| YouTube Channel

असेचनक (asecanaka)

 
शब्दसागरः
English
असेचनक
mfn.
 (-कः-का-कं) Charming, lovely.
E.
 अ neg. सेचन satisfaction.
Yates
English
अ-सेचनक (कः-का-कं)
a. Charming.
Wilson
English
असेचनक
mfn.
 (-कः-का-कं) Charming, lovely.
E.
 अ neg. सेचव satisfaction.
Monier Williams Cologne
English
अ-सेचनक [L. ] or अ-सेचनीय [Lalit. ],
mfn.
 id.
Apte Hindi
Hindi
असेचनक
"वि*, न* त*" - -
"जिसे देखते देखते जी न भरे, मनोहर, सुन्दर"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
असेचनक
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ರಮಣೀಯ ವಸ್ತು /ಬಹಳ ಪ್ರಿಯವಾದ ವಸ್ತು
निष्पत्तिः - > षिच (क्षरणे) - "ल्युट्" (३-३-११७) । "कन्" (५-३-७५)
व्युत्पत्तिः - > न सिच्यते मनोऽत्र
L R Vaidya
English
asecanaka {% a. (f. का) %} Charming, lovely.
Edgerton Buddhist Hybrid
English
asecanaka, adj. (= Pali id.
in BHS also asecanīya, asecana, and āsec°, qq.v.
etym. uncertain, cf. Tib. below), charming, pleasing, almost always, as in Pali, of sights (particularly of the appearance of persons, notably a Buddha) or sounds: Mvy 〔392〕 asecanako rūpeṇa (of Tathāgatas) = Tib. sku byad blta bas chog mi śes pa (chog śes pa = content), having beauty of form which one cannot be satiated with looking at, perhaps analyzing a- plus a form of secayati cause to drip, saturate, and so satiate
but I find no such meaning recorded for secayati or any relative. See CPD on Pali exegesis. Often associated with apratikūla, not repulsive, of both sights and sounds: asecanaka-darśana, of lovely aspect, of Buddhas LV 〔427.20〕
Mv 〔iii.259.17〕
Divy 〔226.27〕
〔251.21〕
〔547.12〕
of a stūpa Divy 〔23.13〕
of the ocean, as compared to a park Gv 〔194.21〕 (mahodyānam … mahāsāgaram iva …) asecanakadarśanam (1st ed. asevanaka°)
foll. by apratikūla, darśanāye (or °ya), fair and lovely to see, of Buddhas Mv 〔iii.64.10〕
〔379.9〕
〔407.8〕
〔425.8〕
°nako (both edd. °kā-)rūpeṇa, of an emperor Gv 〔333.19〕
pañcā 'secanakā darśanena, hastī nāgaś ca rājā ca sāgaraś ca śiloccayo 'secanakā darśanena, Buddhaś ca bhagavatāṃ vara iti Divy 〔334.15—16〕
of sounds, (ghoṣo …) manojñaḥ asecanakaḥ apratikūlaḥ śravaṇāya Mv 〔iii.226.17〕
〔229.3〕
almost the same Sukh 〔36.1〕
〔38.6〕
asecanakaś ca … apratikūlaś ca, of Buddhaʼs voice Mv 〔iii.343.1〕
(mahāpṛthivī … kampe, or kampayati …) ullokanīyaṃ ca asecanakaṃ (so, or asecanīyaṃ, q.v., mss.
Senart sometimes em. āsec°) ca apratikūlaṃ ca (adverbs: in an admirable, charming, unrepellent way) Mv 〔i.207.1〕 = 〔ii.10.11〕
〔iii.341.8〕 (of the quaking of the earth).
Sanskrit Tibetan
Tibetan
blta bas mi ngoms
असेचनक
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
असेचनक
असेचनक
तमसेचनकं प्राहुस्तृप्तिर्यस्य न जायते ॥ ३५० ॥
verse 2.1.1.350
page 0041
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
असेचनकं, त्रि, (न सिच्यते मनो यस्मिन् । न + सिच्+ ल्युट् । संज्ञायां कन् ।) यस्य दर्शनात् तृप्तेरन्तो नास्ति तत् । अत्यन्तप्रियदर्शनं । इत्यमरः ।याहाके देखिया तृप्तिर शेष ना हय एमन वस्तु ।(“नयनयुगासेचनकं मानसवृत्त्यापि दुष्प्रापं” ।इति साहित्यदर्पणे ॥
)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
असेचनक
त्रि०
 न सिच्यते तृप्यति मनोऽत्र सिच--ल्युट्संज्ञायां कन् । १ अत्यन्तप्रियदर्शने यद्दर्शनान्मनो नतृप्यति तत्र “नयनयुगासेचनकम् मानसवृत्त्यापि दुष्पा-पम्” सा० द० । सेचनं सेकः अभावे
न०
 त० स्वार्थेकन् । २ सेचनाभावे
न०
 ब० । ३ सेचनशून्ये
त्रि०
 ।