| YouTube Channel

आञ्जन (AJjana)

 
Capeller Eng
English
आ॑ञ्जन
n.
 ointment,
esp.
 for the eyes.
Apte
English
आञ्जन [āñjana],
a.
 (-नी
f.
 ) [अञ्जनस्येदं-अण्] Anointing or belonging to ointment.
नम् Ointment, especially for the eyes.
Fat
इमा नारीरविधवाः सुपत्नीराञ्जनेन सर्पिषा संवि- शन्तु
Rv.*
 1.18.7. -नः
N.
 of Māruti or Hanūmat दाश- रथिबलैरिवाञ्जननीलनलपरिगतप्रान्तैः
K.*
 58.
Comp.
 -अभ्यञ्जनम् (du. ) Ointment for the eyes and for the feet.
Apte 1890
English
आंजन a. (नी f.) [अंजनस्येदं-अण्] Anointing or belonging to ointment.
नं 1 Ointment, especially for the eyes.
2 Fat.
नः N. of Māruti or Hanūmat
दाशरथिबलैरिवांजननीलनलपरिगतप्रांतैः K. 58.
Monier Williams Cologne
English
आ॑ञ्जन
n.
 ointment (especially for the eyes),
AV.
TS.
ŚBr.
&c.
fat,
RV.
 x, 18, 7
आ॑ञ्जन
mfn.
 having the colour of the collyrium used for the eyes,
MBh.
 v, 1708
Monier Williams 1872
English
आञ्जन, अम्, ई, n. f. ointment, especially for the
eyes
fat.
—आञ्जनाभ्यञ्जनीय (°न-अभ्य्°), अम्,
आ, n. f., N. of a certain ceremony.
—आञ्जनी-कारी, f.
a woman who anoints or makes ointments.
आञ्जन
add — (अस्, ई, अम्), having the colour of
ointment.
Macdonell
English
आञ्जन ā́ñj-ana,
n.
 ointment, eye-salve
🞄-gandhi,
a.
 smelling of ointment.
Benfey
English
आञ्जन आञ्जन, i. e. आ-अञ्ज् + अन,
n.
 and
f.
 नी, Ointment.
Apte Hindi
Hindi
आञ्जनम्
नपुं*
 - अञ्जनस्येदम्-अण्
"मरहम, विशेषतः आंखों के लिए"
आञ्जनम्
नपुं*
 - अञ्जनस्येदम्-अण्
चर्बी
आञ्जनः
पुं*
 - -
मारुति या हनुमान
Shabdartha Kaustubha
Kannada
आञ्जन
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಆಂಜನೇಯ /ಹನುಮಂತ
निष्पत्तिः - > "अण्" (४-३-१२०)
व्युत्पत्तिः - > अञ्जनाया अयम्
आञ्जन
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸುತ್ತಲೂ ಅಂಜನವನ್ನು ಹಾಕುವಿಕೆ
निष्पत्तिः - > आ + अञ्जू (व्यक्त्यादौ) - "ल्युट्" (३-३-११५)
आञ्जन
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಕಣ್ಣಿನ ಮುಲಾಮಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ
व्युत्पत्तिः - > अञ्जनस्येदम्
L R Vaidya
English
AYjana {% (I) n. %} 1. Ointment for the eyes
2. fat.
AYjana {% (II) m. %} An epithet of Hanūmat, दाशरथिबलैरिवाञ्जननीलनलपरिगतप्रान्तैः Kad.
Lanman
English
ā́ñjana, n. ointment. [√añj + ā: cf. Lat.
unguen, ‘ointment.’]
Vedic Reference
English
Āñjana. — A salve frequently referred to in the Atharvaveda, ^1
which came from Mount Trikakubh^2 in the Himālaya, and was
used to anoint the eyes.^3 The region of the Yamunā^4 is also
given as a possible place of origin, and the ointment is declared
as potent to remove jaundice, Yakṣma, Jāyānya, and other
diseases.^5 A female ointment-maker is mentioned in the list of
victims of the Puruṣamedha (‘human sacrifice’).^6
1) iv. 9
vi. 102, 3
ix. 6, 11
xix. 44.
2) Av. iv. 9, 9. 10
xix. 44, 6.
3) Cf. Av. iv. 9, 1 (akṣyam)
Aitareya
Brāhmaṇa, i. 3. Hence the legend in
the Taittirīya Saṃhitā, vi. 1, 1, 5
cf. i. 2, 1, 2
Maitrāyaṇī Saṃhitā,
6, 3
Śatapatha Brāhmaṇa, iii. 1,
3, 15
Vājasaneyi Saṃhitā, iv. 3.
4) Av. iv. 9, 10.
5) Av. xix. 44, 1 et seq.
6) Vājasaneyi Saṃhitā, xxx. 14 (āñ-
janī-kāri)
Taittirīya Brāhmaṇa, iii.
4, 10, 1.
Cf. Zimmer, Altindisches Leben, 5, 69
Bloomfield, Hymns of the Atharvaveda
381 et seq.
American Journal of Philology,
17, 405, 406
Whitney Translation of
the Atharvaveda, 159.
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
आञ्जन
न०
 आ + अञ्ज--ल्युट् । समन्तादभ्यञ्जने । “तेज वा एत-क्ष्योर्यदाञ्जनम्” ऐ० ब्रा० अञ्जनायां भवः अण् । २ हनु-मति वानरभेदे स च दाशरथिसहायः “दाशरथिवलैरिवाञ्ज-ननीलनलपरिगतप्रान्तैः” काद० । अञ्जनस्येदम् अण्, ।३ अञ्जनसम्बन्धिनि
त्रि०
 ।
Grassman
German
ā́ñjana, n., Salbe, Fett [von añj].
-ena {844, 7}.
Stchoupak
French
आञ्जन-
a. de la couleur d'un fard (pour les yeux)
m.
 Māruti
-ई-
f.
 boîte enfermant ce fard.