| YouTube Channel

अवष्टम्भ (avaSTambha)

 
शब्दसागरः
English
अवष्टम्भ
m.
(-म्भः)
1. Gold.
2. Commencement, beginning.
3. A post or
pillar.
4. Excellence.
5. Impediment.
6. Support, stay.
7. Paralysis.
E.
अव, स्तभि to stay or stop, अच्
aff.
Capeller Eng
English
अवष्टम्भ
m.
leaning or depending on
confidence,
courage.
Yates
English
अव-ष्टम्भ (म्भः) 1.
m.
Gold
a post
a support
a beginning.
Spoken Sanskrit
English
अवष्टम्भ - avaSTambha -
m.
- support [ computer ]
अवष्टम्भ - avaSTambha -
m.
- monk
अवष्टम्भ - avaSTambha -
m.
- having recourse to anything
अवष्टम्भ - avaSTambha -
m.
- obstruction
अवष्टम्भ - avaSTambha -
m.
- applying
अवष्टम्भ - avaSTambha -
m.
- impediment
अवष्टम्भ - avaSTambha -
m.
- self-confidence
अवष्टम्भ - avaSTambha -
m.
- post or pillar
अवष्टम्भ - avaSTambha -
m.
- resoluteness
अवष्टम्भ - avaSTambha -
m.
- gold
अवष्टम्भ - avaSTambha -
m.
- leaning or resting upon
अवष्टम्भ - avaSTambha -
m.
- beginning
अवष्टम्भ - avaSTambha -
m.
- monk
मर्कट - markaTa -
m.
- monkey
बालिकाः वानरेभ्यः फलानि ददति - bAlikAHvAnarebhyaHphalAnidadati -
sent.
- Thegirlsgivefruitstothemonkeys.
बालिका वानरान् फलानि यच्छति - bAlikAvAnarAnphalAniyacchati -
sent.
- Thegirlgivesfruitstothemonkeys.
श्रमण - zramaNa -
m.
- monk
एहिभिक्षुका - ehibhikSukA -
f.
- monk!
मर्कती - markatI -
f.
- monkey [ female ]
वानरी - vAnarI -
f.
- monkey [ female ]
प्लवग - plavaga -
m.
- monkey
प्लवङ्ग - plavaGga -
m.
- monkey
शाखामृग - zAkhAmRga -
m.
- monkey
कपि - kapi -
m.
- monkey
वानर - vAnara -
m.
- monkey
काननौकस् - kAnanaukas -
m.
- monkey
किखि - kikhi -
m.
- monkey
कीलुष - kIluSa -
m.
- monkey
कुषाकु - kuSAku -
m.
- monkey
कुठारु - kuThAru -
m.
- monkey
कुशाक्ष - kuzAkSa -
m.
- monkey
जम्बुमत् - jambumat -
m.
- monkey
Wilson
English
अवष्टम्भ
m.
(-म्भः)
1 Gold.
2 Commencement, beginning.
3 A post or pillar.
4 Excellence.
5 Impediment.
6 Support, stay.
7 Paralysis.
E.
अव, स्तभि to stay or stop, अच्
aff.
Apte
English
अवष्टम्भः [avaṣṭambhḥ], [स्तम्भ्-घञ्, सस्य षत्वम्]
Leaning, resting upon.
Support, prop
मेरोश्चतुर्दिशमवष्टम्भगिरय उपक्लृप्ताः
Bhāg.*
5.16.11. पक्षाभ्यामीषत्कृतावष्टम्भः
K.*
34, 44, 186, 231, 248
खड्गलतावष्टम्भनिश्चलः
Māl.
3
(hence) having recourse to, plucking up or summoning (as courage)
तत्कथमहं धैर्यावष्टम्भं करोमि
Pt.*
1
so पौरुष˚, धीरत्व˚
Māl.
2
सहजसत्त्व˚
K.*
286.
Haughtiness, pride, dignity, majestic greatness
सावष्टम्भाकृतिना
K.*
179 dignified, noble, see सावष्टम्भ.
A post, pillar.
Gold.
Commencement, beginning.
Stopping, standing still, staying.
Courage, steadiness
K.*
156, 157
resolute determination
ईदृशो$स्यावष्टम्भः
Ratn.*
4
अविनयकोपितो$- वष्टम्भं कृत्वा
K.*
261 plucking up courage
पलायनमवष्टम्भो वा
Pt.*
4 holding out (as opposed to पलायनम्).
Obstruction, impediment.
Paralysis
stupefaction
K.*
141.
Excellence.
cf.
अवष्टम्भः सुवर्णे स्तम्भ- प्रारम्भयोरपि Nm.
Apte 1890
English
अवष्टंभः [स्तंभ्-घञ्, सस्य षत्वं] 1 Leaning, resting upon.
2 Support, prop
पक्षाभ्यामीषत्कृतावष्टंभः K. 34, 44, 186, 231, 248
खडलतावष्टंभनिश्चलः Māl. 3
(hence) having recourse to, plucking up or summoning (as courage)
तत्कथमहं धैर्यावष्टंभं करोमि Pt. 1
so पौरुष°, धीरत्व° Māl. 2
सहजसत्त्व° K. 286.
3 Haughtiness, pride, dignity, majestic greatness
सावष्टंभाकृतिना K. 179 dignified, noble, see सावष्टंभ.
4 A post, pillar.
5 Gold.
6 Commencement, beginning.
7 Stopping, standing till, staying.
8 Courage, steadiness
K. 156, 157
resolute determination
ईदृशोऽस्यावष्टंभः Ratn. 4
अविनयकोपितोऽवष्टंभं कृत्वा K. 261 plucking up courage
पलायनमवष्टंभो वा Pt. 4 holding out (as opposed to पलायनं).
9 Obstruction, impediment.
10 Paralysis, stupefaction K. 141.
11 Excellence.
Monier Williams Cologne
English
अव-ष्टम्भ
m.
leaning or resting upon,
Suśr.
&c.
having recourse to anything, applying,
Pañcat.
Sāh.
self-confidence, resoluteness,
Suśr.
Pañcat.
(cf. सावष्ट्°)
beginning,
L.
obstruction, impediment,
L.
post or pillar,
L.
gold,
L.
Monier Williams 1872
English
अव-ष्टम्भ, अस्, m. leaning or resting upon,
having recourse to any one
stopping, standing still,
staying
self-confidence, resoluteness
commencement,
beginning
excellence
obstruction, impediment
sup-
port, stay
paralysis
a post or pillar
gold.
—अव-
ष्टम्भ-मय, अस्, ई, अम्, golden, made of gold.
Benfey
English
अवष्टम्भ अवष्टम्भ, i. e. अव-स्तम्भ्
+ अ,
m.
1. Relying on, Pañc. 20, 20.
2. Self-confidence, Pañc, 246, 19.
3.
Gold.
--
Comp.
स-,
adj.
full of self-con-
fidence, Pañc. i. d. 215
acc. साव-
ष्टम्भम्, adv. courageously, Kathās.
25, 97.
Apte Hindi
Hindi
अवष्टम्भः
पुं*
- अव+स्तम्भ्+घञ्
"टेक लगाना, सहारा लेना"
अवष्टम्भः
पुं*
- अव+स्तम्भ्+घञ्
"आश्रय, आधार"
अवष्टम्भः
पुं*
- अव+स्तम्भ्+घञ्
"अहंकार, घमंड"
अवष्टम्भः
पुं*
- अव+स्तम्भ्+घञ्
"थूनी, स्तभं"
अवष्टम्भः
पुं*
- अव+स्तम्भ्+घञ्
सोना
अवष्टम्भः
पुं*
- अव+स्तम्भ्+घञ्
"उपक्रम, आरम्भ"
अवष्टम्भः
पुं*
- अव+स्तम्भ्+घञ्
"ठहरना, रोक"
अवष्टम्भः
पुं*
- अव+स्तम्भ्+घञ्
"साहस, दृढ़ निश्चय"
अवष्टम्भः
पुं*
- अव+स्तम्भ्+घञ्
"पक्षाघात, स्तब्धता "
Shabdartha Kaustubha
Kannada
अवष्टम्भ
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಆಶ್ರಯ /ಆಸರೆ
प्रयोगाः - > "खड्गलतावष्टम्भनिश्चलः"
उल्लेखाः - > मालती०
अवष्टम्भ
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಪ್ರಾರಂಭ /ಉಪಕ್ರಮ
अवष्टम्भ
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಗರ್ವ /ಕೊಬ್ಬು /ಅಹಂಕಾರ
अवष्टम्भ
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕಂಬ
अवष्टम्भ
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ತಡೆ /ವಿಘ್ನ
अवष्टम्भ
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸುವರ್ಣ
अवष्टम्भ
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸಂಭ್ರಮ
निष्पत्तिः - > अव + स्तम्भु (रोधने) - "घञ्" (३-३-१८)
विस्तारः - > "अवष्टम्भः सुवर्णे स्तम्भप्रारम्भयोरपि" - मेदि०
L R Vaidya
English
avazwamBa {% m. %} 1. Leaning upon, resting
2. resoluteness
3. beginning, commencement
4. impediment
5. stupefaction, paralysis, रघोरवष्टम्भमयेन पत्रिणा R.iii.53
6. support, prop, ख्हड्गलतावष्टंभनिश्चलः M.M.iii.
7. gold
8. pride, haughtiness (as in सावष्टम्भम्).
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
अवष्टम्भ 6. 7., vgl. Zach. Beitr.
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
सौष्ठव
सौष्ठव, अवष्टम्भ
सौष्ठवं स्यादवष्टम्भो हठः प्रसभमुच्यते
verse 4.1.1.759
page 0087
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
अवष्टम्भः,
पुं,
(अव + ष्टम्भ रोधे इति + घञ् ।षत्वञ्च ।) स्वर्णं ।(“रघोरवष्टम्भमयेन पत्रिणाहृदि क्षतो गोत्रभिदप्यमर्षणः” ।इति रघुवंशे ।) स्तम्भः प्रारम्भः इति मेदिनी
सौष्ठवं इति हलायुधः
(अवलम्बनं बोधनम् ।निष्पन्दता ।)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
अवष्टम्भ
पु०
अव + स्तम्भ--घञ् षत्वम् प्रारम्भे अनम्रतायाम्३ आलम्बने “अवष्टम्भकरं वापि भयघ्नं दण्डधारणम्” ।सुश्रु० कर्म्मणि घञ् स्तम्भे, “रघोरष्टम्भमयेन पत्रिणा”रघुः “न पर्य्याप्तकावष्टम्भपादप्रसारणानि गुरुसन्निधौकुर्य्यात्” सुश्रुतः सुवर्ण्णे भावे ल्युट् अवष्टम्भ-नम् प्रारम्भे आलम्बने
न०
Capeller
German
अवष्टम्भ
m.
das Sichaußtützen, Sichverlassen
auf, Zuversicht, Mut.
Stchoupak
French
अव-ष्टम्भ-
m.
fait de s'appuyer sur, application, recours
résolution
paralysie
-मय- a. fait de résolution
fait d'or (?).