| YouTube Channel

आकालिक (AkAlika)

 
शब्दसागरः
English
आकालिक
mfn.
(-कः-की-कं)
1. Momentary, instantaneous.
2. Unseason-
able, improper with respect to time.
f.
(-की) Lightning.
E.
neg.
काल time, ठक् affix, fem. ङीप्.
Capeller Eng
English
1 आकालिक
f.
&
a.
lasting until the same hour (of
the next day).
2 आकालिक
f.
unseasonable.
Yates
English
आ-कालिक (कः-की-कं)
a. Momentary.
(की) 3.
f.
Lightning.
Spoken Sanskrit
English
आकालिक AkAlika
adj.
instantaneous
अचिर acira
adj.
instantaneous
चपल capala
adj.
instantaneous
सद्यस्तन sadyastana
adj.
instantaneous
आकालिका AkAlikA
f.
instantaneous
आकालिकी AkAlikI
f.
instantaneous
क्षण kSaNa
m.
any instantaneous point of time
आकालिक AkAlika
adj.
instantaneous
आकालिक AkAlika
adj.
lasting until the same time on the following day
आकालिक AkAlika
adj.
not happening in the right time
आकालिक AkAlika
adj.
unexpected
आकालिक AkAlika
adj.
momentary
Wilson
English
आकालिक
mfn.
(-कः-की-कं)
1 Momentary, instantaneous.
2 Unseasonable, improper with respect to time.
f.
(-की) Lightning.
E.
neg. काल time, ठक् affix, fem. ङीप्.
Apte
English
आकालिक [ākālika],
a.
[अकाले भवः ठञ्] (-की
f.
)
Momentary, transitory
Ms.*
4.13 एतानाकालिकान्विद्यादनध्यायानृतावपि 15
आकालिकः स्तनयित्नुः
आकालिकी विद्युत्, उत्पत्त्यनन्तरं विनाशिनीत्यर्थः
P.
V.*
1.114.
Unseasonable, premature, untimely
आकालिकिं वीक्ष्य मधुप्रवृत्तिम्
Ku.*
3.34
आकालिकं सपदि दुर्दिनमन्तरिक्षम्
Mk.*
5.1. -की Lightning.
Apte 1890
English
आकालिक a. [अकाले भवः ठञ्] (की f.) 1 Momentary, transitory
Ms. 4. 103, 105
आकालिकः स्तनयित्नुः
आकालिकी विद्युत्, उत्पत्त्यनंतरंविनाशिनीत्यर्थः P. V. 1. 114.
2 Unseasonable, premature, untimely
आकालिकीं वीक्ष्य मधुप्रवृत्तिम् Ku. 3. 34
Mk. 5. 1.
की Lightning.
Monier Williams Cologne
English
1. आकालिक
mfn.
(fr. आ-कालम्) lasting until the same time on the following day,
Mn.
iv, 103 seqq.
Gaut.
2. आकालिक mf(ई)n. (fr. अ-काल) not happening in the right time, unexpected, Mṛcch.
Kum.
iii, 34,
&c.
Monier Williams 1872
English
आकालिक, अस्, आ, or ई, अम्, not filling a space of
time, momentary, instantaneous
unseasonable
(ई),
f. lightning.
—आकालिक-त्व, अम्, n. unseasonableness,
suddenness.
Benfey
English
आकालिक आकालिक,
adj.
,
f.
का, i. e.
I. अ-काल + इक, Unseasonable, Kumāras.
3, 34.
II. आ-काल + इक, What must be
deferred till the same time next day,
Man. 4, 103.
Apte Hindi
Hindi
आकालिक
वि* - अकाल-ठञ्
"क्षणिक, अल्पकालिक"
आकालिक
वि* - अकाल-ठञ्
"बेमौसिम, अकालपक्व, असामयिक"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
आकालिक
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಅಕಾಲದಲ್ಲಿ ಉಂಟಾದ
निष्पत्तिः - > "ठक्" (४-३-६०)
व्युत्पत्तिः - > अकाले भवः
आकालिक
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಅಲ್ಪಕಾಲದ
निष्पत्तिः - > समानकाल - "इकट्" आकालादेशश्च निपा० (५-१-११४)
व्युत्पत्तिः - > समानकालावाद्यन्तौ यस्य आकालिकः
प्रयोगाः - > "विद्युत्स्तनितवर्षेषु महोल्कानां सम्प्लवे आकालिकमनध्यायमेतेषु मनुरब्रवीत् ॥"
उल्लेखाः - > मनु० ४-१०३
L R Vaidya
English
AkAlika {% a. (f. की) %} 1. Untimely, unseasonable, आकालिकीं वीक्ष्य मधुप्रवृत्तिम् K.S.iii.34
2. instantaneous, momentary.
Edgerton Buddhist Hybrid
English
ākālika, adj. (= BHS and Pali akālika
Skt. only adv. akālikam
so in Mbh. Cr. ed. 〔1.99.42〕 °kam for Calc. Bomb. °kaḥ), immediate, not dependent on any lapse of time, ep. of dharma: Mvy 〔1294〕
Śikṣ 〔323.6〕. In a like context ak° occurs.
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
आकालिक *rechtzeitig, Mahāvy. 63.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
आकालिकं, त्रि, (समानकालौ आद्यन्तौ यस्य ।“आकालिकडाद्यन्तवचने” इति समानकालस्या-कालादेशः इकट् प्रत्ययश्च निपातनात् यद्वाअकाले भवम् अकाल + ठञ् ।) क्षणध्वंसि ।इति धरणिः
समानकालीनजन्मविनाशशाली ।इति संक्षिप्तसारः
अकालसम्भवं आरम्भ-कालात् तत्सजातीयकालस्थायि निमित्तं काल-मारभ्य परेद्युर्यावत्कालः एव कालस्तावदकाल-स्तत्र भवः इति तिथितत्त्वं
(यथा मनौ १०५(“एतानाकालिकान् विद्यादनध्यायानृतावपि” ।“तपस्विनः स्थानुवनौकसस्ता-माकालिकीं वीक्ष्य मधुप्रवृत्तिम्”
इति कुमारसम्भवे ३३
)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
आकालिक
त्रि०
अकाले भवं ठञ् असमयोत्पन्ने वस्तुनि ।स्त्रियां ङीप् “आकालिकीं वीक्ष्य मधुप्रवृत्ति” मिति कुमारः ।समानकालौ आद्यन्तौ यस्य समानकालस्य आकलडादेशःइकञ्च नि० इति मल्लि० आशुविनाशिनि, आद्यन्त-योरभावात्, आकालं व्याप्नोति ठञ् पूर्व्वदिवसेयत्समये उत्पत्तिः परेद्युस्तत्समयपर्य्यन्तव्यापके काले“आकालिकमनध्यायमेतेष्विति” “एतानाकालिकान्विद्यादनध्यायानृतावपि” “आकालिकमनध्यायं विद्यात्सर्व्वाद्भुतेषु च” इति मनुः आशुविनाशित्वात्४ विद्युति स्त्री
Burnouf
French
आकालिक आकालिक a. (आ-काल) temporaire,
momentané. -- S.
f.
आकालिकी éclair.
-- (अ priv.
काल) hors de son temps, inopportun.
Stchoupak
French
आ-कालिक-
-ई- a momentané
qui dure jusqu'au lendemain.
आ-कालिक-
-ई- a. inattendu, inopportun.