| YouTube Channel

आयस् (Ayas)

 
Apte
English
आयस् [āyas], 4
P.
To exert oneself
पिण्डार्थमायस्यतः
Mu.*
 3.14.
To weary oneself, become exhausted or fatigued
नायस्यसि तपस्यन्ती
Bk.*
 6.69, 14.14, 15.54.Caus.
To trouble, afflict
आयासयति मां जलाभिलाषः
K.*
 35
Mu.*
 7.8
V.*
 2.
To weary, tire out, worry.
To injure, affect
lessen, diminish
ना$$यासयन्त संत्रस्ता
Bk.*
 8.61.
To string (as a bow)
अनायासितकार्मुकः
Pt.*
 1.385.
Apte 1890
English
आयस् {c4c} P. 1 To exert oneself
पिंडार्थमायस्यतः Mu. 3. 14.
2 To weary oneself, become exhausted or fatigued
नायस्यसि तपस्यंती Bk. 6. 69, 14. 104, 15. 54.
Caus. 1 To trouble, afflict
आयासयति मां जलाभिलाषः K. 35
Mu. 7. 8
V. 2.
2 To weary, tire out, worry.
3 To injure, affect
lessen, diminish
Bk. 8. 61.
4 To string (as a bow)
अनायासितकार्मुकः Pt. 1. 385.
Monier Williams Cologne
English
आ-√ यस्
P.
 -यस्यति, to work hard, exert one's self, weary one's self,
MBh.
R.
BhP.
Hariv.
&c.
to become exhausted,
Hariv.
R.
&c.
 :
Caus.
P.
 -यासयति, to weary, worry
to give pain, torment,
Suśr.
MBh.
Kathās.
&c.
 :
Pass.
 of
Caus.
 -यास्यते, to pine away
to consume by grief,
R.
&c.
Monier Williams 1872
English
आयस् आ-यस्, cl. 4. P. -यस्यति, -सितुम्, to
exert one's self, to weary one's self, become exhausted:
Caus. -यासयति, -ते, -यितुम्, to weary, worry.
Apte Hindi
Hindi
आयस्
भ्वा* दिवा* पर* आ-यस् -
"प्रयास करना, कोशिश करना, चेष्टा करना"
आयस्
भ्वा* दिवा* पर* आ-यस् -
"थका देना, थक जाना"
आयस्
भ्वा* दिवा* पर*प्रेर* आ-यस् -
"कष्ट देना, सताना, पीड़ा देना "
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 आयस्, उद्यच्छ्, अनुयत्, प्रयत्, यत्
verb
फलं प्राप्तुं परिश्रमणानुकूलः व्यापारः।
"अहं कार्यमिदं कर्तुं दिनचतुष्टयं आयस्यामि।"
Synonyms:
 दु, शुच्, खिद्, पीडय, बाध्, क्लिश्, व्यथय, उपतप्, संतप्, सन्तप्, परितप्, आयस्, उद्विज्, दुःखय
verb
दुःखानुभूत्यनुकूलः व्यापारः।
"मृतः पुरुषः कदापि न प्रत्यागच्छति भवान् मा दौषीः।"
Synonyms:
 परिश्रम्, श्रम्, आयस्, उद्यम्, प्रयस्
verb
सोद्देशं प्रयतनानुकूलः व्यापारः।
"राजीवः यशःप्राप्त्यर्थम् अहोरात्रं परिश्राम्यति।"
Synonyms:
 आयस्, अतिपरिश्रम्
verb
कार्यपूर्तेः आकाङ्क्षाविषयकः अतिशयेन प्रयत्नानुकूलः व्यापारः।
"सः दशमकक्षायाः परीक्षायां यशः प्राप्तुम् आयस्यति।"
Sanskrit Tibetan
Tibetan
lcags
१) अयस् २) आयस् ३) कृष्ण ४) गिरिसार ५) लोह ६) लोहक ७) शस्त्र
Stchoupak
French
आ-यस्-
se fatiguer, faire effort, s'épuiser
caus. tourmenter
°यस्त- qui fait effort, qui se fatigue, zélé
anxieux
prêt à
bondir
nt. énergie, acte énergique.