आर्द्रा (ArdrA)
This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.
Warning!
This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.
Hindi
Hindiछठी नक्षत्र
Apte Hindi
Hindiआर्द्रा
- अर्द्र्+रक् दीर्घश्च+टाप्
छठा नक्षत्र
Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form
Shabdartha Kaustubha
Kannadaआर्द्रा
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಆರಿದ್ರಾನಕ್ಷತ್ರ
L R Vaidya
EnglishIndian Epigraphical Glossary
EnglishSchmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
GermanWordnet
Sanskrit आर्द्रा
वर्णवृत्तविशेषः यस्य प्रथमे चतुर्थे च चरणे जगणः तगणः द्वौ गुरू च भवन्ति तथा द्वितीये तृतीये च चरणे द्वौ तगणौ जगणौ तथा द्वौ गुरू भवतः।
"इमाः आर्द्रायाः पङ्क्तयः सन्ति।"
आर्द्रा
सः कालः यस्मिन् चन्द्रः आर्द्रा-नक्षत्रे वर्तते।
"सः आर्द्रायां जातः।"
आर्द्रा
अश्विन्यादिसप्तविंशतिनक्षत्रान्तर्गतषष्ठनक्षत्रम्।
"आर्द्रायाः पूर्वं मृगशिरः आगच्छति।"
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskritआर्द्रा तु कालिनी रौद्री पुनर्वसू तु यामकौ ॥ ११० ॥
आदित्यौ च पुष्पस्तिष्यः सिध्यश्च गुरुदैवतः ।
आर्द्रा (स्त्री), कालिनी (स्त्री), रौद्री (स्त्री), पुनर्वसू (पुंद्वि), यामकौ (पुंद्वि), आदित्यौ (पुंद्वि), पुष्य (पुं), तिष्य (पुं), सिध्य (पुं), गुरुदैवत (पुं)
वैजयन्तीकोषः
SanskritWord: आर्द्रा
Root: आर्द्रा
Gender: स्त्री
Number: all
अर्थः ⇒ आर्द्रा-नक्षत्रम्
Meaning(s):
⇒ One of the 27 nakṣatras
Shloka(s):
2|1|40|1 ► निष्ठ्या स्वाती विशाखेतु राधे आर्द्रातु कालिनी। (अन्तरिक्षकाण्डः/ज्योतिरध्यायः)
Synonym(s):
➠ 2|1|40|1 ⇢ आर्द्रा (आर्द्रा) (स्त्री) ⇒ One of the 27 nakṣatras ⇒ आर्द्रा-नक्षत्रम्
➠ 2|1|40|1 ⇢ कालिनी (कालिनी) (स्त्री) ⇒ Epithet of Ārdrā nakṣatra ⇒ आर्द्रा-नक्षत्रम्
Related word(s):
isa_k ➡ २७ नक्षत्राः
परा_अपरासंबन्धः ➡ नक्षत्रम्
जातिः ➡ नक्षत्रम्
Mahabharata
EnglishĀrdrā, a nakshatra. § 746 (Ānuśāsanik.): XIII, 64, 3259 (Ārdrāyāṃ kṛsharaṃ dattvā tilamiśram uposhitaḥ|naras tarati durgāṇi kshuradhārāṃś ca parvatān).--§ 749 (do.): XIII, 89, 4257 (by performing a śrāddha under Ā. a man becomes a performer of fierce deeds--krūrakarmā).--§ 759 (do.): XIII, 110, 5395 (description of the candravrata).
Vedic Reference
English4. Ārdrā, ‘moist, ’ is the name of the brilliant star, α Orionis.
But the names by which it is styled, in the plural as Ārdrās in
the Śāṅkhāyana Gṛhya Sūtra^71 and the Nakṣatrakalpa, ^72 and
in the dual as Bāhū, in the Taittirīya Brāhmaṇa, ^73 point to a
constellation of two or more stars, and it may be noted^74 that
the corresponding Chinese Sieou includes the seven brilliant
stars composing the shoulders, the belt, and the knees of
Orion.
71) i. 26.
72) 10.
73) i. 5, 1.
74) Whitney, op. cit., 352, 401, n. 1.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskritआर्द्रा, (आर्द्र + टाप् ।) अश्विन्यादिसप्तविंशति-नक्षत्रान्तर्गतषष्ठनक्षत्रं । अस्य रूपं । पद्माकृत्यु-ज्ज्वलैकतारकामयं । अस्या अधिष्ठात्री देवताशिवः । इति कालिदासः ॥
मणितुल्यैकतारात्मकं ।इति केचित् ॥
तत्र जातफलं ।“क्षुधाधिको रुक्मशरीरकान्तिःकलिप्रियः कोपयुतोऽविनीतः ।प्रमूतिकाले च भवेत् किलार्द्रानचार्द्रचेताः शरणागतेऽपि” ।इति कोष्ठीप्रदीपः ॥
No entries for this word is found.
What is this? (Hidden Dictionary)
To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.
How to hide/unhide dictionary?
Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.