| YouTube Channel

अभिसर: (abhisara:)

 
शब्दसागरः
English
अभिसर
m.
 (-रः) A companion, a follower.
E.
 अभि after or near, and सर
who goes
from सृ to go, and अच्
aff.
Yates
English
अभि-सर (रः) 1.
m.
 A companion.
Wilson
English
अभिसर
m.
 (-रः) A companion, a follower.
E.
 अभि after or near, and सर who goes
from सृ to go, and अच्
aff.
Apte
English
अभिसर [abhisara] सर्ग [sarga] सर्जन [sarjana], सर्ग सर्जन
&c.
 See under अभिसृ, अभिसृज्
&c.
अभिसरः [abhisarḥ], 1 A follower, an attendant
Dk.*
 73, 127.
A companion. मन्मथाभिसरा तदागारमभिसराभि
Dk.*
 15
शिवराजस्याभिसराः प्रसरन्ति पुरः पुरः Śivabhārata 24.39.
N.
 of a people.
Apte 1890
English
अभिसर,
सर्ग,
सर्जन &c. see under अभिसृ, अभिसृज् &c.
अभिसरः 1 A follower, an attendant
Dk. 73, 127.
2 A companion
मन्मथाभिसरा तदागारमभिसरामि Dk. 15.
3 N. of a people.
Monier Williams Cologne
English
अभि-सर a
&c.
 See अभि-√ सृ.
अभि-सर b
m.
 (ifc. f(आ). ) a companion,
Daś.
Monier Williams 1872
English
अभिसर अभि-सर, अभि-सर्ग, &c. See
अभि-सृ, अभि-सृज्।
अभि-सर, अस्, m. a companion, a follower
N.
of a people.
अभि-सर
add — an assailant.
Macdonell
English
अभिसर abhi-sara,
m.
 companion: -ṇa,
n.
 🞄amorous visit
-sāra,
m.
 attack
rendezvous
🞄N. of a people
-sārikā,
f.
 girl who goes to 🞄a rendezvous
-sārin,
a.
 going to (—°): (n)-ī, 🞄f. going to meet her lover
-sisārayiṣu, 🞄des.
a.
f.
 intending to visit her lover.
Goldstucker
English
अभिसर Tatpur. 1. m. f. n. (-रः-रा-रम्) A companion, a
follower
e. g. Daśakumārach.: अहं…अवोचम् । सखे
समापतितमेवाङ्गनाथाभिसरं राजमण्डलं सुगूढमेव संभूय पौ-
रवृद्धैस्तदुपावर्तय.
2. m. pl. (राः) The name of a people or country
(thus in Weber's Catal. of the Berlin Mss.
but the name
is probably a misreading of अभिसार). E. सृ with अभि,
kṛt aff. अप् (cf. Pāṇ. III. 3. 57
acc. to Sāy. on Ṛgv. I.
3. 8., however, सर belongs to the पचादि--Pāṇ. IV. 1.
134.--, when the aff. would be अच् which is given also of
अभिसर by the comment. of the Amarak. and the Śabda-
muktāmah.
in either case, however, the fem. would be in
टाप् and the accent the adātta on the last syllable
comp.
Pāṇ. VI. 2. 144.).
Benfey
English
अभिसर अभिसर, i. e. अभि-सृ + अ,
m.
Companion, Daśak. in Chr. 187, 1
201, 6.
Apte Hindi
Hindi
अभिसरः
पुं*
 - अभि+सृ+अच्
"अनुगामी, अनुचर"
अभिसरः
पुं*
 - अभि+सृ+अच्
साथी
Shabdartha Kaustubha
Kannada
अभिसर
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಅನುಚರ /ಸೇವಕ
निष्पत्तिः - > अभि + सृ (गतौ) - "अच्" (३-१-१३४)
प्रयोगाः - > "अथ साभिसरं शरैस्तपस्वी स तिरस्कर्तुमुपेन्द्रमभ्यवर्षत्"
उल्लेखाः - > माघ० २०-८
अभिसर
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಸಹಾಯಕ /ನೆರವಾಗುವವನು
प्रयोगाः - > "मन्मथाभिसरा तदागारमभिसरामि"
उल्लेखाः - > दशकु०
L R Vaidya
English
aBisara {% m. %} 1. A companion
2. a servant, a follower.
E Bharati Sampat
Sanskrit
(वि) अभि+सृ(गतौ)+अच् । ‘नन्दिग्रहि०’ ३.१.१३८। १.अनुचर:, सेवकः। ‘अथ साभिसरं शरैस्तपस्वी तिरस्कर्तुमुपेन्द्रमभ्यवर्षत्’ माघः२०.८। २.सहायः। ‘मन्मथाभिसरा तदागारमभिसरामि’ दशकु०।
Bopp
Latin
अभिसर m. (r. सृ ire s. अ) comes, socius. AM.
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
अभिसर m. ° = राजविद्रवादि, Daśar. IV, 28. — Gefährte, Harṣac. 30, 8
166, 7. — ° = चौर (Dieb) Harṣac. 218, 10. — Vgl. Zach. Beitr. 46.
Sanskrit Tibetan
Tibetan
mngon nyid
अभिसर
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
अभिसरः,
पुं,
 (आभिमुख्येन सरति, अभि + सृ +पचाद्यच् ।) सहायः । अनुचरः । इत्यमरः ॥
(“राजा राज्यवर्द्धनं महासामन्तैः कृत्वा साभि-सरम् उत्तरापथं प्राहिणोत्” । इति हर्ष-चरिते ।)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
अभिसर
त्रि०
 अभितःसरति सृ + ट स्त्रियां ङीप् । १ सहाये२ अनुचरे । “तथैवाभिसरास्तेषां त्यक्तात्मानो जये धृताः”भा० उ० प० । “अथ साभिसरं शरैस्तरस्वी” माघः ।
Burnouf
French
अभिसर अभिसर
m.
 (सृ) compagnon.
अभिसरामि 1, et अभिसारयामि 10, aller vers,
approcher
venir.
अभिसरण
n.
 mouvement vers.
Visite.
Stchoupak
French
अभि-सर-
m.
 compagnon
voleur.