| YouTube Channel

अम् (am)

 
Capeller Eng
English
अम् अमीति press on, harm (only
pp.
 एमुष॑म् harmful,
pernicious).
C.
 आम॑यति suffer, be sick. —अभि & परि =
S.
Yates
English
अम् अमति 1.
a. To go
to serve
to
sound. 10.
a. To be sick
afflict.
Apte
English
अम् [am],
ind.
Quickly.
A little.
cf.
 also अं सुखं कश्मलं दुःखं पूर्णं दूरं गतं वरम् Enm.
अम् [am], 1
P.
 [अमति, अमितुम्, अमित
Ved.
 pres. अमिति
अमीति]
To go
to go to or towards.
To serve, honour.
To sound.
To eat.
To be pernicious or dangerous
वराहमिन्द्र एमुषम्
Rv.*
 8.77.1.1
P.
 or
Caus.
 (आमयति)
To come upon, attack, afflict with sickness or pain from disease.
To be ill or be afflicted or diseased. _With सम्
Ved.
 1
A.
to convince oneself of, ascertain.
to ally or connect oneself with.
To fix or settle oneself.
Apte 1890
English
अम् ind. 1 Quickly.
2 A little.
अम् {c1c} P. [अमति अमितुं, अमित
Ved. pres. अमिति
अमीति] 1 To go
to go to or towards.
2 To serve, honour.
3 To sound.
4 To eat. {c10c} P. or Caus. ( आमयति) 1 To come upon, attack, afflict with sickness or pain from disease.
2 To be ill or be afflicted or diseased.
With सं Ved. {c1c} A. {1} to convince oneself of, ascertain. {2} to ally or connect oneself with.
3 To fix or settle oneself.
Monier Williams Cologne
English
1. अम्
ind.
 quickly, a little, (g. चादि, q.v.)
2. अम् the termination अम् in the comparative and other forms used as
ind.
 , e.g. प्रतर॑म्,
&c.
 , (g. स्वर्-आदि, q.v.)
3. अम् अमति, to go,
L.
to go to or towards,
L.
to serve or honour,
L.
to sound,
L.
(Imper. Ā. 2. sg. अमीष्व
aor.
 आमीत्
cf.
 अभ्य्-√ अम्)
to fix, render firm,
TS.
(perf.
p.
acc.
 sg. एमुष॑म् for एमिवां॑सम्) to be pernicious or dangerous,
RV.
 viii, 77, 10 :
Caus.
 आम॑यति (impf. आ॑मयत्
aor.
 Subj. आममत्)
to be afflicted or sick,
RV.
AV.
VS.
 (cf. अ॑न्-आमयत्).
Monier Williams 1872
English
अम् 1. अम्, ind. quickly, a little.
अम् 2. अम्, cl. 1. P. अमति, -मितुम्, Ved.
अमिति or अमीति, to go
to go to or towards
to serve or honour
to sound: Caus. आमयति, -यि-
तुम्, to afflict with sickness or pain from disease
to
be afflicted or sick.
Macdonell
English
अम् AM, am-īti, advance
cs. āmayati, be 🞄injured or ill.
Benfey
English
अम् अम्, i. 1, Par., with prep. also
Ātm.
1. To go.
2. To sound. --
I. 10,
Par. To be ill (ved.). The original
notion was ‘to be hard, strong, power-
ful.’ -- Cf. अंस, आम, and many ved.
significations and derivatives
Lat.
emo, properly ‘to take, ’ demo
περιημεκτέω.
Apte Hindi
Hindi
अम्
अव्य* - अम्+क्विप्
"जल्दी, शीघ्र"
अम्
अव्य* - अम्+क्विप्
"जरा, थोड़ा"
अम्
"भ्वा* प* , , " - -
"जाना, की ओर जाना"
अम्
"भ्वा* प* , , " - -
"सेवा करना, सम्मान करना"
अम्
"भ्वा* प* , , " - -
शब्द करना
अम्
"भ्वा* प* , , " - -
"खाना, "
अम्
चु* प* या प्रेर* - -
"टूट पड़ना, आक्रमण करना, रोग से कष्ट होना, किसी व्याधि से पीड़ित होना "
अम्
चु* प* या प्रेर* - -
"रोगी होना, कष्टग्रस्त या रोगग्रस्त होना।"
अम्
भ्वा*पर* - -
"भयङ्कर होना, भययुक्त होना"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
अम्
पदविभागः - > अव्ययम्
कन्नडार्थः - > ಜಾಗ್ರತೆ
अम्
पदविभागः - > अव्ययम्
कन्नडार्थः - > ಸ್ವಲ್ಪ
निष्पत्तिः - > अम (गत्यादौ) - "क्विप्"
L R Vaidya
English
am {% ind. %} 1. Quickly
2. a little.
am {% (I) vt. or vi. 1P (pp. अमित) %} 1. To go to or towards
2. to eat
3. to sound.
am {% (II) vi. or vt. 10U (pp. अमित) %} 1. To be afflicted with disease
2. to hurt.
E Bharati Sampat
Sanskrit
(अ) अम(गत्यादौ)+क्विप् । १.शीघ्रता । २.अल्पम् ।
Bopp
Latin
1. अम् 1. P. (गतिभजनशब्देषु) ire, colere, so-
nare.
2. अम् 10. P. (रोगे) aegrotum esse.
Lanman
English
√am (ámīti [634]
āmé
āmáyati). press
on violently
harm
caus. [1041^2], harm
be sick. [cf. aṃsa.]
धातुपाठः (Krishnacharya)
Sanskrit
धातुः:
 अम्
मूलधातुः:
 अम
धात्वर्थः:
 गत्यादिषु
गणः:
 भ्वादिः
कर्मकत्वं:
 सकर्मकः
इट्त्वं:
 सेट्
उपग्रहः:
 परस्मैपदी
रूपम्:
 अमति
अनुबन्धादिविशेषः:
 न मित्
धातुः:
 अम्
मूलधातुः:
 अम
धात्वर्थः:
 रोगे
गणः:
 चुरादिः
कर्मकत्वं:
 सकर्मकः
इट्त्वं:
 सेट्
उपग्रहः:
 उभयपदी
रूपम्:
 आमति-ते--> आमयति-ते
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 भक्ष्(भक्षति/ते), भक्ष् (भक्षयति), भुज्, खाद्, अश्, घस्, खद्, हु, चर्ब, छम्, चम् (चमति), वी, वेवी, चम् (चम्नोति), वल्भ्, जक्ष्, चष्, (वि)चम्, चर्व् (चर्वति), चर्व् (चर्वयति), कुड्, अम्, (सम्) अञ्ज्, चर्, कूड्, क्रुड्, स्खद्, स्नुस्, (उप)युज् (उपयुनक्ति), (उप)युज् (उपयुङ्क्ते), भ्रक्ष्, भ्लक्ष्, प्लक्ष्
verb
अन्नस्य गल-बिलाधः-संयोगानुकूल-व्यापारः।
"भो माणवक, भक्षय एतत् फलम्।"
Synonyms:
 शीघ्रम्, त्वरया, त्वरितम्, द्रुतम्, वेगेन, वेगतः, जवेन, तूर्णम्, आशु, सत्वरम्, सत्वरितम्, अञ्जसा, क्षिप्रम्, झटिति, द्राक्, अजिरम्, अञ्जस्, अभितः, चतुरम्, चपलम्, अम्, क्षेप्णा, क्षेपीयः, द्रवत्
adverb
तीव्रगत्या सह यथा स्यात् तथा।
"शीघ्रम् एतत् कार्यं सम्पन्नतां नयतु।"
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
अम्,
व्य,
 (अम् + क्विप्, स्वरादित्वादव्ययत्वमस्य ।)शीघ्रता । अल्पं । इति व्याडिः ॥
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
अम्
अव्य०
चु०
 अम--क्विप् स्वरादि० । १ अल्पे २ शीघ्रतायाञ्च
Capeller
German
अम् अमीति vordringen. Caus. आम॑यति
Schaden leiden, krank sein.
Grassman
German
√am. Mit Macht herandringen (vgl. áma, ámavat, ámati, aminá, ámīva, áṃsa), daher 1〉 schädlich, verderblich sein
2〉 Caus., Schaden leiden, schadhaft, krankhaft sein.
Mit abhí, gegen jemand [A.] andringen, ihn plagen.
sám, jemand [A.] dringend angehen.
Stamm I. am:
-mīṣi abhi nas {912, 8}.
Stamm II. amá:
-ánti abhí nas {541, 2}.
Stamm III. áma:
-e sám tuā́m {1022, 8}.
-anta abhí kṛṣṭī́s {189, 3} (ámīvās).
Stamm d. Caus. āmáya:
-ati 2〉 yád 〰 níṣ kṛtha {923, 9}.
Imperf. d. Caus. ā́maya:
-at 2〉 yásyās udáram {912, 23}.
Aor. d. Caus. āmama:
-at 2〉 mā́ te kím caná {885, 8}—_{885, 10}
mā́ nas kím caná {826, 4}.
Part. Perf. emivás, schwach emús:
-uṣám (schwache Form statt starker, falscher Accent) 1〉 varāhám {686, 10}.
Burnouf
French
*अम् अम्। अमामि 1
p. आम
pp. अमित et
आन्त। Aller
aller à, adorer.
Résonner, retentir.
*अम् अम्। आमयामि 10, être malade.