यान्यपि न्यायादिमते तत्तदिन्द्रियग्राह्याण्युक्तानि यथा “घ्राणस्य णोचरोगन्धो गन्धत्वादिरपिस्मृतः तथा रसोरसज्ञायास्तथा शब्दोऽपि श्रुतेः” ।आदिपदात् सुरभिदु गन्धत्वयोर्ग्रहणम् तथा रसत्वमा-धुर्य्यादिसहितः एवं शब्दत्वतारत्वमन्दत्वादिसहितः“उद्भूतरूपं नयनस्य गोचरोद्रव्याणि तद्वन्ति पृथक्त्वसंख्ये विभागसंयीगपरापरत्वस्नेहद्रव्यत्वं परिमाणयुक्त-म् क्रियां जातिं योग्यवृत्तिं समवायं तादृशम् गृ-ह्णाति चक्षुः सम्बन्धादालोकोद्भूतरूपयोः उद्भूतस्पर्श-वद्द्रव्यं गोचरः सोऽपि त्वचः रूपान्यच्चक्षुषो योग्यंरूपमत्रापि कारणम्” भाषा० सोऽपि उद्भूतस्पर्शो-ऽपि चकारात् तद्वृत्तिस्पर्शत्वमृदुत्वकठिनत्वादि ग्राह्यम् ।एते बाह्येन्द्रियाणां विषयाः तेषां मते मनसइन्द्रियत्वात् तद्ग्राह्यास्तत्रैवोक्ता यथा “मनोग्राह्यं सुखंदुःखमिच्छा द्वेषोमतिः कृतिः” एवं सुखत्वदुःखत्वादिकमपि