| YouTube Channel

आकूत (AkUta)

 
शब्दसागरः
English
आकूत
n.
 (-तं)
1. Meaning, intention.
2. Wish, desire.
E.
 आङ्, कूङ् to
cry, affix क्त.
Capeller Eng
English
आ॑कूत
n.
 आ॑कूति
f.
 intention, purpose.
Yates
English
आ-कूत (तं) 1.
n.
 Meaning
wish.
Wilson
English
आकूत
n.
 (-तं)
1 Meaning, intention.
2 Wish, desire.
E.
 आङ्, कूङ to cry, affix क्त.
Apte
English
आकूतम् [ākūtam], [आ-कू-भावे-क्त]
Meaning, intention, purpose
दुर्योधनस्य चाकूतं तृषितस्येव विप्रुषः
Mb.
 * 8.9.2. इतीरिताकूत- मनीलवाजिनम्
Ki.*
 14.26.
A feeling, state of heart, emotion
चूडा मण्डलबन्धनं तरलयत्याकूतजो वेपथुः
U.*
 5.35
भावाकूतम्
Amaru.*
 4
Sāṅ.
K.*
 31
स्नेहाकूत Māl 9.11
U.*
 6.35
साकूतम् feelingly, meaningly, (oft . occurring in plays as a stage-direction).
cf.
 also चिरयति मयि व्यक्ताकूता मनाक् स्फुरिताधरा Nāg.2.6.
Wonder or curiosity
सर्वं ˚करम्
U.*
 4.
Wish, desire.
Apte 1890
English
आकूतं [आ-कू-भावे-क्त] 1 Meaning, intention, purpose
इतीरिताकूतमनीलवाजिनं Ki. 14. 26.
2 A feeling, state of heart, emotion
चूडामंडलबंधनं तरलयत्याकूतजो वेपथुः U. 5. 36
भावाकूतं Amaru. 4
Sāṅ. K. 31
Māl. 9. 11
स्नेहाकूत U. 6. 35
साकूतं feelingly, meaningly (oft. occurring in plays as a stage-direction).
3 Wonder or curiosity
सर्वं °करं U. 4.
4 Wish, desire.
Monier Williams Cologne
English
आ॑-कूत a
n.
 intention, purpose, wish,
VS.
ŚBr.
&c.
 (See चित्ताकूत॑ and साकूत)
incitement to activity,
Sāṅkhyak.
आ॑-कूत and आ॑-कूति See आ-√ कू.
Monier Williams 1872
English
आकूत आ-कूत, अम्, n. (rt. कू or कु, to
sound), meaning, intention, purpose
wish, desire.
Macdonell
English
आकूत ā́-kūta,
n.
 intention, wish.
Benfey
English
आकूत आ-कू + त (vb. कू, has no cor-
respondent signification, but cf. κο in
ἔκομεν, κών, κοέω, κοᾷ, κοάσαι, ἐκοάϑη and
ἀκούω),
n.
 Intention, Amar. 4.
--
Comp.
स-,
adj.
 1. intentional, Lass. 83, 2. 2.
significant. 3. wanton. Acc. तम्, adv.
intentionally, Kathās. 6, 141.
Apte Hindi
Hindi
आकूतम्
नपुं*
 - आ-कू-क्त
"अर्थ, इरादा, प्रयोजन"
आकूतम्
नपुं*
 - आ-कू-क्त
"भावना, हृदय की स्थिति, संवेग"
आकूतम्
नपुं*
 - आ-कू-क्त
आश्चर्य या जिज्ञासा
आकूतम्
नपुं*
 - आ-कू-क्त
"चाह, इच्छा"
आकूतम्
नपुं*
 - आ+कू+क्त
प्रस्तुतीकरण
Shabdartha Kaustubha
Kannada
आकूत
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಅಭಿಪ್ರಾಯ /ಆಶಯ
निष्पत्तिः - > आ + कूण (सङ्कोचे) - भावे 'क्तः" (३-३-११४)
प्रयोगाः - > "इतीरिताकूतमनीलवाजिनं जयाय दूतः प्रतितर्ज्य तेजसा"
उल्लेखाः - > किरा० १४-२६
L R Vaidya
English
AkUta {% n. %} 1. Intention, purpose, e.g. तत्रान्यतरस्याकूतमवगम्यान्यतरः प्रवर्तते
2. wish, desire
3. feeling, state of the heart, चूडामण्डलबन्धनं तरलयत्याकूतजो वेपथुः Ut.vi., हृदयनिहितं भावाकूतं वमद्भिरिवेक्षणैः Am.S.4. (साकूतम् ‘feelingly’ often occurs as stage-direction in plays.)
Lanman
English
ā́kūta, n. intention. [√kū + ā.]
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
छन्दोऽभिप्राय आकूतं मतभावाशया अपि ।
-wordlist-
छन्द (पुं), अभिप्राय (पुं), आकूत (क्ली), मत (क्ली), भाव (पुं), आशय (पुं)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
आकूत
आकूत, अभिप्राय
आकूतं स्यादभिप्रायो व्याकूतिर्भङ्गिरुच्यते ।
verse 4.1.1.762
page 0087
नाममाला
Sanskrit
स्वान्त, आस्वनित, चित्त, चेतस्, अन्तःकरण, मनस्, हृदय, विशिख, आकूत
स्वान्तमास्वनितं चित्तं चेतोऽन्तःकरणं मनः ।
हृदयं विशिखाऽकूतं मारस्तत्रोद्भवो मतः ॥ ८१ ॥
verse 0.1.1.81
page 0041
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
आकूतं,
क्ली,
 (आङ् + कूङ् + क्तः) अभिप्रायः)आशयः । इति हेमचन्द्रः ॥
(तात्पर्य्यं । इच्छा । यथासाहित्यदर्पणे । २ य परिच्छेदे ।“हसन्नेत्रार्पिताकूतं लीलापद्मं निमीलितं” । इति“हृदयनिहितं भावाकूतं वमद्भिरिवेक्षणैः” ॥
इति शाकुन्तले ।)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
आकूत
न०
 आ + कू--भावे क्त । आशये अभिप्राये । “स्वां स्वांप्रतिपद्यन्ते परस्पराकूतहेतुकां वृत्तिम्” सा० का०यथा शाक्तीकादयः--“कृतसङ्केताः परास्कन्दने प्रवृत्ताःतत्रान्यतमस्याकूतमवगम्यान्यतमः प्रवर्त्तते तथा अन्यत-मस्य करणस्याकूतात् स्वकार्य्य करणाभिमुखादन्यतमं करणंप्रवर्त्तते” इति सां० कौ० “इतीरिताकूतमनीलवाजिनः”किरा० ।
Capeller
German
आ॑कूत
n.
 Absicht, Wunsch.
Burnouf
French
आकूत आकूत
n.
 (कू) indication
projet, but, fin,
intention.
Stchoupak
French
आ-कूत-
nt. intention, vœu
sentiment
importance
-तर-, compar.
plein de sens caché
°कूति-
f.
 = °कूत-।