आदान (AdAna)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 आदान n.
  (-नं)
	 1. Taken,  receipt,  acceptance.
	 2. A horse's trappings.
3. A symptom. 
	 f.
  (-नी) A plant: see हस्तिघोषा.
 E.
  आङ् reversing the
sense,  and दा to give,  ल्युट् affix,  fem.  ङीप्.

Capeller Eng

English

 आदान n.
  taking,  seizing,  acceptance.

Yates

English

 आ-दान (नं) 1.
n.
  Taking
 horse's
trappings
 symptom.  (नी) Aplant.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

 
   आदान  AdAna n.
   horse-trappings   
   भाण्ड  bhANDa n.
   horse-trappings    
   हेमच्छन्न  hemacchanna n.
   golden trappings   
   गण्ड  gaNDa m.
   part of a horse's trappings    
   गुड  guDa m.
   elephant's trappings or armour  
   अङ्कस  aGkasa n.
   flanks or the trappings of a horse   
   यन्त्रिन्  yantrin adj.
   furnished with harness or trappings   
   हेम्यावत्  hemyAvat adj.
   having golden trappings or a golden girth   
   स्थासक  sthAsaka m.
 n.
   bubble-shaped ornament on a horse's trappings      
            

Wilson

English

 आदान
n.
  (-नं)
1 Taking,  receipt,  acceptance.
2 A horse's trappings.
3 A symptom. 
f.
  (-नी) A plant: see हस्तिघोषा.
E.
  आङ् reversing the sense,  and दा to give,  ल्युट् affix,  fem. 
ङीप्.

Apte

English

आदानम् [ādānam],  1 Taking,  receiving,  accepting,  seizing,  कुशाङ्कुरादानपरिक्षताङ्गुलिः Ku.*
  5, 11
 आदानं हि विसर्गाय सतां वारिमुचामिव R.*
  4.86.

Earning,  getting.

A symptom (of a disease).

Binding,  fettering (from आदा 2 P.
 ).

A horse's trappings.

An action
 आदानमुभयाश्रयम् Bhāg.*
  2.1.24.

Subjugating,  overpowering
 अथवा मन्त्रवद् ब्रूयुरात्मादानाय दुष्कृतम् Mb.
 *  12.212. 3. -नी N.
  of a plant हस्तिघोषा (Mar.  घोसाळें). Comp.
   -समितिः A method of cautious seizing so that no creature be hurt. It is one of the पञ्चसमितिs or rules of careful conduct in Jaina. 

Apte 1890

English

 आदानं 1 Taking,  receiving,  accepting,  seizing
 कुशांकुरादानपरिक्षतांगुलिः Ku. 5. 11
 आदानं हि विसर्गाय सतां वारिमुचामिव R. 4. 86. 
2 Earning,  getting. 
3 A symptom (of a disease). 
4 Binding,  fettering (from आदा {c2c} P.). 
5 A horse's trappings. 
नी N. of a plant हस्तिघोषा. 

Monier Williams Cologne

English

 1. आ-दान n.
  taking,  seizing

 receipt,  Hit.
  iv,  94,  &c.
  

 receiving,  taking for one's self,  drawing near to one's self,  Ragh.
  iv,  86

 taking away or off

 a cause of disease,  L.
 

 (for 2. आ-दान See below.)

 (also) resumption of the object of action (one of the 13 members of the Vimarśa,  q.v.),  Sāh.
 

 2. आ-दा॑न n.
  binding on or to,  fettering,  AV.
  

 horse-trappings,  L.
 

 (for 3. आ-दान See below under आ-√ दो.)

 3. आ-दान n.
  reducing to small pieces,  crushing,  Jaim.
  

 a part

 (for 1. and 2. आदान See आ- √ 1. दा and आ- √ 4. दा.)

Monier Williams 1872

English

 1. आ-दान,  अम्,  n. taking,  seizing
 receipt,  accept-
ance
 taking for one's self,  drawing near to one's
self
 receiving
 taking away or off
 a symptom:
(for 2. आ-दान see below under 2. आ-दा।)
—आदान-
वत्,  आन्,  अती,  अत्,  one who receives something.

 2. आ-दान,  अम्,  n.,  Ved. binding,  fettering
 a horse's
trappings. (For 1. आ-दान see under 1. आ-दा।)

Macdonell

English

 आदान ā-dā́-na,  n.
  grasping,  taking
 — away
 🞄receiving
 seizure,  appropriation
 withdrawal
 🞄-ya,  gd. having taken = with
 -yin,  a.
  inclined 🞄to receive gifts
 —°,  appropriating.

Benfey

English

 आदान आदान,  i. e. आ-दा + अन,  n.
 
 1. Seizing,  Vedāntas. in Chr. 209,  20.
Seizure,  Kumāras. 5,  11
 Man.  7,  204.
 2. Taking,  receiving,  Man.  11,  15. Re-
ceipt,  Rājat. 5,  265.
 -- Comp.
  अध्य-
यन-,  n.
  learning the Veda,  Man.  11,  62.
निस्-,  adj.
  not taking,  MBh. 3,  8501.
रस-,  n.
  drying up.
सु-,  n.
  taking
with justice,  Man.  8,  172.

Hindi

लेने

Apte Hindi

Hindi

आदानम्
नपुं*
   - आ+दा+ल्युट्
"लेना, स्वीकार करना,  पकड़ना"

आदानम्
नपुं*
   - आ+दा+ल्युट्
"उपार्जन,  प्रापण"

आदानम्
नपुं*
   - आ+दा+ल्युट्
लक्षण

आदानम्
नपुं*
   - आ+ दा+ ल्युट्
"पराभूत करना,  पराजित करना"

Shabdartha Kaustubha

Kannada

आदान
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು /ಸ್ವೀಕರಿಸುವುದು
निष्पत्तिः - > आ + डुदाञ् (दाने) - "ल्युट्" (३-३-११५)
प्रयोगाः - > "आदानं हि विसर्गाय सतां वारिमुचामिव"
उल्लेखाः - > रघु० ४-८६
आदान
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕುದುರೆಯ ಆಭರಣ
विस्तारः - > "आदानं ग्रहणेऽपि स्यादलङ्कारे च वाजिनाम्" - मेदि० ।
आदान
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಅಂಗೀಕಾರ /ಸಮ್ಮತಿ /ಒಪ್ಪಿಗೆ
आदान
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಬಿಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಬಾಣವನ್ನು ಹೂಡುವುದು
विस्तारः - > "आदानमिषोर्ज्यायां समूहनम्" - वैज० ।
आदान
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಖಾಯಿಲೆಯ ಲಕ್ಷಣ /ಅನಾರೋಗ್ಯದ ಗುರುತು
आदान
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕತ್ತರಿಸುವಿಕೆ
निष्पत्तिः - > आ + दाप् (लवने) - "ल्युट्" (३-३-११५)

L R Vaidya

English

 AdAna {% n. %} 1. Taking,  receiving,  कुशांकुरादानपरिक्षतांगुली K.S.v.11
 2. acceptance
 3. earning,  getting,  आदानं हि विसर्गाय सतां वारिमुचामिव R.iv.86.

Bopp

Latin

 आदान n. (r. दा praef. आ sumere,  accipere) actio sumendi, 
accipiendi. HIT. 128. 7.

Edgerton Buddhist Hybrid

English

 ādāna (= Pali id.
 from Skt. ā-dā,  suffix -ana),  grasping,  clinging (to existence or to worldly things): Mvy 〔2018〕 ādāna-vijñānam (follows ālaya-vij°,  q.v.): an-ād°,  neg. Bhvr.,  Ud 〔iii.18〕 (= Pali Sn 〔741〕) vītatṛṣṇo hy anādānaḥ … parivrajet.

Indian Epigraphical Glossary

English

 ādāna (IE 8-5
 EI 12
 CII 4),  a levy or impost
 same
as ādāya.

Lanman

English

 ādāna,  n. receiving. [√1dā + ā,  ‘take, ’
1150.]

Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch

German

 आदान n. °Menge,  H 5,  134. ° = प्रपञ्च,  Yudh. 6,  81 in वागादान = वाक्प्रपञ्च). — Vgl. आतान!

 आदानं द्वारस्य n. °das an die Tür Schleppen (oder die Tür Weisen?),  Kauṭ. 156,  4.

Mahabharata

English

Ādāna,  a name of Earth. § 746 (Ānuśāsanik.): XIII,  62,  3114.

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 आदान न०
  आ + दा--भावे ल्युट् । ग्रहणे । “कुशाङ्कुरादानपरिक्षताङ्गुली” कुमा० । “आदानं हि विसर्गाय सतांवारिमुचामिवं” रघुः । “आदानमप्रियकरं दानञ्च प्रिय-कारकम्” “आदाननित्याच्चादातुः” “निन्दितेभ्योध-नादानं बाणिज्यं शूद्रसेवनम्” मनुः आदाने नियमविशे-षाश्च स्मृतौ दर्शिताः । “भूमेः प्रतिग्रहं कुर्य्याद्भूमेःकृत्वा प्रदक्षिणम्” । विष्णुध० । प्रदक्षिणं न सर्व्वस्या भूमेःकिन्तु तत्रस्थायाः प्रदक्षिणावर्त्तनमात्रं भूमेरसन्निधानेतामुद्दिश्य प्रदक्षिणम् रघु० तत्रैव । “करे गृह्य तथा कन्यांदासदास्यौद्विजोत्तमाः! । करन्तु हृदि विन्यस्य धर्म्म्योज्ञेयःप्रतिग्रहः । आरुह्य च गजस्योक्तः कर्णे चाश्वस्य कीर्त्तितः ।तथाचैकशफानान्तु सर्व्वेषामविशेषतः । प्रतिगृह्णीत गांपुच्छे पुच्छे कृष्णाजिनं तथा । आरण्याः पशवश्चान्येग्राह्याः पुच्छे विचक्षणैः । प्रतिग्रहमथोष्ट्रस्य आरुह्य चतथा चरेत् । वीजानां मुष्टिमादाय रत्नान्यादाय सर्व्वतः ।बस्त्रं दशान्तमादद्यात् परिधाय तथा पुनः । आरुह्यो-पनाहौ यानमारुह्यैव च पादुके । ईशायान्तु रथो ग्राह्यश्छत्रदण्डौ च धारयेत् । आयुधानि समादाय तथाभूष्यं विभूषणम् । धर्म्मध्वजौ तथा स्पृष्ट्वा प्रविश्य च तथागृहम् । अवतीर्य च सर्व्वाणि जलस्थानानि वै द्विजाः! ।द्रव्याण्यन्यान्यथादाता स्पृष्ट्वा योब्राह्मणः पठेत् । प्रति-ग्रहीता सावित्रीं सर्वत्रैव प्रकीर्त्तयेत् । ततस्तु सार्द्धं द्र-व्येण तस्य द्रव्यस्य दैवतम्” । भूमिर्विष्णुदेवताकेत्यादिकीर्त्तयेदित्यर्थः । “समापयेत्ततः पश्चात् कामस्तुत्या प्रति-ग्रहम् । विधिं धर्म्ममथोज्ञात्वा यस्तु कुर्य्यात् प्रतिग्रहम् ।दात्रा सह तरत्येव कालदुर्गाणि वै द्विजः” । विष्णुध०“गां पुच्छे करिणं करे” मिता० वाक्यस्य प्रथमं करे गृहीत्वापश्चादारोह इत्यर्थः एवमन्यत्र विरोधः समाधेयः ।आदीयते औषधार्थं वैद्यैः आ + दा--कर्मणि ल्युट् ङीप् ।२ हस्तिघोषायां स्त्री रत्नमाला ।

Capeller

German

 आदान n.
  das Begreifen,  Packen,  Wegnehmen. 

Burnouf

French

 आदान आदान n.
  (दा) action de se donner,  de prendre, 
de recevoir,  de commencer
		 de commencer à parler
 discours.
Effort de prononciation. 
		 Harnais de cheval. -- F. आदानी
plante,  la हस्तिघोषा।

Stchoupak

French

 आ-दान-
 nt. prise 
 réception 
 fait d'attirer ou d'enlever 
-वन्त्- a. qui reçoit.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.