| YouTube Channel

आवृत्ति (AvRtti)

 
शब्दसागरः
English
आवृत्ति
f.
(-त्तिः)
1. Reversion, turning back or from.
2. Flight, retreat.
3. Revolving, going round.
4. Worldly existence, the revolution of
births.
5. Use, employment, application.
E.
आङ् before वृत् to be,
क्तिन्
aff.
Capeller Eng
English
आ॑वृत्ति
f.
turning, return, repetition, new birth
course,
way, direction.
Yates
English
आ-वृत्ति (त्तिः) 2.
f.
Reversion
re-
volution
flight
use.
Spoken Sanskrit
English
आवृत्ति - AvRtti -
f.
- turn of a way
आवृत्ति - AvRtti -
f.
- flight
आवृत्ति - AvRtti -
f.
- return
आवृत्ति - AvRtti -
f.
- retreat
आवृत्ति - AvRtti -
f.
- course
आवृत्ति - AvRtti -
f.
- turning back or from
आवृत्ति - AvRtti -
f.
- going round
आवृत्ति - AvRtti -
f.
- reversion
आवृत्ति - AvRtti -
f.
- direction
आवृत्ति - AvRtti -
f.
- use
आवृत्ति - AvRtti -
f.
- occurrence
आवृत्ति - AvRtti -
f.
- revolution of births
आवृत्ति - AvRtti -
f.
- employment
आवृत्ति - AvRtti -
f.
- worldly existence
आवृत्ति - AvRtti -
f.
- recurrence to the same point
आवृत्ति - AvRtti -
f.
- revolving
आवृत्ति - AvRtti -
f.
- entering
आवृत्ति - AvRtti -
f.
- turning towards
आवृत्ति - AvRtti -
f.
- repetition
आवृत्ति - AvRtti -
f.
- application
आवृत्ति - AvRtti -
f.
- occurrence
उत्पत्ति - utpatti -
f.
- occurrence
प्राप्ति - prApti -
f.
- occurrence
प्रसक्ति - prasakti -
f.
- occurrence
वार्त्ता - vArttA -
f.
- occurrence
सम्प्रवृत्ति - sampravRtti -
f.
- occurrence
स्थिति - sthiti -
f.
- occurrence
आवृत् - AvRt -
f.
- occurrence
वृत्तान्त - vRttAnta -
m.
- occurrence
वृतान्त - vRtAnta -
m.
- occurrence
भाव - bhAva -
m.
- occurrence
उपागम - upAgama -
m.
- occurrence
सम्भव - sambhava -
m.
- occurrence
उपपात - upapAta -
m.
- occurrence
पात - pAta -
m.
- occurrence
प्रचार - pracAra -
m.
- occurrence
सम्पात - sampAta -
m.
- occurrence
समुन्नय - samunnaya -
m.
- occurrence
इतिवृत्त - itivRtta -
n.
- occurrence
प्रवर्तन - pravartana -
n.
- occurrence
आवृत्ति - AvRtti -
f.
- retreat
सृगाली - sRgAlI -
f.
- retreat
आश्रम - Azrama -
m.
- retreat
प्रत्याहार - pratyAhAra -
m.
- retreat
अपक्रम - apakrama -
m.
- retreat
उद्द्राव - uddrAva -
m.
- retreat
वक्रम - vakrama -
m.
- retreat
विद्राव - vidrAva -
m.
- retreat
सन्दाव - sandAva -
m.
- retreat
अपयान - apayAna -
n.
- retreat [ e.g. in a battle ]
अपावर्तन - apAvartana -
n.
- retreat
अवयान - avayAna -
n.
- retreat
परित्राण - paritrANa -
n.
- retreat
प्रच्युतत्व - pracyutatva -
n.
- retreat
व्यपपयान - vyapapayAna -
n.
- retreat
निवर्तते { निवृत् } - nivartate { nivRt } - verb - retreat
पराङ्मुखी भवति { पराङ्मुखीभू } - parAGmukhI bhavati { parAGmukhIbhU } - verb - retreat
प्रत्यपयाति { प्रत्यपया } - pratyapayAti { pratyapayA } - verb - retreat
व्यपगच्छति { व्यपगम् } - vyapagacchati { vyapagam } - verb - retreat
अपक्रमति { अप- क्रम् } - apakramati { apa- kram } - verb 1 - retreat
अपसरति { अप- सृ } - apasarati { apa- sR } - verb 1 - retreat
अपश्रित - apazrita -
adj.
- retreated
आवृत्त - AvRtta -
adj.
- retreated
निवृत्त - nivRtta -
adj.
- retreated
परिवृत्त - parivRtta -
adj.
- retreated
प्रच्युत - pracyuta -
adj.
- retreated
निवर्तिन् - nivartin -
adj.
- retreating
परिवर्तिन् - parivartin -
adj.
- retreating
अपसर्पण - apasarpaNa -
n.
- retreating
योयवीति { यु } - yoyavIti { yu } - verb Intens. - retreat back
अनावृत्त - anAvRtta -
adj.
- not retreating
आशय - Azaya -
m.
- abode or retreat
अपसरण - apasaraNa -
n.
- going away retreating
सुपलायित - supalAyita -
n.
- skilful or well-managed retreat
निवर्तन - nivartana -
n.
- turning the back i.e. retreating
अनपक्राम - anapakrAma -
m.
- not retreating or withdrawing from
आश्रित - Azrita -
adj.
- resorting to as a retreat or asylum
अनाश्रमवास - anAzramavAsa -
m.
- non-residence in a religious retreat
अनाश्रमेवास - anAzramevAsa -
m.
- non-residence in a religious retreat
आवृत्ति AvRtti
f.
reversion
प्रपञ्च prapaJca
m.
reversion
प्रतिवर्ती अधिलांश prativartI adhilAMza
m.
reversionary bonus
परावृत्ति parAvRtti
f.
reversion of a sentence or judgement
Wilson
English
आवृत्ति
f.
(-त्तिः)
1 Reversion, turning back or from.
2 Flight, retreat.
3 Revolving, going round.
4 Wordly existence, the revolution of births.
5 Use, employment, application.
E.
आङ् before वृत, क्तिन्
aff.
Apte
English
आवृत्तिः [āvṛttiḥ],
f.
Turning towards
return, coming back
तपोवनावृत्तिपथम्
R.*
2.18
यत्र काले त्वनावृत्तिमावृत्तिं चैव योगिनः
Bg.*
8.23.
Reversion, retreat, flight.
Revolving, whirling, going round
रटति कृतावृत्तिखट्वाङ्घण्टा
Māl.
5.4.
Recurrence to the same point or place (of the sun)
उदगावृत्तिपथेन नारदः
R.*
8.33.
Repetition of birth and death, worldly existence
अनावृत्तिभयम्
Ku.*
6.77.
Repetition in general, an edition (modern use)
सप्तमीयमङ्कनावृत्तिः seventh edition.
Repeated reading, study
आवृत्तिः सर्वशास्त्राणां बोधादपि गरीयसि Udb.
cf.
also तस्मादावृत्तिः स्तरणमन्त्रस्य ŚB. on MS.* 12.1.42.
Use, employment, application.
Turn of a way, course or direction.
Occurrence.Comp. -दीपकम् a rhetorical figure
त्रिविधं दीपकावृत्तौ भवेदावृत्तिदीपकम् (पदस्यार्थस्योभयोर्वा आवृत्तिः). क्रमेणोदाहरणम्: वर्षत्यम्बुदमालेयं वर्षत्येषा शर्वरी उन्मीलन्ति कदम्बानि स्फुटन्ति कुटजोद्गमाः माद्यन्ति चातकास्तृप्ता माद्यन्ति शिखाबलाः Kuval.
Apte 1890
English
आवृत्तिः f. 1 Turning towards
return, coming back
तपोवनावृत्तिपथं R. 2. 18
Bg. 8. 23.
2 Reversion, retreat, flight.
3 Revolving, whirling, going round
Māl. 5. 4.
4 Recurrence to the same point or place (of the sun)
उदगावृत्तिपथेन नारदः R. 8. 33.
5 Repetition of birth and death, worldly existence
अनावृत्तिभयं Ku. 6. 77.
6 Repetition in general
an edition (modern use)
सप्तमीयमंकनावृत्तिः seventh edition.
7 Repeated reading, study
आवृत्तिः सर्वशास्त्राणां बोधादपि गरीयसी Udb.
8 Use, employment, application.
9 Turn of a way, course or direction.
10 Occurrence.
Comp.
दीपकं a rhetorical figure
त्रिविधं दीपकावृत्तौ भवेदावृत्तिदीपकम् (पदस्यार्थस्योभयोर्वा आवृत्तिः). क्रमेणोदाहरणंः-वर्षत्यंबुदमालेयं वर्षत्येषा शर्वरी उन्मीलंति कदंबानि स्फुटांति कुटजोद्गमाः माद्यंति चातकास्तृप्ता माद्यंति शिखाबलाः Kuval.
Monier Williams Cologne
English
आ॑-वृत्ति
f.
turning towards, entering, turning back or from, reversion, retreat, flight
recurrence to the same point,
TS.
ŚBr.
Bhag.
Kathās.
&c.
repetition,
KātyŚr.
repetition (as a figure of rhetoric), Kāvyād.
turn of a way, course, direction
occurrence
revolving, going round,
ŚBr.
KātyŚr.
&c.
worldly existence, the revolution of births,
Kap.
use, employment, application.
Monier Williams 1872
English
आ-वृत्ति, इस्, f. turning towards, entering, turning
back or from, reversion, retreat, flight
recurrence to
the same point
repetition
turn of a way, course,
direction
occurrence
revolving, going round
worldly
existence, the revolution of births
use, employment,
application.
—आवृत्ति-दीपक, अम्, n. (in rhetoric)
laying stress upon a word by repeating it.
Macdonell
English
आवृत्ति ā́-vṛtti,
f.
turning in
return
repetition
🞄solstice
re-birth
course, direction.
Benfey
English
आवृत्ति आ-वृत् + ति,
f.
Returning,
Kathās. 14, 64.
Apte Hindi
Hindi
आवृत्तिः
स्त्री*
- आ+वृत्+क्तिन्
"मुड़ना, लौटना, वापिस आना"
आवृत्तिः
स्त्री*
- आ+वृत्+क्तिन्
"प्रत्यावर्तन, प्रतिनिवर्तन"
आवृत्तिः
स्त्री*
- आ+वृत्+क्तिन्
"चक्कर खाना, चारों ओर जाना"
आवृत्तिः
स्त्री*
- आ+वृत्+क्तिन्
उसी स्थान पर फिर लौटना
आवृत्तिः
स्त्री*
- आ+वृत्+क्तिन्
"जन्म-मरण का बार बार होना, सांसारिक जीवन"
आवृत्तिः
स्त्री*
- आ+वृत्+क्तिन्
"आवृत्ति, दोहराना, संस्करण"
आवृत्तिः
स्त्री*
- आ+वृत्+क्तिन्
"दोहराया हुआ पाठ, अध्ययन"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
आवृत्ति
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮಾಡಿದ್ದನ್ನೇ ಮತ್ತೆ ಮಾಡುವುದು
आवृत्ति
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಓದುದ್ದನ್ನೇ ಮತ್ತೆ ಓದುವುದು
आवृत्ति
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಹಿಂದಿರುಗುವಿಕೆ
आवृत्ति
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸುತ್ತುವಿಕೆ
आवृत्ति
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ತಿರುಗಿ ಬರುವಿಕೆ
निष्पत्तिः - > + वृतु (वर्तने) - "क्तिन्" (३-३-९४)
प्रयोगाः - > "संस्कारक्वाणदीर्घं पटु रटति कृतावृत्ति खट्वाङ्गघण्टा"
उल्लेखाः - > मालती० ५-४
L R Vaidya
English
Avftti {% f. %} 1. Return, reversion, तपोवनावृत्तिपथम् R.ii.18
2. recurrence to the same point, उदयावृतिपथेन नारदः R.viii.33
3. repetition
4. repeated reading, study, आवृत्तिः सर्वशास्त्राणां बोधादपि गरीयसी Ud.
5. repetition of birth and death, K.S.vii.77.
Bopp
Latin
आवृत्ति f. (r. वृत् s. ति) reditus, recessus. A. 5. 6.
Indian Epigraphical Glossary
English
āvṛtti (IE 8-4
EI 26), an administrative unit like a
Pargana (JAS, Letters, Vol. XX, p. 205).
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
आवृत्ति f. °Abkehr, Flucht, Kir. XV, 11.
Sanskrit Tibetan
Tibetan
khyims pa
१) आवृत्ति २) परिधि ३) परिवेश
bcings pa
१) अवबन्ध २) आवृत्ति ३) ग्रन्थि ४) बद्ध ५) बन्ध ६) बन्धन
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
आवृत्ति स्त्री + वृत--क्तिन् पुनः पुनरभ्यासे भूयएक-जातीयक्रियाकरणे “आवृत्तिः सर्व्वशास्त्राणां बोधादपिगरोयसी” उद्भटः “उदयावृत्तिपथेन नारदः” रघुः “एक-द्रव्ये कर्म्मावृत्तौ सकृन्मन्त्रवचनम्” कात्या० १, ७, “आवृ-त्तिरसकृदुपदेशात्” शा० सू० प्रत्यावृत्तौ “पुनरागतौ“अनावृत्तिः शब्दात्” शा० सू० “तत्र प्राप्तविवेकस्याना-वृत्तिः” सां० सू० “यत्र काले त्वनावृत्तिमावृत्तिं चैवयोगिनः” गीता “गुर्व्वी कामापदं हन्तुं कृतमा-वृत्तिसाहसम्” किरा० “तपोवनावृत्तिपथं गता-भ्याम्” रघुः
Capeller
German
आवृत्ति
f.
dass.
Wiederkehr, Wiederholung.
Burnouf
French
आवृत्ति आवृत्ति
f.
(वृत्) retour. Cf. आवर्ते।
Stchoupak
French
आ-वृत्ति-
f.
fait de revenir au même point, retour
direction
fuite
fait de tourner.