आजीव (AjIva)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 आजीव m.
  (-वः) Livelihood,  subsistence.
 E.
  आङ् before जीव to live,  घञ्
aff.
  

Capeller Eng

English

 आजीव m.
  °वन n.
 ,  (°विका f.
 *) livelihood,  subsistence.

Yates

English

 आ-जीव (वः-वं) 1.
m.
  n.
  Livelihood.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

 
   आजीव  AjIva  m.
   livelihood

Wilson

English

 आजीव
m.
  (-वः) Livelihood,  subsistence.
E.
  आङ्,  जीव to live,  घञ् aff.
  

Apte

English

आजीवः [ājīvḥ] वनम् [vanam],  वनम् 1 Livelihood,  subsistence,  maintenance,  भवत्याजीवनं तस्मात् Pt.*
  1.48
 cf.
   words like रूपाजीव,  अजाजीव,  शस्त्राजीव,  स्त्र्याजीव &c.
 
 आजीवनार्थः Ms.*
  1.79, 11.63 means of livelihood
 बहुमूलफलो रम्यः स्वाजीवः प्रतिभाति मे Rām.*
  2.56.14.

Profession,  the means of maintaining oneself
 विशुद्ध इदानीमाजीवः Ś.*
  6. -वः A Jaina beggar.

Apte 1890

English

 आजीवः,  
वनं 1 Livelihood,  subsistence,  maintenance
 भवत्याजीवनं तस्मात् Pt. 1. 48
 cf. words like रूपाजीव,  अजाजीव,  शस्त्राजीव,  स्त्र्याजीव &c.
 आजीवनार्थः Ms. 10. 79 means of livelihood. 
2 Profession,  the means of maintaining oneself
 विशुद्ध इदानीमाजीवः Ś. 6. 
वः A Jaina beggar. 

Monier Williams Cologne

English

 आ-जीव m.
  livelihood,  ŚvetUp.
   
 Mn.
   xi,  63
 MBh.
   &c.
  

 =
  आजीविक,  q.v.,  L.
 

Monier Williams 1872

English

 आ-जीव,  अस्,  m. livelihood,  subsistence
 a Jaina
beggar.

Macdonell

English

 आजीव ājīv-a,  m.
  livelihood
 -ana,  n.
  id.
 🞄-an-ika,  a.
  seeking a livelihood.

Benfey

English

 आजीव आ-जीव् + अ,  m.
 
 1. Livelihood, 
MBh. 14,  956.
 2. Profession,  Daśak.
in Chr. 180,  8.
 -- Comp.
 
रङ्ग-,  m.
  1.
a painter. 2. an actor.
स्त्री-,  m.
  one
who subsists by (the harlotry of) a wife, 
Man.  11,  63.

Apte Hindi

Hindi

आजीवः
पुं*
  - आ+जीव्+घञ्
"जीविका,  जीवननिर्वाह का साधन,  भरण"

आजीवः
पुं*
  - आ+जीव्+घञ्
"पेशा,  वृत्ति"

आजीवः
पुं*
  - -
जैनभिक्षुक

Shabdartha Kaustubha

Kannada

आजीव
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಶರೀರಪೋಷಣೆ
निष्पत्तिः - > आ + जीव (प्राणधारणे) - "घञ्" (३-३-१८)
आजीव
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಉದ್ಯೋಗ /ಕಸುಬು
निष्पत्तिः - > कर० "घञ्" (३-३-१२१)
व्युत्पत्तिः - > आजीवत्यनेन
प्रयोगाः - > "विशुद्ध इदानीमाजीवः"
उल्लेखाः - > शाकु० ६
आजीव
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕಸುಬುದಾರ
निष्पत्तिः - > कर्त० "अच्" (३-१-१३४)
व्युत्पत्तिः - > आजीवति
आजीव
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಬದುಕಿರುವವರೆಗೂ
निष्पत्तिः - > अव्ययी०
व्युत्पत्तिः - > जीवमभिव्याप्य

आ + जीव = आजीवति ।
पदविभागः - > धातुः
कन्नडार्थः - > ಭೋಗಿಸು /ಅನುಭವಿಸು
प्रयोगाः - > "आजीवन् स्वेच्छया दण्ड्यो दाप्यस्तं चापि सोदयम्"
उल्लेखाः - > याज्ञ० २-६७
आ + जीव = आजीवति ।
पदविभागः - > धातुः
कन्नडार्थः - > ಉದ್ಯೋಗ ಕಲ್ಪಿಸು /ಜೀವನೋಪಾಯವನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸು
प्रयोगाः - > "यमाजीवन्ति पुरुषं सर्वभूतानि सञ्जय । पक्वं द्रुममिवासाद्य तस्य जीवितमर्थवत् ॥"
उल्लेखाः - > भा० उद्योग० १३३-४३

L R Vaidya

English

 AjIva {% m. %} 1. Livelihood,  subsistance,  i.e. तैराजीवैस्तस्य वृत्तिः प्रदिष्टा (the word occurs in such compounds as स्त्र्याजीव,  शस्त्राजीव,  रूपाजीव)
 2. a Jaina beggar.

Bopp

Latin

 आजीव m. (r. जीव् vivere s. अ) victus. AM.

Edgerton Buddhist Hybrid

English

 ājīva,  m.,  = next: MSV 〔ii.50.1〕 (prose).

Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch

German

 आजीव m. 2. nach Kern eine Art von Mönchen,  aber kein buddhistischer und auch kein Jaina-Mönch. — 3. °Gewinn (aus der Benutzung eines Pfandes),  Kauṭ. 179,  1.

Sanskrit Tibetan

Tibetan

kun 'tsho
आजीव

अभिधानचिन्तामणिः

Sanskrit

--source--
 
आजीवो जीवनं वार्ता जीविका वृत्तिवेतने ।
-wordlist-
 
आजीव (पुं),  जीवन (क्ली),  वार्ता (स्त्री),  जीविका (स्त्री),  वृत्ति (स्त्री),  वेतन (क्ली)

अभिधानरत्नमाला

Sanskrit

जीवक
जीवक,  जैन,  आजीव,  मलधारिन्,  निर्ग्रन्थ
रजोहरणधारी च श्वेतवासाः सिताम्बरः ॥ ३४४ ॥
नग्नाटो दिग्वासाः क्षपणः श्रमणश्च जीवको जैनः ।
आजीवो मलधारी निर्ग्रन्थः कथ्यते सद्भिः ॥ ३४५ ॥
verse 2.1.1.344
page 0041

जीवन
जीवन,  वृत्ति,  आजीव,  वार्त्ता
जीवनं वृत्तिराजीवो वार्त्ता चेति निगद्यते ॥ ५७० ॥
verse 2.1.1.570
page 0064

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 आजीवः,  पुं,
   (आङ् + जीव + घञ् ।) जीविका ।इत्यमरः ॥
(“बहुमूलफलो रम्यः स्वाजीवः प्रतिभाति मे” ॥
इति रामायणे ।)

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 आजीव पु०
  आजीव्यतेऽनेन आ + जीव--करणे घञ् ।१ आजीवनोपाये द्रव्यादौ २ उपाये च । अन्नाशनमुपक्रम्य“तस्मिन् काले स्थापयेत्तत्पुरस्तात् वस्त्रं शस्त्रं पुस्तकंलेखनीञ्च । स्वर्ण्णं रौप्यं यच्च गृह्णाति बालस्तैराजीवै-स्तस्य वृत्तिः प्रदिष्टा” मु० चि० । नृणां जन्मलग्नावधिदशमभावे मेषादीनां क्षेत्रहोराद्रेक्काणनवांशद्वादशां-शत्रिं शाशरूपैः षड्भिर्वर्गैः क्रमेणाजीवोपायविशेषज्ञानंभवति यथोक्तं जातके “अथ कल्याणवर्म्मोक्तांदशमेऽंशविभेदजाम् । वृत्तिचिन्तां लिखेत्कर्म्माजीवो-क्तामपि चिन्तयेत् । “वाटिकाकृषिबणिग्रससेवादूत्यतोऽ-जगणतः स्वभे भवेत् । जोवनं वृषगणाच्चतुष्पदैः पक्षि-धान्यशकटादिसंग्रहैः । मौक्तिकादिजलजैर्लिपिलेख्यै-र्विद्रु मादिकबणिक्क्रियादिभिः । द्वन्द्वभागत अथो कु-लीरतोनीरजैर्विषभगाग्निशस्त्रजैः । वनाद्रिकाष्ठसन्नाहकुप्याकुप्यैश्च धान्यकैः । कृषिपाषाणबाणिज्यैर्वृत्तिःसिंहांशतः खभे । गान्धर्वशिल्पशकटैर्मणिहेमकर्म्मगन्धक्र-यैर्नभसि षट्कगणैश्चलेख्यैः । हेमाम्बुगोमहिषधान्यकृषि-क्रयैश्च मूलैर्धनैर्नृपतितोऽपि तुलोत्थवर्गे । स्त्रीसङ्गमाप्तधनचौ-र्य्यचिकित्सितैश्च निन्द्योद्यमैर्नृपतिसेवनतोऽलिवर्गे । भैषज्यरू-पगणितादिकयन्त्रबिद्याभूपालमन्त्रिगिरिदुर्गवशाद्धनुःस्थे ।वराङ्गना वारिभवोत्थवित्ताः श्रेष्ठा रताश्चापि रसायने स्युः ।क्रीडासु रामासु महापणेषु मृगास्यवर्गे दशमेऽतिवित्ताः ।शस्त्राग्निभेदखननादिकवीर्य्यभारस्कन्धोपवृत्तिरपि बाहु-बलाद्घटोत्थे । खस्थे गणे झषभवे जवशस्त्रवाहयोनिप्रपायनधनानि नरस्य पण्यैः” । भावे घञ् । ३ आजीवार्थ-मालम्बने । आजीवति कर्त्तरि अच् । ४ आजीवनकारिणि”कर्म्माजीवः नृपाजीव इत्यादो तु आ + जीव--अण् ।उप० स० इति भेदः ।

Capeller

German

 आजीव m.
 , 
°न n.
  Lebensunterhalt.

Burnouf

French

 आजीव आजीव m.
  et आजिवन n.
  (जीव्) vivres
		 nécessités de la vie.
		 Manière de vivre,  régime.
Profession,  métier.
आजीविक a. qui vit de charités,  ép. de certains religieux.

Stchoupak

French

 आ-जीव-
 m.
  -न- nt. moyens de vivre 
 -अम् pour la vie.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.