| YouTube Channel

अवत (avata)

 
Capeller Eng
English
अवत॑
m.
well, cistern.
Apte
English
अवतः [avatḥ], [अव-अटच् वेदे पृषो ˚टस्य तः] A well, cistern.
Apte 1890
English
अवतः [अव-अटच् वेदे पृ° टस्य तः] A well, cistern.
Monier Williams Cologne
English
अवत॑ a
m.
a well, cistern,
RV.
(cf. अवत्क॑.)
अवत॑ b See above
s.v.
अवट॑.
Monier Williams 1872
English
अवत, अस्, m., Ved. a well, a cistern.
Macdonell
English
अवत ava-tá,
m.
well.
Benfey
English
अवत अवत,
m.
A well, Chr. 292,
10 = Rigv. i. 85, 10.
Vedic Reference
English
Avata, a word occurring several times in the Rigveda, ^1 denotes
a well, artificially made (khan ‘to dig’) in contrast with a spring
(utsa), though the latter expression is also applied to an artificial
well. Such wells were covered by the makers, ^2 and are described
as unfailing (a-kṣita) and full of water.^3 The water was raised
by a wheel (cakra) of stone, to which was fastened a strap
(varatrā), with a pail (kośa)^4 attached to it. When raised it was
poured (siñc) into buckets (āhāva) of wood.^5 Sometimes those
wells appear to have been used for irrigation purposes, the water
being led off into broad channels (sārmī suṣirā).^6
1) i. 55, 8
85, 10. 11
116, 9, 22
130, 2
iv. 17, 16
50, 3
viii. 49, 6
62, 6
72, 10, 12
x. 25, 4
101,
5. 7. Cf. Nirukta, v. 26.
2) Rv. i. 55, 8.
3) Rv. x. 101, 6, etc.
4) Aṃsatra-kośam, Rv. x. 101, 7, is best
thus rendered. For the stone wheel
(aśma-cakra) which was above (uccā-
cakra), see Rv. x. 101, 7
viii. 72, 10. For
the varatrā, see Rv. x. 101, 6. Perhaps
kū-cakra in Rv. x. 102, 11, is another
name for the wheel, but cf. St. Peters-
burg Dictionary, s.v.
5) Rv. x. 101, 6. 7.
6) Rv. viii. 69, 12. Cf. Zimmer,
Altindisches Leben, 156, 157
Geldner,
Vedische Studien, 2, 14.
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
अवत
पु०
अव--अटच् वेदे पृ० टस्य तः अवटरूपे कूपादौनिरु० “सिक्तमवतम्” ऋ० १, १३०, “अवतमवटमिति”भा० “अवते कोशम्” ऋ० ४, १७, १६
Capeller
German
अवत॑
m.
Brunnen.
Grassman
German
avatá, m., der Brunnen, als der in die Tiefe hinabreichende [von áva, herab].
-ás {1018, 6}
{1019, 6}.
-ám {85, 10}. _{85, 11}
{130, 2}
{215, 4}
{280, 4}
{681, 10}. _{681, 12}
{927, 5}—_{927, 7}.
-ā́t {116, 22}.
-ásya visárjane {681, 11}.
{313, 16}.
-ā́s {346, 3}.
-ā́sas {55, 8}.
-ā́n {671, 6}
{851, 4}.
avatá
(SV. avaṭá):
-ám {116, 9}.