| YouTube Channel

अभीक्ष्णम् (abhIkSNam)

 
Capeller Eng
English
अभीक्ष्णम्
adv.
 every moment, frequently.
Spoken Sanskrit
English
अभीक्ष्णम् abhIkSNam adverb exceedingly
अभीक्ष्णम् abhIkSNam adverb presently
अभीक्ष्णम् abhIkSNam
ind.
 constantly
अभीक्ष्णम् abhIkSNam
ind.
 repeatedly
अभीक्ष्णम् abhIkSNam
ind.
 again and again
अभीक्ष्णम् abhIkSNam
ind.
 perpetually
Monier Williams Cologne
English
अभीक्ष्णम्
ind.
 repeatedly, again and again, perpetually, constantly
presently, at once
very, exceedingly (in comp. अभीक्ष्ण-),
Rājat.
Macdonell
English
अभीक्ष्णम् abhī-kṣṇam, ad. every moment, 🞄repeatedly
at once
extremely (°—).
Goldstucker
English
अभीक्ष्णम् Avyayībh.
^1 Repeatedly, frequently (Amarak.,
Hemach., Ajayap., Śabdar. &c.)
e. g. Suśruta: मूत्रे निकु-
म्भार्धपलं विपाच्य पिबेदभीक्ष्णं कुडवार्धमात्रम्
or Bhaṭṭik.:
इच्छन्त्यभीक्ष्णं क्षयमात्मनोऽपि न ज्ञातयस्तुल्यकुलस्य लक्ष्मीम्
or Sāhityad.: विनयति सुदृशो दृशोः परागं प्रणयिनि कौसु-
ममाननानिलेन । तदहितयुवतेरभीक्ष्णमक्ष्णोर्द्वयमपि रोषर-
जोभिरापुपूरे
or Kṣīrasv. and Vardhamāna (the author
of the Gaṇaratnam.): अभीक्ष्णमास्फालयतीव कुम्भम्
or
Bhāgav. Pur.: अभीक्ष्णावगाहकपिशाञ्जटिलान्कुटिलालकान् ।
आत्मानं चोग्रतपसा बिभ्रती चीरिणं कृशम्.
^2 Constantly,
always (Amarak. &c.)
e. g. Kṣīrasv.: अभीक्ष्णं वक्ति.
^3 Much, exceedingly, eminently (Trik., Med., Śabdar. &c.)
e. g. Kenopan.: अथाध्यात्मं यदेतद्गच्छतीव च मनोऽनेन चैत-
दुपस्मरत्यभीक्ष्णं संकल्पः (Śaṅkara: = भृशम्).
^4 Quickly
(Hem., Med., Śabdar.). [The word is said by some comm.
on the Amarak. to be used also in the three genders
but
this assertion appears to be founded only on the circum-
stance that it occurs in other Koshas also amongst the in-
flected words
its form, however, is always there अभीक्ष्णम्
which might apply as well to an adj. as to an indecl.
e. g.
Rāmāsrama: अजयस्त्वभीक्ष्णशब्दमनव्ययमप्याह । अनव्ययप्र-
करणपाठात्). E. That given by Rāmāśr., Bhanūjid. &c.:
क्ष्णु with अभि, kṛt aff. डम्, and भि being protracted be-
cause the form belongs to the पृषोदरादि, is not very
plausible
Yāska explains the word as a contraction of
अभिक्षणम्
but as the protraction of the final vowel of
अभि in compounds points either to a kṛt deriv. with घञ् or
क्विप् or to the loss of a following अ (comp. अभीक II. and
अभीपत्), the word is better considered as an Avyayībh.
of अभि and अक्ष्ण. (It belongs to the Gaṇas स्वरादि Pāṇ.
I. 1. 37. and ब्राह्मणादि V. 1. 124.)
Benfey
English
अभीक्ष्णम् अभीक्ष्णम्, i. e. proba-
bly अभि-ईक्षण + म् (cf. क्षण), adv.
1. Every moment, continually.
2. Re-
peatedly.
--
Comp.
अन्-, adv. seldom,
Rām. 2, 71, 8.
Apte Hindi
Hindi
अभीक्ष्णम्
अव्य* - -
"बारंबार, पुनः पुनः"
अभीक्ष्णम्
अव्य* - -
लगातार
अभीक्ष्णम्
अव्य* - -
"अत्यंत, बहुत अधिक"
L R Vaidya
English
aBIkzRam {% ind. %} 1. Repeatedly
2. constantly
3. exceedingly.
E Bharati Sampat
Sanskrit
(अ) अभिक्ष्णैति । अभि+क्ष्णु(तेजने)+डमु:। १.भृशम् । ‘अभीक्ष्णमुष्णैरपि तस्य सोष्मणः’ माघः१.६५। २.निरन्तरम् । ‘उदीर्णरागप्रतिरोधकं जनैरभीक्ष्णमक्षुण्णतयातिदुर्गमम्’ माघः१.३२। ३.पौन:पुन्येन । ‘मुहु: पुन: पुन: शश्वदभीक्ष्णमसकृत्समा:’ अमरः। ४.शीघ्रम् । ‘अभीक्ष्णं शीघ्रप्रकर्षयोः’ हैमः।
Bopp
Latin
अभीक्ष्णम् (fortasse AVY. pro अभीक्षणम् - ex अभि et
ईक्षण n. oculus - ejecto अ ante ण) identidem, iterum
ac saepius. N. 9. 34. A. 10. 54.
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
सदा सनानिशं शश्वद्भूयोऽभीक्ष्णं पुनः पुनः ।
असकृन्मुहुः सायं तु दिनान्ते दिवसे दिवा ॥ १५३१ ॥
-wordlist-
सदा (अ), सना (अ), अनिशम् (अ), शश्वत् (अ), भूयस् (अ), अभीक्ष्णम् (अ), पुनःपुनर् (अ), असकृत् (अ), मुहुस् (अ), सायम् (अ), दिनान्त (पुं), दिवस (पुं), दिवा (अ)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
अभीक्ष्णम्
अव्य०
 अभि + क्ष्णु--बा० डमु पृ० दोर्घः । पौनः-पुन्येस्वरादि । “अभीक्ष्णमक्षुण्णतयाऽतिदुर्गमम्” माघः ।
Capeller
German
अभीक्ष्णम् jeden Augenblick, wiederholt.
Stchoupak
French
अभीक्ष्णम्
adv. constamment, sans cesse
aussitôt
-णशस् id.