| YouTube Channel

अयुत (ayuta)

 
शब्दसागरः
English
अयुत
mfn.
(-तः-ता-तं) Disjoined, detached.
n.
(-तं) Ten thousand.
E.
neg.
and युत joined, counted.
Capeller Eng
English
1 अ॑युत
a.
unrestrained.
2 अयु॑त
m.
n.
a myriad
adv.
°शस्†.
Yates
English
अयुत (तं) 1.
n.
Ten thousand.
a.
Apart, disjoined.
Wilson
English
अयुत
mfn.
(-तः-ता-तं) Disjoined, detached.
n.
(-तं) Ten
thousand.
E.
neg. and यत joined, counted.
Apte
English
अयुत [ayuta],
a.
Disjoined, detached, not connected.
Uninterrupted, undisturbed.
Av.*
19.51.1. -तम् Ten thousand, a myriad. सूर्याब्धिसंख्यया द्वित्रिसागरैरयुताहतैः Sūrya. शाखानामयुतम्
Comp.
-अध्यापकः a good teacher.-ता, -जित् Name of a king (son of Sindhudvīpa and father of Ṛituparṇa) Bṛi. Up.
N.
of another king (son of Bhajamāna
) V.
P.
-नायिन्
N.
of a king in the
Mb.
-सिद्ध
a.
(in Vaiś. Phil.) proved to be inseparable and inherent. -सिद्धिः
f.
proof that certain things or notions are inseparable and inherent. -होम a kind of sacrifice. B.
P.
Apte 1890
English
अयुत a. 1 Disjoined, detached, not connected.
2 Uninterrupted, undisturbed (Ved.)
तं Ten thousand, a myriad.
Comp.
अध्यापकः a good teacher.
सिद्ध a. (in Vaiś. phil.) proved to be inseparable and inherent.
सिद्धिः f. proof that certain things or notions are inseparable and inherent.
होम a kind of sacrifice.
Monier Williams Cologne
English
1. अ॑-युत
mfn.
(√ 1. यु), unimpeded,
AV.
xix, 51, 1
N.
of a son of Rādhika,
BhP.
2. अ-यु॑त
n.
[अस्
m.
only,
MBh.
iii, 801], ‘unjoined, unbounded’, ten thousand, a myriad,
RV.
AV.
&c.
in comp. a term of praise (See अयुताध्यापक), (g. काष्ठादि, q.v.)
Monier Williams 1872
English
अयुत 1. अ-युत, अस्, आ, अम् (rt. 2. यु), Ved.
not disturbed or interrupted
(अस्), m., N. of a son
of Rādhika.
—अयुत-सिद्ध, अस्, आ, अम्, proved to
be not separated or interrupted, proved to be inherent.
—अयुत-सिद्धि, इस्, f. proof that certain things or
notions are not separable.
अयुत 2. अ-युत, अस्, आ, अम् (rt. 1. यु, to
mix), disjoined, detached, not counted
(अम्), n. ten
thousand, a myriad.
—अयुत-जित्, त्, m., N. of a son
of Bhajamāna.
—अयुत-नायिन्, ई, m., N. of a king.
—अयुत-शस्, ind. by myriads.
—अयुत-होम, अस्,
m. a kind of sacrifice.
—अयुताध्यापक (°त-अध्°),
अस्, m. a good teacher.
—अयुतायुस् (°त-आय्°), उस्,
m., N. of a son of Jayasena Ārāvin
of a son of
Śrutavat.
—अयुताश्व (°त-अश्°), अस्, m., N. of a son
of Sindhu-dvīpa.
Macdonell
English
अयुत a-yúta, (pp.)
n.
myriad.
Apte Hindi
Hindi
अयुत
वि* - -
"न मिला हुआ, पृथककृत, असंबद्ध "
अयुतम्
नपुं*
- -
"दस हजार, दस सहस्र की संख्या"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
अयुत
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ದಶಸಹಸ್ರ /ಹತ್ತುಸಾವಿರ
अयुत
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಹತ್ತು ಸಾವಿರವುಳ್ಳ
विस्तारः - > "अयुतं दशसाहस्रम्" - अम०
अयुत
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಸೇರಿಕೊಂಡಿಲ್ಲದ /ಬೆರೆಯದಿರುವ
L R Vaidya
English
ayuta {% (I) a. (f. ता) %} Disjoined, detached.
ayuta {% (II) n. %} Ten thousands.
Bopp
Latin
अयुत n. (ex priv. et युत ligatus, a r. यु) decies mille.
Edgerton Buddhist Hybrid
English
ayuta, nt. (m. in Skt. only Mbh. Crit. ed. 〔3.21.24〕
in BHS noted as m. Mvy 〔7998〕), in Skt. only defined as 10, 000
so also Mvy 〔8054〕 = Tib. khri
but oftener = 100 koṭis or 1, 000, 000, 000 = Tib. ther ḥbum, so defined LV 〔147.20〕 (cited Mvy 〔7955〕), also Mvy 〔7998〕, and presumably also 〔7701, 7827〕 (in these at least higher than koṭi, and between this and niyuta)
in Sukh 〔31.1〕 a very much higher number, listed between nayuta and akṣobhya.
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
2. अयुत n. 1. *Bez. verschiedener hoher Zahlen, Mahāvy. 246. 248 ff.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
अपृक्त, अश्लिष्ट, अयुत, असंयुक्त, असंबद्ध, वियुक्त, असङ्ग, असंलग्न, असंश्लिष्ट, असंसक्त, असंसृष्ट, असंहत
adjective
यः संयुक्तः नास्ति।
"कासुचन भाषासु केवलाः असंयुक्ताः शब्दाः सन्ति।"
Sanskrit Tibetan
Tibetan
khri
१) अयुत २) आसन ३) खट्वा ४) तल्प ५) दश ॥॥॥ सहस्राणि ६) पर्यङ्क ७) पीथ ८) प्रभिद ९) मञ्च १०)
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
यथोत्तरं दशगुणं भवेदेको दशामुतः
शतं सहस्रमयुतं लक्षप्रयुतकोटयः ८७३
अर्बुदमब्जं खर्वं निखर्वं महाम्बुजम्
शङ्कुर्वार्धिरन्त्यं मध्यं परार्धं चेति नामतः ८७४
-wordlist-
एक (पुं), दशन् (पुं), शत (पुंक्ली), सहस्र (पुंक्ली), अयुत (पुंक्ली), लक्ष (स्त्रीक्ली), प्रयुत (पुंक्ली), कोटि (स्त्री), अर्बुद (पुंक्ली), अब्ज (क्ली), खर्व (क्ली), निखर्व (क्ली), महाम्बुज (क्ली), शङ्कु (पुंस्त्री), वार्द्धि (पुं), अन्त्य (क्ली), मध्य (क्ली), परार्द्ध (क्ली)
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
अयुतं,
क्ली,
(न युतं, नञ्समासः ।) दशसहस्रसंख्या ।इति हेमचन्द्रः
१०००० दशहाजार इतिभाषा (“नागानामयुतं तुरङ्गनियुतं सार्द्धंरथानां शतं” इति रामायणे ।)
अयुतः, त्रि, (न युतः, नञ्समासः ।) अमिश्रितः ।अयुक्तः यथा अपृथग्भावोऽयुतासिद्धिः ।इति चरकटीका
(असंयुक्तः असंश्लिष्टः ।संयोगरहितः पुसि स्वनामख्यातः राधिकस्यपुत्रः क्रोधनस्य पिता ।)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
अयुत
त्रि०
युतः संयुक्तः सम्बद्धो वा असंयुक्ते असम्बद्धेच३ दशसहस्रसंख्यायाम्
न०
“सूर्य्याव्धिसंख्यया द्वित्रिसागरैर-युताहतैः” सू० सि० विज्ञेयः परः धर्म्मोनाज्ञाना-मुदितोऽयुतैः” मनुः तत्संख्यान्निते
Capeller
German
अयु॑त
m.
n.
Myriade.
Grassman
German
a-yúta, eigentlich: nicht gebunden [yuta s. 1. yu], nicht begrenzt, unzählbar
daher n., eine Myriade.
-am {322, 7}.
-āya {621, 5}.
-āni {654, 15}.
{622, 41}
{641, 18}
{666, 22}.
Burnouf
French
अयुत अयुत
n.
(यु) dix mille.
Stchoupak
French
अ-युत-
nt. dix mille, myriade
-शस् par myriades.