| YouTube Channel

अयुक्त (ayukta)

 
शब्दसागरः
English
अयुक्त
mfn.
(-क्तः-क्ता-क्तं)
1. Separate, disjoined.
2. Improper.
E.
neg.
युक्त joined.
Capeller Eng
English
अ॑युक्त not yoked, not harnessed, not joined unconnected,
unappointed
not attentive or devout, unsuitable, unfit, improper,
wrong
abstr.
°त्व†
n.
Yates
English
अ-युक्त (क्तः-क्ता-क्तं)
a. Disjoined.
Also अ-युग्म, अयुज्.
Wilson
English
अयुक्त
mfn.
(-क्तः-क्ता-क्तं)
1 Separate, disjoined.
2 Improper.
E.
neg. युक्त joined.
Apte
English
अयुक्त [ayukta],
a.
Not yoked or harnessed
अरश्मानो ये$रथा अयुक्ता
Rv.*
9.97.2.
Not joined, united or connected.
Not devout or pious, inattentive, negligent. नास्तिबुद्धिरयुक्तस्य
Bg.*
2.66
अयुक्तासो अब्रह्मता यदसन्
Rv.*
5.33.3.
Unpractised, unused, unemployed
˚बुद्धि, ˚चार.
Unfit, improper, unsuitable
अयुक्तो$यं निर्देशः
P.
IV.* 2.64 Mbh.
Untrue, wrong.
Unmarried.
Opening externally.
Reduced to straits, miserable.
Comp.
-कर्मन्
m.
an official (perhaps for आयुक्त˚). -कृत्
a.
doing improper or wrong acts. -पदार्थः the sense of a word to be supplied, as the sense of अपि q. v. -रूप
a.
incongruous, unsuitable
˚पं किमतःपरं वद
Ku.*
5.69.
Apte 1890
English
अयुक्त a. 1 Not yoked or harnessed.
2 Not joined, united or connected.
3 Not devout or pious, inattentive, negligent.
4 Unpractised, unused, unemployed
°बुद्धि, °चार.
5 Unfit, improper, unsuitable
अयुक्तोयं निर्देशः P. IV. 2. 64, Mbh.
6 Untrue, wrong.
7 Unmarried.
8 Opening externally.
9 Reduced to straits, miserable.
Comp.
कर्मन् n. an official (perhaps for आयुक्त°).
कृत् a. doing improper or wrong acts.
पदार्थः the sense of a word to be supplied, as the sense of अपि q. v.
रूप a. incongruous, unsuitable
°पं किमतःपरं वद Ku. 5. 69.
Monier Williams Cologne
English
अ॑-युक्त
mfn.
(√ युज्), not yoked,
RV.
x, 27, 9
ŚBr.
KātyŚr.
not harnessed,
RV.
ix, 97, 20
ṢaḍvBr.
not connected, not united (as vowels)
not added, not joined
not applied or made use of (See -चार below)
to be supplied (See -पदार्थ below)
not attentive, not devout,
RV.
v, 33, 3
ŚBr.
&c.
not suited, unfit, unsuitable,
MBh.
&c.
not dexterous, silly,
R.
BhP.
Monier Williams 1872
English
अयुक्त अ-युक्त, अस्, आ, अम् (rt. युज्), not
yoked, not joined, not united, not married
not
harnessed
not connected
not suited, unfit, unsuit-
able
not attentive, not devout
negligent, not dex-
terous, unpractised, untrue, wrong
indecent.
—अ-
युक्त-कृत्, त्, त्, त्, committing wrong acts.
—अयुक्त-
चार, अस्, m. (a king &c.) who does not appoint
spies.
—अयुक्त-ता, f. or अयुक्त-त्व, अम्, n. the not
being used.
—अयुक्त-पदार्थ, अस्, m. the sense
of a word to be supplied.
—अयुक्त-रूप, अस्, आ, अम्,
unfit, unsuitable.
Macdonell
English
अयुक्त a-yukta, pp. unyoked
unconnected
🞄unattached to (lc.)
unintent
unsuitable, unseemly
🞄n. unsuitable metaphor
-tva,
n.
inappropriateness
🞄-rūpa,
a.
unsuitable.
Apte Hindi
Hindi
अयुक्त
"वि*, न* त*" - -
"जो जुता हो, या जिस पर जीन कसा गया हो "
अयुक्त
"वि*, न* त*" - -
"जो मिला हुआ हो, संबद्ध या संयुक्त हो"
अयुक्त
"वि*, न* त*" - -
"जो भक्त या धार्मिक हो, ध्यान रहित, उपेक्षाशील"
अयुक्त
"वि*, न* त*" - -
"अभ्याससापेक्ष, अनभ्यस्त, जो नियुक्त हुआ हो"
अयुक्त
"वि*, न* त*" - -
"अयोग्य, अनुचित, अनुपयुक्त"
अयुक्त
"वि*, न* त*" - -
"झूठ, गलत"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
अयुक्त
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಅಯೋಗ್ಯವಾದ /ಅನುಚಿತವಾದ
प्रयोगाः - > "अयुक्तरूपं कुमतःपरं वद"
उल्लेखाः - > कुमा० ५-६९
अयुक्त
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಸೇರಿಕೊಂಡಿಲ್ಲದ /ಬೇರೆಯಾಗಿರುವ
अयुक्त
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಉದಾಸೀನ /ಕರ್ತವ್ಯಪರಾಙ್ಮುಖ
अयुक्त
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಸ್ಥಿರಚಿತ್ತವಿಲ್ಲದವನು /ಚಿತ್ತವೃತ್ತಿನಿರೋಧವಿಲ್ಲದವನು
अयुक्त
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಶಾಸ್ತ್ರೀಯಕರ್ಮಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯನಲ್ಲದವನು
प्रयोगाः - > "अयुक्तः प्राकृतः स्तब्धः शठो नैकृतिकोऽलसः"
उल्लेखाः - > गीता० १८-२८
अयुक्त
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಕಷ್ಟಕ್ಕೊಳಗಾದ /ಪೇಚಾಟಕ್ಕೆ ಸಿಲುಕಿದ
अयुक्त
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಅವಿವಾಹಿತ /ಮದೆವೆಯಿಲ್ಲದವನು
L R Vaidya
English
ayukta {% a. (f. क्ता) %} 1. Not united
2. unfit, unsuitable, improper, e.g. अयुक्तोयं निर्देशः
3. not attentive
4. untrue, wrong.
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
अ꣡युक्त , so zu akzentuieren. 1. अयुक्तम् Adv.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
अशिष्ट, अविनीत, अयुक्त, अयोग्य, अनुचित, असङ्गत, अनुपयुक्त
adjective
यद् समाजे स्वीकृतं नास्ति।
"भवत्सदृशेन पुरुषेण अनुपयुक्तायाः भाषायाः प्रयोगः कर्तव्यः।"
Synonyms:
असम्बन्धित, असम्बद्ध, सम्बन्धरहित, अबद्ध, असङ्गत, अयुक्त
adjective
यः सम्बन्धितः नास्ति।
"प्रसारमाध्यमैः जाते वार्तालापे नेता प्रश्नस्य समाधानस्य स्थाने असम्बन्धितं वार्तालापम् एव कृतवान्।"
Synonyms:
अतर्क्य, तर्कहीन, तर्करहित, अयुक्त, युक्तिहीन
adjective
तर्केण विना।
"किमर्थं अतर्क्यां वार्तां करोषि।"
Synonyms:
अयोग्य, अयुक्त, अनुचित, अन्याय, असङ्गत, अनर्ह, अनुपयुक्त, असमञ्जस, अनुपपन्न, असदृश, अपथ्य, असमीचीन, असम्भाव्य, असम्भवनीय
adjective
यद् युक्तं नास्ति।
"तस्य अयोग्या उक्तिः कलहस्य कारणम् अभवत्।"
Synonyms:
अयोग्य, अगम्य, अनर्ह, अयुक्त, अयुक्तरूप, निःसामर्थ्य, असमर्थ
adjective
यः योग्यः।
"प्रबन्धकेन अयोग्याः जनाः संस्थायाः निष्कासिताः।"
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
अयुक्तं, त्रि, (युज् + क्तः, नञ्समासः ।) अमि-श्रितं अनुचितं यथा, --“अयुक्तं यदिह प्रोक्तं प्रमादेन भ्रमेण वा” ।इति दुर्गादासः
(असंसक्तः संयोगरहितः ।अनियोजितः यथा, “अयुक्तचारा राजानो भविष्यन्ति कथं नु ते” ।इति रामायणे सर्व्वदा विषयासक्तचित्ततयाकर्त्तव्येष्वनवहितः ।“परावमन्ता विषयेषु सङ्गवान्, देशकालप्रविभागतत्त्ववित् ।अयुक्तबुद्धिर्गुणदोषनिश्चये, विपन्नराज्यो चिरात् विपत्स्यसे”
इति रामायणे ।)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
अयुक्त
त्रि०
युज--क्त
न०
त० विषयान्तरासक्ततया कर्त्तव्येष्य-नवहिते, अनुचिते, आपद्गते असंयुक्ते च“अयुक्तः प्राकृतस्तब्धः शठो नैकृतिकोऽलसः गीता”अयुक्तः अनविहित इति आ० त० रघु० “नचायुक्तस्यभावना” गीता अयोग्ये “अयुक्तरूपं किमतः परं वद”कुमा० अयुक्तं शपथं कुर्व्वन्नयोग्योयोग्यकर्म्मकृत् ।६ बहिर्मुखे “अयुक्तः कामकारेण फले सक्तोनिबध्यते इतिगींता” “अयुक्तः बहिर्मुखः” म० त० रघु० युक्तियुक्तंयुक्तम्
न०
त० युक्तिशून्ये
त्रि०
“अयुक्तंयदिह प्रोक्तम्”इति दुर्गादासः अनियीजिते “अयुक्तचारप्राणधिःनीति०
Capeller
German
अ॑युक्त nicht angespannt, nicht angebracht,
unpassend.
n.
unpassende Metapher (rh.)
Grassman
German
á-yukta, a., nicht angeschirrt [yuktá s. yuj]
auch 2〉 bildlich: unandächtig.
-am {853, 9}.
-āsas 2〉 {387, 3}.
-ās átyāsas (arathā́s) {809, 20} (v. den Somatränken).
-āsas 2〉 {387, 3}.
Burnouf
French
अयुक्त अयुक्त pp. nég. (युज्) inepte
incapable.
Non
uni à Dieu par le योग।
Stchoupak
French
अ-युक्त-
a. impropre
négligent
non exercé
non commis à (loc.)
qui
ne comprend pas
-त्व- nt. fait de n'être pas à sa place.
°चार- a. qui n'emploie pas d'espions.
°बुद्धि- a. qui n'a pas l'esprit adapté à (loc.).
°रूप- a. impropre, non à sa place.