| YouTube Channel

अवगुण्ठनम् (avaguNThanam)

 
Apte
English
अवगुण्ठनम् [avaguṇṭhanam], 1 The act of covering the head of women
hiding, veiling.
A veil (for the face)
(fig. also)
अवगुण्ठनसंवीता कुलजाभिसरेद्यदि S. D.
अवगुण्ठनपटक्षेपं विधत्ते विधुः ibid
कृतशीर्षावगुण्ठनः
Mu.*
 6
उत्सृष्टसत्पुरुषोचितलज्जा- वगुण्ठनानाम्
Ve.*
 3
Mk.*
 4.24
Śi.*
 5.17.
A covering, पश्येष्टदारदारांस्ते भ्रष्टलज्जावगुण्ठनान्
Rām.*
 6.111.62. mantle (in general).
A sweeping broom.
Comp.
 -मुद्रा [अवगुण्ठनाय मुद्रा] a sort of religious ceremony
सव्यहस्त- कृता मुष्टिदीर्घा$धोमुखतर्जनी । अवगुण्ठनमुद्रेयमभितो भ्रमिता मता ॥
Apte Hindi
Hindi
अवगुण्ठनम्
नपुं*
 - अव+गुण्ठ्+ल्युट्
"घूंघट निकालना, छिपाना, बुर्का ओढ़ना"
अवगुण्ठनम्
नपुं*
 - -
पर्दा
अवगुण्ठनम्
नपुं*
 - -
"घूंघट, बुर्का"
E Bharati Sampat
Sanskrit
(न) अव + गुठि (वेष्टने) + करणे ल्युट् । ‘करणाधिकरणयोश्च’ (३.३.११७) १. स्त्रीणां शिरःप्रावरणम् २. मुखादीनाम् आच्छादनवस्त्रम् । "अवगुण्ठनसंवीता कुलजाभिसरेद्यदि" - सा.द. । ‘स्रस्तावगुण्ठनपटलक्ष्यमाणः’ - माघः । "अपनेष्यामि तावत् ते अवगुण्ठनम्" - शाकु.५ । ३. सम्मार्जनी (गृहमार्जानार्थम्‌ उपयुज्यमाना) ४. मुद्रा विशेषः । ‘सत्यहस्तकृता मुष्टिः दीर्घाधोमुखतर्जनी । अवगुण्ठनमुद्रेयमभितो भ्रामिता मता’ - तन्त्रसारः । ५. गुठि (वेष्टने) + भावे "ल्युट् च" (३.३.११५) अवगुण्ठनक्रिया । ६. आच्छादनमात्रम् । ‘हुमित्येवगुण्ठनं कृत्वा’ - तन्त्रम्
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 अवगुण्ठनम्, अवगुण्ठितमुद्रा
noun
स्त्रीमुखाच्छादकवस्त्रं तर्जन्या गृहित्वा निर्मिता आकर्षिका मुद्रा।
"अस्मिन् चित्रे राधायाः अवगुण्ठनं मनोहारी अस्ति।"
Synonyms:
 अवगुण्ठनम्, अवगुण्ठिका
noun
स्त्रीमुखावरकवस्त्रम्।
"अधुनापि ग्रामे स्त्रियः अवगुण्ठनं गृह्णन्ति।"
Synonyms:
 अवगुण्ठनम्, अवगुण्ठिका।
noun
स्त्रीमुखाच्छादनवस्त्रम्।
"श्वशुरं दृष्ट्वा तया अवगुण्ठनेन मुखम् आवृणितम्।"