| YouTube Channel

आहार्य्य (AhAryya)

 
शब्दसागरः
English
आहार्य्य
mfn.
(-र्य्यः-र्य्या-र्य्यं)
1. Adventitious, accessory, incidental.
2. To
be taken or seized.
3. To be eaten.
m.
(-र्य्यः) The ornamentative
part of the drama, the dress, decorations, &c.
E.
आङ् before हृञ्
to convey, ण्यत्
aff.
Yates
English
आहार्य्य (र्य्यः) 1.
m.
Ornamentative
part of a drama.
a. Adventitious.
Wilson
English
आहार्य्य
mfn.
(-र्य्यः-र्य्या-र्य्यं)
1 Adventitious, accessory, incidental.
2 To be taken or seized.
3 To be eaten.
m.
(-र्य्यः) The ornamentative part of the drama, the dress,
decorations, &c.
E.
आङ् before हृञ् to convey, ण्यत्
aff.
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
आहार्य्य
त्रि०
+ हृ--ण्यत् आहरणीये “अथ मूलमना-हार्य्यं प्रकाशक्रयशोधनम्” मनुः व्याप्ये “कार्य्यञ्च तस्यदशधाहार्य्यं धार्य्यं प्रकाश्यञ्च” सा० का० “आहार्य्यंव्याप्यं कर्म्मेन्द्रियाणां वचनादानविहरणोत्सर्गानन्दा यथायथं व्याप्यास्ते यथायथं दिव्यादिव्यतया दशेत्याहा-र्य्यं दशधेति” सां० कौ० कृत्रिमे “आहार्य्यशाभा-रहितैरमायैः” भट्टिः स्वार्थे कन् तत्रैव “आहार्य्यकमपितस्याः सहजमिवाशोमत” ७, २१, कुमा० मल्लि० लौ-किके औपासनिकेऽग्नौ “आहार्य्येणानाहिता-ग्निम्” “पत्नीञ्च” आश्र० श्रौ० “येनाहिताग्निनासर्व्वाधानं कृतं तस्य पत्नीं लोकिकेन, यस्यौपासनश्चास्तितस्य पत्नीमौपसनिकेन दहेयुः” नारा० इच्छाप्रयो-ज्यारोपेण विषयीकार्य्योबाधनिश्चयकालिके तद्धर्म्माभाववतितद्धर्म्मवत्त्वेन ज्ञेये भावे क्त तादृशज्ञाने
न०
यथानिर्वह्निः पर्व्वतो वह्निमानिति ज्ञानं तच्च वह्न्यभाववतिपर्वते वह्निप्रकारकत्वात् इच्छाप्रयोज्यत्वाच्च आहार्य्यम् तच्चप्रत्यक्षमेव तदभाववत्त्वेन निश्चितेऽपि धर्म्मिणि तद्बोधस्यइच्छाप्रयोज्यत्वात् “परोक्षज्ञानम् अनाहार्य्यम् निश्च-यश्चेति सिद्धान्तः” चिन्ता० “शाब्दबोधोऽप्या-हार्य्योभवत्यालङ्कारिका यथा अयं मुखमित्यादौ चन्द्र-भिन्ने मुखे चन्द्राभेदज्ञानम् तच्चाहार्य्यमेव ८०४ पृ० आरो-पशब्देऽधिकमुक्तम् “भवेदभिनयोऽवस्थानुकारः सचतुर्विधः आङ्गिकोवाचिकश्चैवमाहाय्यः सात्विकस्तथा”सा० द० उक्ते नटादिभिरात्मनि कर्त्तव्ये रामाद्यारोपहेतुके८ अभिनयभेदे + हृ--कर्म्मणि ण्यत् उपसर्गयोगात्९ भक्ष्ये “आहार्य्यं षड्विधं भक्ष्यमित्यादि” भाव० प्र०