| YouTube Channel

अलीक (alIka)

 
शब्दसागरः
English
अलीक
mfn.
(-कः-का-कं)
1. False.
2. Unpleasing.
3. Small, little.
n.
(-कं)
1. Falsehood, untruth.
2. Any thing displeasing.
3. Heaven.
4.
The forehead.
E.
अल to adorn, &c. and कीकच् Unādi
aff.
Capeller Eng
English
अलीक
a.
unpleasing, contrary, false, untrue
n.
adversity,
falsehood, untruth.
Yates
English
अलीक (कं)
n.
Falsehood.
a. False,
vain, little, unpleasing.
Spoken Sanskrit
English
अलीक alIka
adj.
false
अलीक alIka
adj.
unpleasing
अलीक alIka
adj.
disagreeable
अलीक alIka
adj.
untrue
अलीक alIka
adj.
pretended little
अलीक alIka
adj.
counterfeit
अलीक alIka
n.
anything displeasing
अलीक alIka
n.
falsehood
अलीक alIka
n.
untruth
अलीक alIka
n.
forehead
अलीक alIka
n.
heaven
Wilson
English
अलीक
mfn.
(-कः-का-कं)
1 False.
2 Unpleasing.
3 Small, little.
n.
(-कं)
1 Falsehood, untruth.
2 Any thing displeasing.
3 Heaven.
4 The forehead.
E.
अल to adorn, &c. and कीकच Uṇādi
aff.
Apte
English
अलीक [alīka],
a.
[अल्-बीकन्
Uṇ.*
4.25 निपातः]
Unpleasing, disagreeable
मे शृणुतासिता अलीकाः
Av.*
5.13.5.
Untrue, false, pretended
˚मुग्धः
K.*
84
अलीककोप- कान्तेन
K.*
147
˚वचन
Amaru.*
27, 37, 48.
Little, not much, few. -कम् The forehead
दिशामलीकालकभङ्गतां गतः
K.*
4.
Anything displeasing
यद्यथा महाराजो नालीकमधिगच्छति
Rām.*
2.52.26. falsehood, untruth. गुरोश्चालीकनिर्बन्धः समानि ब्रह्महत्यया
Ms.*
11.55. सज्जनस्य हृदयं नवनीतं यद् वदन्ति कवयस्तदलीकम् अन्यदेहविलसत्परितापात् सज्जनो द्रवति नो नवनीतम् Subh&amacrṣ.
Heaven.
Sorrow
अलीकं मानसं त्वेकं हृदयं मम
Rām.*
2.19.6. अलीकं त्वप्रिये स्वर्गे सङ्घे$नृतललाटयोः
Comp.
-मत्स्य a kind of dish resembling the taste of fish ('mock-fish').-सुप्त, -सुप्तक
a.
pretended sleep
Ks.
Apte 1890
English
अलीक a. [अल्-वीकन् Uṇ. 4. 25 निपातः] 1 Unpleasing, disagreeable.
2 Untrue, false, pretended
°मुग्धः K. 84
अलीककोपकांतेन K. 147
°वचन Amaru. 23, 33, 43.
3 Little, not much, few.
कं 1 The forehead
दिशामलीकालकभंगतां गतः K. 4.
2 Anything displeasing, falsehood, untruth.
3 Heaven.
Comp.
मत्स्यः a kind of dish resembling the taste of fish (‘mock-fish’).
Monier Williams Cologne
English
अ॑लीक mf(आ, Naiṣ.)n. unpleasing, disagreeable (as a serpent),
AV.
v, 13, 5
untrue, false, pretended,
MBh.
&c.
little,
L.
अ॑लीक
n.
anything displeasing,
ĀśvŚr.
R.
ii, 52, 25
falsehood, untruth,
Mn.
xi, 55,
&c.
the forehead (cf. अलिक), heaven,
L.
Monier Williams 1872
English
अलीक अलीक, अस्, आ, अम् (said to be fr. rt.
अल्, ‘to adorn, i. e. dress out in false colour
perhaps
fr. अ, ‘not, and लीक, but the latter does not occur), un-
pleasing, disagreeable
untrue, false
small, little
(अम्), n. anything displeasing
falsehood, untruth
the forehead
heaven.
—अलीक-ता, f. falsehood, vanity.
—अलीक-मत्स्य, अस्, m. a kind of dish resembling
the taste of fish (‘mock-fish’), made of the flour of
a sort of bean fried with Seamum oil.
Macdonell
English
अलीक alīka,
a.
disagreeable
false
n.
disagreeable 🞄thing
untruthfulness, falsehood
🞄forehead
-nimīlana,
n.
feigned closing of 🞄the eyes
-paṇḍita,
m.
philosophaster
-mantrin,
m.
dishonest minister
-vāda-śīla,
a.
🞄lying
-supta, -ka,
n.
feigned sleep.
Benfey
English
अलीक अलीक।
I.
adj.
,
f.
का, False,
Amar. 23.
II.
n.
1. Any thing dis-
pleasing, Rām. 2, 52, 25.
2. Falsehood,
Pañc. 259, 4.
3. Smallness, Pañc. i.
d. 205 (smallness and falsehood).
Hindi
Hindi
(विशे) झूठा, झूठ
Apte Hindi
Hindi
अलीक
वि* - अल्+वीकन्
"अप्रिय, अरुचिकर"
अलीक
वि* - अल्+वीकन्
"असत्य, मिथ्या, मनगढ़न्त"
अलीकम्
नपुं*
- -
मस्तक
अलीकम्
नपुं*
- -
"मिथ्यात्व, असत्यता"
अलीकम्
नपुं*
- अल्+बीकन्
"चिन्ता, शोक"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
अलीक
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಹಣೆ /ಲಲಾಟ
निष्पत्तिः - > अल (भूषणादौ) -"कीकन्" (उ० ४-२५)
प्रयोगाः - > "दिशालमीकालकभङ्गतां गतस्त्रयीवधूकर्णतमालपल्लवः"
उल्लेखाः - > कादं०
अलीक
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮಿಥ್ಯೆ /ಸುಳ್ಳು
प्रयोगाः - > "तद्यथा महाराजो नालीकमधिगच्छति"
उल्लेखाः - > रामा०
अलीक
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸ್ವರ್ಗ
अलीक
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಅಪ್ರಿಯವಾದ
अलीक
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಅಸತ್ಯವಾದ /ಸುಳ್ಳಾದ
L R Vaidya
English
alIka {% (I) a. (f. का) %} 1. Unpleasant
2. false, untrue, pretended, निर्यातः शनकैरलीकवचनोपन्यासमालीजनः Am.S.23, also 33, 43.
alIka {% (II) n. %} 1. Falsehood, untruth
2. the forehead.
Bopp
Latin
अलीक (ut videtur, ex priv. et लीक quod simplex non
invenitur)
1) Adj. falsus, non verus.
2) n. falsum, falsi-
tas. UR. 30. 8. infr.
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
अलीक 1. f. आ, Naiṣ. 6, 16.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
कूट, अलीक
adjective
यत् शुद्धं वर्तते।
"आपणिकः मह्यं कूटं रुप्यकं प्रत्यददात्।"
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
सत्यं सम्यक्समीचीनमृतं तथ्यं यथातथम् २६४
यथास्थितं सद्भूतेऽलीके तु वितथानृते
-wordlist-
सत्य (क्ली), सम्यञ्च् (क्ली), समीचीन (क्ली), अमृत (क्ली), तथ्य (क्ली), यथातथ (क्ली), यथास्थित (क्ली), सद्भूत (क्ली), अलीक (क्ली), वितथ (क्ली), अनृत (क्ली)
--source--
भाले गोध्यलिकालीकललाटानि श्रुतौ श्रवः
शब्दाधिष्ठानपैञ्जूषमहानादध्वनिग्रहाः ५७३
कर्णः श्रोत्रं श्रवणं वेष्टनं कर्णशष्कुली
-wordlist-
भाल (पुंक्ली), गोधि (स्त्री), अलिक (क्ली), अलीक (क्ली), ललाट (क्ली), श्रुत (स्त्री), श्रव (क्ली), शब्दाधिष्ठान (क्ली), पैञ्जूष (पुंक्ली), महानाद (पुं), ध्वनिग्रह (पुं), कर्ण (पुं), श्रोत्र (क्ली), श्रवण (पुंक्ली), वेष्टन (क्ली), कर्णशष्कुली (स्त्री)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
अलीक
अलीक, वितथ, मिथ्या, मृषा, अनृत
अलीकं वितथं मिथ्या मृषा स्यादनृतं तथा १४४
verse 1.1.1.144
page 0018
नाममाला
Sanskrit
मृषा, अलीक, मुधा, मोघ
मृषालीकं मुधा मोघं विफलं वितथं वृथा
verse 0.1.1.186
page 0088
वैजयन्तीकोषः
Sanskrit
Word: अलीकः
Root: अलीक
Gender: पुं
Number: all
अर्थः
Meaning(s):
Untrue
Shloka(s):
2|4|17|2 अनृते वितथालीकावाहतं तु मृषार्थके॥ (अन्तरिक्षकाण्डः/शब्दाध्यायः)
Synonym(s):
2|4|17|2 अनृतः (अनृत) (पुं) Untrue
2|4|17|2 अनृता (अनृत) (स्त्री) Untrue
2|4|17|2 अनृतम् (अनृत) (नपुं) Untrue
2|4|17|2 वितथः (वितथ) (पुं) Untrue
2|4|17|2 वितथा (वितथ) (स्त्री) Untrue
2|4|17|2 वितथम् (वितथ) (नपुं) Untrue
2|4|17|2 अलीकः (अलीक) (पुं) Untrue
2|4|17|2 अलीका (अलीक) (स्त्री) Untrue
2|4|17|2 अलीकम् (अलीक) (नपुं) Untrue
Related word(s):
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
अलीकं,
क्ली,
(अल + ईकन् ।) अप्रियं (“तद्यथास महाराजो नालीकमधिगच्छति” इतिरामायणे ।) मिथ्या इत्यमरः
(“ज्ञातेऽलीकनि-मीलिते नयनयोः” इति अमरुशतके ।) स्वर्गः ।इति मेदिनी
ललाटं इति हेमचन्द्रः
अलीकं, त्रि, (अल + ईकन् ।) मिथ्या अप्रियं ।अल्पं इति शब्दरत्नावली
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
अलीक
न०
अल--ईकन् अप्रिये, ललाटे, अलतिगच्छत्यधोऽनेन असत्ये मिथ्याकथने हि नरक-पातः तत्र अप्रिये “गुरोश्चालीकनिर्बन्धः समानि ब्रह्म-हत्यया” मनुः “तद्यथा महाराजो नालोकमधिगच्छति”रामा० विशेषेण अलीकम् व्यलोकम् अत्यन्ताप्रिये“व्यलीकनिश्वासमिवोत्ससर्ज” कुमा० अलीकमस्त्यस्यसुखा० इनि ठत् अलोकोतिद्वति
त्रि०
स्त्रियां ङीप् ।अलीके भवः दिगा० यत् अलीक्यः मिथ्याभूतभवे
त्रि०
Capeller
German
अलीक widerwärtig, falsch
n.
Widerwärtigkeit,
Unwahrheit, Falschheit.
Burnouf
French
अलीक अलीक a. (अ priv.) faux, mensonger
déplaisant.
Petit. -- S.
n.
fausseté, mensonge
toute ch.
désagréable.
Air, atmosphère.
Front.
अलीकाये den. être trompé, être dupé.
Stchoupak
French
अलीक-
a. faux
nt. chose fausse ou déplaisante
front.
°निमीलन- nt. fait de feindre de fermer (les yeux).
°पण्डित-
m.
faux savant.
°मन्त्रिन्-
m.
faux ministre.
°मुग्ध- a. qui feint la candeur.
°वचन- a. qui tient des propos faux.
°वाद-शील-
m.
menteur
°वादिन्- ag. id.
°सुप्त- °सुप्तक- nt. sommeil feint.