| YouTube Channel

अमत्र (amatra)

 
शब्दसागरः
English
अमत्र
n.
 (-त्रं) A vessel, a utensil.
E.
 अम to go, अत्रन् Unādi
aff.
Capeller Eng
English
1 अ॑मत्र
a.
 strong, firm.
2 अ॑मत्र & अमत्र°क
n.
 vessel, cup
p.
 अमत्रि॑न्.
Yates
English
अमत्र (त्रं) 1.
n.
 A vessel.
Spoken Sanskrit
English
अमत्र - amatra -
adj.
 - strong
अमत्र - amatra -
adj.
 - firm
अमत्र - amatra -
adj.
 - violent
अमत्र - amatra -
m.
 - am
अमत्र - amatra -
n.
 - large drinking vessel
Wilson
English
अमत्र
n.
 (-त्रं) A vessel, a utensil.
E.
 अम to go, अत्रन् Uṇādi
aff.
Apte
English
अमत्र [amatra],
a.
Ved.
 [अम् - अत्रन्
Uṇ.*
 3.15.] Overpowering (enemies), strong or disposed to march on (गमन- शील)
स्वरिरमत्रो ववक्षे रणाय
Rv.*
 1.61.9. -त्रम्, -त्रकम् [अमति भुङ्क्ते अन्नमत्र, आधारे अत्रन्]
A pot, vessel, utensil. उत्तार्य गोपी सुशृतं पयः पुनः प्रविश्य संदृश्य च दध्यमत्रकम्
Bhāg.*
 1.9.7. अन्येषां चाप्यमत्राणां सौवर्णानामनेकशः Śiva. B.29.59.
Strength, power.
Apte 1890
English
अमत्र a. Ved. [अम्-अत्रन् Uṇ. 3. 105] Overpowering (enemies), strong or disposed to march on ( गमनशील) Rv. 1. 61. 9.
त्रं [अमति भुक्तें अन्नमत्र, आधारे अत्रन्] 1 A pot, vessel, utensil.
2 Strength, power.
Monier Williams Cologne
English
अ॑मत्र a
mfn.
 violent, strong, firm,
RV.
 i, 61, 9 and iv, 23, 6
अ॑मत्र
n.
 a large drinking vessel,
RV.
Pāṇ.
 iv, 2, 14
अ॑मत्र
m.
 id.,
RV.
 iii, 36, 4.
अ॑मत्र b See √ अम्.
Monier Williams 1872
English
अमत्र, अमनि, अमविष्णु। See s. v.
अमत्र अमत्र, अस्, आ, अम् (rt. अम्), Ved. over-
powering, overcoming, strong, violent, impetuous
(अम्), n., Ved. strength, power
a vessel, a utensil.
Apte Hindi
Hindi
अमत्रम्
नपुं*
 - अमति भुक्ते अन्नमत्र- अम्+आधारे अत्रन्
"वर्तन्, बासन, पात्र"
अमत्रम्
नपुं*
 - अमति भुक्ते अन्नमत्र- अम्+आधारे अत्रन्
"सामर्थ्य, शक्ति"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
अमत्र
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಪಾತ್ರೆ
अमत्र
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಊಟದ ಪಾತ್ರೆ
निष्पत्तिः - > अम (गत्यादौ) - "अत्रन्" (उ० ३-१०५०
अमत्र
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಬಲ /ಶಕ್ತಿ
L R Vaidya
English
amatra {% n. %} A vessel, a utensil, e.g. आसनं वसनं चैव शय्याऽमत्रं कमण्डलुः.
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
2. अमत्र auch Āpast. [und S I, 157, 9 v.u. (Ko.)] und in जलामत्र weiter unten.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 हिंस्र, हिंसक, चण्ड, अमत्र, ऊर्जस्विन्, तिग्मवीर्य, इष्टसाहस
adjective
यः हिसां करोति।
"अद्य मानवः हिंस्रः अभवत्।"
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
सर्वमावपनं भाण्डं पात्रामत्रे तु भाजनम् ।
-wordlist-
आवपन (क्ली), भाण्ड (क्ली), पात्र (त्रि), अमत्र (क्ली), भाजन (क्ली)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
अमत्र
अमत्र, भाजन, पात्र, स्थाल
अमत्रं भाजनं पात्रं स्थालं तुल्यार्थमिष्यते ।
verse 2.1.1.327
page 0039
Vedic Reference
English
Amatra was a vessel into which the Soma, after being
pressed, was poured, ^1 and out of which the libation to the god
was made.^2
1) Rv. ii. 14, 1
v. 51, 4
vi. 42, 2, etc.
2) Rv. x. 29, 7.
Cf. Zimmer, Altindisches Leben, 278
Oldenberg, Ṛgveda Noten, 1, 61.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
अमत्रं,
क्ली,
 (अमति भुङ्क्तेऽन्नमत्र, अम् भोजनेआधारे अत्रन् ।) पात्रं । अस्य भाषा अमिर्त्ति ।इत्यमरः ॥
(भाजनं । स्थानं । भोजनपात्रं ।)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
अमत्र
न०
 अमत्यन्नमत्र अम--भोजने आधारे अत्रन् ।१ भोजनपात्रे । “अयं सोमश्चमूसुतोऽमत्रे परिषिच्यते”ऋ० ५, “आसनं वसनं चैव शय्याऽमत्रं कमण्डलुः ।आत्मनस्तु शुचीनि स्युर्न परेषां कदाचन” स्मृतिः ।अम--रोगे अत्रन् । २ शत्रूणामभिभावके । “महाँ अमत्रोवृजने” ऋ० ३, ३६, ४ । “अमत्रः शत्रूणामभिभविता” भा०अम--गतौ कर्त्तरि अत्रन् । ३ गमनशीले
त्रि०
 । “स्वरि-रमत्रो ववक्षे रणाय १, ६१, ९ । “अमत्रः युद्धादिषु गम-नकुशलः” भा० ४ बले च “गम्भीरेण न ऊरूणामम-त्रिन्”! ६, २४, ९ “अमत्रं बलं तद्वन्! भा० ।
Grassman
German
1. ámatra, a., ungestüm, gewaltig [von am]
2〉 mächtig, von Dingen.
-as índras {61, 9}
{270, 4}.
-am [n.] 2〉 sakhyám {319, 6}.
2. ámatra, n., grosses Trinkgefäss, aus welchem dem Indra (und Vayu) der Somatrank zugegossen wurde. Vielleicht bedeutet es, wie das gr. ἄμετρος (unermesslich, sehr gross), ursprünglich das unermessliche, sehr grosse, wie ja oft genug die ungeheuere Menge des von Indra verschlungenen Somatrankes geschildert wird (vgl. amātrá)
s. das folg.
-am {855, 7}.
-e {405, 4}.
-ebhis {205, 1}
{483, 2}.
Burnouf
French
अमत्र अमत्र
n.
 vase, ustensile.