| YouTube Channel

आपातः (ApAtaH)

 
Apte Hindi
Hindi
आपातः
पुं*
 - आ+पत्+घञ्
"टूट पड़ना, गिर पड़ना, हमला करना, आ धमकना, उतरना "
आपातः
पुं*
 - आ+पत्+घञ्
"उतरना, गिरना, नीचे डालना"
आपातः
पुं*
 - आ+पत्+घञ्
वर्तमान काल या क्षण
आपातः
पुं*
 - आ+पत्+घञ्
"घटित होना, प्रकट होना"
E Bharati Sampat
Sanskrit
(पुं) आ+पल्लृ(गतौ)+घञ् । ‘भावे’ ३.३.१८। १.अनिरीक्षित आगमनम् । ‘गरूडापातविश्लिष्टमेघनादस्त्रबन्धनः’ रघुः१२.७६। २.विवेकरहितः अवगमः। ‘आपाततो यदर्थस्य पौनरूक्त्येन भासनम्’ सा०द०१०.२। ३.प्रारम्भः, उपक्रमः। ‘शक्तः परजने दाता स्वजने दुःखजीविनि । मध्वापातो विषास्वादः स धर्मप्रतिरूपकः’ मनुः११.९। ४.वर्तमानकालः, तत्कालः। ‘आपातरम्या विषयाः पर्यन्तपरितपिनः’ किरा०११.१२।
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 आपातः
noun
अनपेक्षिततया कस्यापि घटनायाः क्षणादेव उपस्थापनम्।
"आपातात् रक्षणस्य कः अपि उपायः नास्ति।"
Synonyms:
 आपातः
noun
अतर्कितोपपन्ना घटना।
"अस्माकं देशे प्रतिवर्षं जलप्लावनभूकम्पसदृशेषु आपाते नैके जनाः म्रियन्ते।"
Synonyms:
 आपातः
noun
अवैधानि वस्तूनि अपराधिनं वा ग्रहीतुं सर्वकारस्य विभागेन कृतम् आकस्मिकं परीक्षणम्।
"अद्य अस्मिन् कार्यालये आरक्षकैः आपातः कृतः।"
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
आपातः,
पुं,
 (आङ् + पत् + घञ् ।) पतनं । तत्कालः ।इति मेदिनी ॥
पातनं । इति शब्दचन्द्रिका ॥
(यथा हितोपदेशे ।“आपातरमणीयानां संयोगानां प्रियैः सह” ।“आपातरम्या विषयाः पर्य्यन्तपरितापिनः” ।तथा च मनुः ११ । ९ ।“मध्वापातो विषास्वादः स्वधर्म्मप्रतिरूपकः” ।)