| YouTube Channel

आखण्डल (AkhaNDala)

 
शब्दसागरः
English
आखण्डल
m.
(-लः) A name of INDRA.
E.
आङ् and खण्ड to break, अलच्
affix
mountain-breaking, foe-destroying.
Capeller Eng
English
आखण्डल
m.
E.
of Indra (lit. breaker, destroyer).
Yates
English
आ-खण्डल (लः) 1.
m.
A name of Indra.
Spoken Sanskrit
English
आखण्डल AkhaNDala
m.
ruler of
आखण्डल AkhaNDala
m.
Indra
Wilson
English
आखण्डल
m.
(-लः) A name of INDRA.
E.
आङ् and खण्ड to break, अलच् affix
mountain-breaking,
foe-destroying.
Apte
English
आखण्डलः [ākhaṇḍalḥ], [आखण्डयति भेदयति पर्वतान्, खण्ड्-डलच् डस्य नेत्वम् Tv.] Indra
आखण्डलः काममिदं बभाषे
Ku.*
3.11
तमीशः कामरूपाणामत्याखण्डलविक्रमम्
R.*
4.83
Me.*
15.
Comp.
-चापः, -धनुः
n.
The rainbow. -सूनुः The son of Indrai. e. Arjuna. ... अनुस्मृताखण्डलसूनुविक्रमः
Ki.*
1.24.
Apte 1890
English
आखंडलः [आखंडयति भेदयति पर्वतान्, खंड्-डलच् डस्य नेत्वम् Tv.] Indra
आखंडलः काममिदं बभाषे Ku. 3. 11
तमीशः कामरूपाणामत्याखंडलविक्रमम् R. 4. 83
Me. 15.
Monier Williams Cologne
English
आ-खण्डल
m.
id. (said of Indra),
RV.
viii, 17, 12 (voc. )
(Nir. iii, 10)
the ruler of (gen. ),
Vīrac.
N.
of Indra, Mṛcch.
Śak.
&c.
N.
of Śiva,
SkandaP.
Monier Williams 1872
English
आ-खण्डल, अस्, आ, अम्, breaking, destroying
destroying enemies
(अस्), m. a N. of Indra.
Macdonell
English
आखण्डल ā-khaṇḍala,
m.
breaker, destroyer, 🞄ep. of Indra: -kakubh,
f.
east
-cāpa, 🞄m.
n.
rainbow
sūnu,
m.
son of Indra = Arjuna.
Benfey
English
आखण्डल आ-खण्ड् + अल,
m.
A
name of Indra, Śāk. d. 187.
Apte Hindi
Hindi
आखण्डलः
पुं*
- "आखण्डयति भेदयति पर्वतान्-आ-खण्ड्-डलच्, डस्य नेत्वम्-तारा*"
इन्द्र
आखण्डलः
पुं*
- आखण्डयति भेदयति पर्वतान्+ खण्ड्+ डलच्
इन्द्र
Shabdartha Kaustubha
Kannada
आखण्डल
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಇಂದ್ರ /ದೇವತೆಗಳ ಒಡೆಯ
निष्पत्तिः - > खडि (भेदने० - "कलच्" (उ० १-१०६)
व्युत्पत्तिः - > आखण्डयति पर्वतान्
प्रयोगाः - > "अखण्डमाखण्डलतुल्यधामभिः"
उल्लेखाः - > किरा० १-२९
L R Vaidya
English
AKaRqala {% m. %} A name of Indra, आखण्डलः काममिदं बभाषे K.S.iii.11, तमीशः कामरूपाणामत्याखण्डलविक्रमम् R.iv.83.
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
आखण्डल 1. so v.a. Fürst -x-, Beherrscher von (im Komp. vorangehend), Vikramāṅkac. 18, 47.
Sanskrit Tibetan
Tibetan
kun 'joms
१) आखण्डल २) आघातक ३) परिघातन ४) योग
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
इन्द्रो हरिर्दुश्च्यवनोऽच्युताग्रजो वज्री विडौजा मघवान्पुरंदरः
प्राचीनबर्हिः पुरुहूतवासवौ संक्रन्दनाखण्डलमेघवाहनाः १७१
सुत्रामवास्तोष्पतिदल्मिशक्रा वृषा शुनासीरसहस्रनेत्रौ
पर्जन्यहर्यश्वऋभुक्षिबाहुदन्तेयवृद्धश्रवसस्तुराषाट् १७२
सुरर्षभस्तपस्तक्षो जिष्णुर्वरशतक्रतुः
कौशिकः पूर्वदिग्देवाप्सरःस्वर्गशचीपतिः १७३
पृतनाषाडुग्रधन्वा मरुत्वान्मघवास्य तु
-wordlist-
दिक्पाल (पुं), इन्द्र (पुं), हरि (पुं), दुश्च्यवन (पुं), अच्युताग्रज (पुं), वज्रिन् (पुं), विडौजस् (पुं), मघवन् (पुं), पुरन्दर (पुं), प्राचीनबर्हिस् (पुं), पुरुहूत (पुं), वासव (पुं), सङ्क्रन्दन (पुं), आखण्डल (पुं), मेघवाहन (पुं), सुत्रामन् (पुं), वास्तोष्पति (पुं), दल्मि (पुं), शक्र (पुं), वृषन् (पुं), सुनाशीर (पुं), सहस्रनेत्र (पुं), पर्जन्य (पुं), हर्यश्व (पुं), ऋभुक्षिन् (पुं), बाहुदन्तेय (पुं), वृद्धश्रवस् (पुं), तुराषाह् (पुं), सुरर्षभ (पुं), तपस्तक्ष (पुं), जिष्णु (पुं), वरक्रतु (पुं), शतक्रतु (पुं), कौशिक (पुं), पूर्वदिक्पति (पुं), देवपति (पुं), अप्सरःपति (पुं), स्वर्गपति (पुं), शचीपति (पुं), पृतनाषाह् (पुं), उग्रधन्वन् (पुं), मरुत्वत् (पुं), मघवन् (पुं)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
इन्द्र
इन्द्र, दुश्च्यवन, हरि, सुरपति, सङ्क्रन्दन, वासव, वृत्रारि, बलसूदन, शतमख, वृद्धश्रवस्, कौशिक, जिष्णु, वज्रधर, सहस्रनयन, वास्तोष्पति, गोपति, पर्जन्य, मघवन्, वृषन्, हरिहय, प्राचीनबर्हिस्, पुरुहूत, पृतनाषाट्, पुरन्दर, पूर्वदिक्पति, स्वाराज्, आखण्डल, तुराषाह्, सुत्रामन्, गोत्रभिद्, सुनासीर, शक्र, उग्रधन्वन्, हरिवत्, पाकशासन, दिवस्पति, विडौजस्, मरुत्वत्, मेघवाहन
इन्द्रो दुश्च्यवनो हरिः सुरपतिः सङ्क्रन्दनो वासवो,
वृत्रारिर्बलसूदनः शतमखो वृद्धश्रवाः कौशिकः
जिष्णुर्वज्रधरः सहस्रनयनो वास्तोष्पतिर्गोपतिः,
पर्जन्यो मघवा वृषा हरिहयः प्राचीनबर्हिः स्मृतः ५२
पुरुहूतः पृतनाषाट् पुरन्दरः पूर्वदिक्पतिः स्वाराट्
आखण्डलस्तुराषाट् सुत्रामा गोत्रभित्सुनासीरः ५३
शक्रः स्यादुग्रधन्वा हरिवान्पाकशासनः
दिवस्पतिर्विडौजाश्च मरुत्वान्मेघवाहनः ५४
verse 1.1.1.52
page 0008
नाममाला
Sanskrit
देवपति, सेन्द्रपति, स्वर्गवासपति, स्वर्गपति, नाकपति, नाकेन्द्र, शक्र, इन्द्र, शुनासीर, शतक्रतु, प्राचीनबर्हिस्, सुत्रामन्, वज्रिन्, आखण्डल, हरि, बलशत्रु, गोत्रशत्रु, पाकशत्रु, नमुचिशत्रु, वृत्रहन्, सहस्राक्ष, गीर्वाणेश, पुरन्दर, विडौजस्, अश्व, अप्सरोनाथ, वासव, हरिवाहन, मरुत्, मरुत्वत्, वृषन्, ऐरावणाधिप, शतमन्यु, तुराषाह्, पुरुहूत, कौशिक, संक्रन्दन, मघवन्, पुलोमारि, मरुत्सख
तत्पतिः शक्र इन्द्रश्च शुनासीरः शतक्रतुः
प्राचीनबर्हिः सुत्रामा वज्री चाखण्डलो हरिः ५७
शत्रुर्बलस्य गोत्रस्य पाकस्य नमुचेरपि
वृत्रहा सहस्राक्षो गीर्वाणेशः पुरन्दरः ५८
विडौजाश्चाप्सरोनाथो वासवो हरिवाहनः
मरुतश्च मरुत्वाँश्च वृषा चैरावणाधिपः ५९
शतमन्युस्तुराषाट् पुरुहूतश्च कौशिकः
संक्रन्दनोऽथ मघवान् पुलोमारिर्मरुत्सखः ६०
verse 0.1.1.57
page 0032
Mahabharata
English
Ākhaṇḍala = Indra. § 606 (Karṇap.): VIII, 86, 4353 (ºdhanuḥprakhyam…Karṇam).--§ 608 (do.): VIII, 90, 4661 (harāmbupākhaṇḍalavittagoptṛbhiḥ).--§ 717 (Nārāyaṇīya): XII, 337, 12755 (divam Ākhaṇḍalo yathā)
339, 12864 (Mahāpurushastave).
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
आखण्डलः,
पुं,
(आङ् + खण्ड + कलच् ।) इन्द्रः ।इत्यमरः
(यथा कुमारसम्भवे तृतीयसर्गे ११ ।“आखण्डलः काममिदं बभाषे” ।)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
आखण्डल
पु०
आखण्डयति भेदयति पर्व्वतान् + खडि-डलच् डस्य नेत्त्वम् इन्द्रे “आखण्डलः काममिदबभाषे” कुमा० “तमीशः कामरूपाणामत्याखण्डलविक्रमः”रघुः
Capeller
German
आखण्डल
m.
Zerbrecher (Bein. Indra's).
Grassman
German
ākhaṇḍala, Zerbrecher [von khaṇḍay mit ā́, vgl. khaṇḍá].
[V.] von Indra {637, 12}.
Burnouf
French
आखण्डल आखण्डल
m.
(खण्ड्) surnom d'Indra, le
briseur-de-nuages.
Stchoupak
French
आ-खण्डल-
m.
Indra.
°चाप-
m.
°धनुस्- nt. arc-en-ciel.
°सूनु-
m.
Arjuna.