आत्ययिक (Atyayika)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 आत्ययिक mfn.
   (-कः-की-कं)
	 1. Ill-omened,  unpropitious.
	 2. Destructive.
	 3.
Disastrous.
	 4. Distressing,  painful.
 E.
  अत्यय destruction,  ठक् aff.
  

Capeller Eng

English

 आत्ययिक f.
  ई connected with danger,  pressing,  urgent. 

Yates

English

 आत्ययिक (कः-का-कं)
a. Disastrous.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

आत्ययिक 	-	 Atyayika 	-	 adj.
  	-	  not suffering delay
आत्ययिक 	-	 Atyayika 	-	 adj.
  	-	  urgent
आत्ययिक 	-	 Atyayika 	-	 adj.
  	-	  requiring immediate help
आत्ययिक 	-	 Atyayika 	-	 adj.
  	-	  having a rapid course

Wilson

English

 आत्ययिक
mfn.
   (-कः-की-कं)
1 Ill-omened,  unpropitious.
2 Destructive.
3 Disastrous.
4 Distressing,  painful.
E.
  अत्यय destruction.  ठञ् aff.
  

Apte

English

आत्ययिक [ātyayika],  a.
  (-की f.
 ) [अत्ययः नाशः प्रयोजनमस्य ठक्]

Destructive,  disastrous.

Painful,  unpropitious,  ill-omened,  distressing. 

Pressing,  urgent,  emergent,  ending quickly,  not suffering delay
 किंचिदात्ययिकं कार्यं तेषां त्वं दर्शनं कुरु Rām.*
  6.32.37
 Ms.*
  7.165
 H.*
  3
 K.*
  294
 अशिश्रयन्नात्ययिकं समेत्य Bk. कार्यगौरवादात्ययिकवशेन वा Kau. A.
 1.19
 सर्वमात्ययिकं कार्यं शृणुयान्नातिपातयेत् ibid.
  extraordinary,  special.

Delayed,  already late
 तां हत्वा पुनरेवाहं कृत्यमात्ययिकं स्मरन् Rām.*
  5.58.46.

कम् Difficulty,  calamity
 अगमन्नो मनः कर्णं बन्धुमात्ययिकेष्विव Mb.
 *  7.1.46.

Essential duty
 Hch.*
  4.

Apte 1890

English

 आत्ययिक a. (की f.) [अत्ययः नाशः प्रयोजनमस्य ठक] 1 Destructive,  disastrous. 
2 Painful,  unpropitious,  ill-omened,  distressing. 
3 Pressing,  urgent,  emergent,  ending quickly,  not suffering delay
 Ms. 7. 165
 H. 3
 K. 294
 extraordinary,  special. 

Monier Williams Cologne

English

 आत्ययिक mfn.
   (fr.  अत्य्-अय
 g. विनयादि,  q.v.),  ‘having a rapid course’,  not suffering delay,  urgent,  Mn.
   vii,  165
 MBh.
   &c.
  

 requiring immediate help (as a disease),  Suśr.
 

Monier Williams 1872

English

 आत्ययिक आत्ययिक,  अस्,  ई,  अम् (fr. अत्य्-अय), 
having a rapid course,  rushing quickly to a termination, 
not suffering delay,  pressing,  urgent
 destructive,  dis-
astrous,  distressing,  painful,  ill-omened,  unpropitious.

Macdonell

English

 आत्ययिक ātyayiká,  a.
  admitting of no delay,  🞄urgent.

Benfey

English

 आत्ययिक आत्ययिक,  i. e. अत्यय +
इक,  adj.
  What must be done instantly, 
Man.  7,  165.

Apte Hindi

Hindi

आत्ययिक
वि* - अत्यय+ठक्
"नाशकारी,  सर्वनाशकर"

आत्ययिक
वि* - अत्यय+ठक्
"पीड़ाकर,  अमंगलकर,  अशुभसूचक"

आत्ययिक
वि* - अत्यय+ठक्
"अत्यावश्यक,  अपरिहार्य,  आपाती"

आत्ययिक
वि* - अत्यय+ ठक्
"विलम्बित,  जिसमें पहले ही देर हो गई हो।"

आत्ययिकम्
नपुं*
   - अत्यय+ ठक्
"कठिनाई,  संकट"

आत्ययिकम्
नपुं*
   - अत्यय+ ठक्
अनिवार्य कर्तव्य

Shabdartha Kaustubha

Kannada

आत्ययिक
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ನಾಶಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾದ ಕೆಲಸ
निष्पत्तिः - > "ठक्" (५-१-१०१)
व्युत्पत्तिः - > अत्ययो नाशः प्रयोजनमस्त्यस्य
प्रयोगाः - > "कच्चिदात्यन्तिकं श्रुत्वा तदर्थमनुचिन्त्यच । प्रियाण्यनुभवन् शेषे न त्वमन्तःपुरे नृप ॥"
उल्लेखाः - > भा० सभा० ५-८८

L R Vaidya

English

 Atyayika {% a. (f. की) %} 1. Pressing,  urgent
 2. destructive,  unpropitious.

Bopp

Latin

 आत्ययिक (ex अत्यय q. v. s. इक) exitiosus,  perniciosus, 
funestus. HIT. 68. 18.

Edgerton Buddhist Hybrid

English

 ātyayika,  adj. (from atyaya
 in Divy quantity of initial -a-ambiguous in saṃdhi,  taken as aty° by Burnouf and Divy Index
 on mg. see Burnouf,  Introduction 〔628〕),  transcending,  exceptional,  irregular,  overstepping normal procedure: -piṇḍapāta,  Divy 〔50.25,  26〕 tathāgatasyātyayikapiṇḍapātam … pañca me Maudgalyāyanātyayikapiṇḍapātāḥ … āgantukasya,  gamikasya,  glānasya,  glānopasthāyakasyo,  'padhivārikasya ca
 Śikṣ 〔17.19〕 sarvasattvānām ātyayikaṃ parigṛhyaitad api me varjayan niṣīdāmi (so a Bodhisattva should ponder)
 perh. transcendent,  very important (matter)
 cf. Aśoka,  Rock Ed. 〔6,  line 7〕 (Girnar)
 Kauṭ. Arth. Sham.¹ 〔29.12〕. Bendall and Rouse troubles.

Indian Epigraphical Glossary

English

 ātyayika (CII 1
 EI 22),  a matter for urgent disposal
derived from atyaya,  emergency,  distress.

Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch

German

 आत्ययिक Pl. als Subst. MBh. 7,  1,  46.

Wordnet

Sanskrit

Synonyms:
  त्वरित,  आत्ययिक,  सत्वर,  सद्यस्क,  प्रत्यक्षम्,  अनान्तरीयक,  आञ्जस्
adjective
 
यस्य सम्बन्धे शीघ्रतायाः आवश्यकता अस्ति।
 "त्वरितस्य सन्देशस्य प्रेषणाय अत्याधिकानाम् आधुनिकानां उपकरणानां व्यवस्था भविष्यति।"

Synonyms:
  प्राणान्तक,  प्राणघातक,  मारात्मक,  व्यापादक,  आत्ययिक,  प्राणान्तिक,  जीवान्तक,  प्राणहारिन्,  प्राणापहारिन्,  मृत्युजनक,  निधनकारिन्,  विषतुल्य,  सविष,  कालकल्प,  प्राणनाशक,  मर्मान्तिक,  प्राणहारक
adjective
 
यः प्राणान् हरति अन्तं करोति वा।
 "तेन प्राणान्तकं विषं पीत्वा स्वजीवनस्य अन्तं कृतम्। "

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 आत्ययिक त्रि०
  अत्ययः नाशः प्रयोजनमस्य ठक् । नाशप्रयोजनके कर्मणि “अशिश्रवन्नात्ययिकं समेत्य” भट्टिः ।“एकाकिनश्चात्ययिके कार्य्ये प्राप्ते भयप्रदे” मनुः ।“कच्चिदात्यमिकं श्रुत्वा तदर्थमनुचिन्त्य च । प्रियाण्यनुभवन्शेषे न त्वमन्तः पुरे नृप!” भा० स० प० ५ अ० ।

Burnouf

French

 आत्ययिक आत्ययिक a. (अत्यय) pernicieux.

Stchoupak

French

 आत्ययिक-
 a. qui ne souffre pas de délai,  urgent.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.