| YouTube Channel

अभिप्रेत (abhipreta)

 
शब्दसागरः
English
अभिप्रेत
mfn.
(-तः-ता-तं)
1. Meant, intended.
2. Wished.
3. Wishing,
desirous, ambitious of, pretending to.
E.
अभि, and प्र before इण to go,
क्त
aff.
Yates
English
अभि-प्रेत (तः-ता-तं)
par. Meant.
Spoken Sanskrit
English
अभिप्रेत - abhipreta -
adj.
- dear
अभिप्रेत - abhipreta -
adj.
- to whom one's heart is devoted
अभिप्रेत - abhipreta - ppp. - intended
अभिप्रेत - abhipreta - ppp. - approved
अभिप्रेत - abhipreta - ppp. - accepted
अभिप्रेत - abhipreta - ppp. - meant
Wilson
English
अभिप्रेत
mfn.
(-तः-ता-तं)
1 Meant, intended.
2 Wished.
3 Wishing, desirous, ambitious of, pretending to.
E.
अभि, and प्र before इण to go, क्त
aff.
Apte
English
अभिप्रेत [abhiprēta], p. p.
Meant, aimed at, intended
designed
अत्रायमर्थो$भिप्रेतः
किमभिप्रेतमनया
Bh.*
3.67
निवेदयाभिप्रेतम्
Pt.*
1.
Wished, desired
यथाभिप्रेतमनुष्ठीयताम्
H.*
1.
Approved, accepted
पूर्वैरयमभिप्रेतो गतो मार्गो$नुगम्यते Rām.
Dear or agreeable to, favourite with, beloved
धर्मस्तवाभिप्रेतः
Dk.*
42
S.*
6.
Wishing. -तम् Intellectual nature (बुद्धिवृत्तिः)
त्वं प्रभास्त्वमभिप्रेतम्
Mb.
* 1.23.18.
Apte 1890
English
अभिप्रेत p. p. 1 Meant, aimed at, intended
designed
अत्रायमर्थोऽभिप्रेतः
किमभिप्रेतमनया Bh. 3. 67
निवेदयाभिप्रेतं Pt. 1.
2 Wished, desired
यथाभिप्रेतमनुष्ठीयतां H. 1.
3 Approved, accepted
पूर्वैरयमभिप्रेतो गतो मार्गोनुगम्यते Rām.
4 Dear or agreeable to, favourite with, beloved
धर्मस्तवाभिप्रेतः Dk. 42
Ś. 6.
5 Wishing.
Monier Williams Cologne
English
अभि-प्रेत
mfn.
meant, intended,
R.
&c.
accepted, approved,
Nir.
&c.
to whom one's heart is devoted, dear,
MBh.
Śāk.
&c.
Monier Williams 1872
English
अभि-प्रेत, अस्, आ, अम्, meant, intended
wished
accepted, approved
wishing, desirous.
Goldstucker
English
अभिप्रेत Tatpur. m. f. n. (-तः-ता-तम्)
^1 Intended, designed
e. g. Kumārila on the Mānava S.: यद्युपवसथादि पावमानं
हविरभिप्रेतं स्यात् &c.
or Hitopad.: यथाभिप्रेतमनुष्ठीयताम्.
^2 Wished, desired, agreeable
e. g. Pāṇini: अव्ययेऽयथाभि-
प्रेताख्याने कृञः क्त्वाणमुलौ
or Kāśikā: द्रव्यमयं माणवकः
अभिप्रेतार्थानां पात्रभूत इत्यर्थः
or कूजनमनभिप्रेतं कुर्वन्नसौ
प्रतिलोमः
or Rāmāy.: पूर्वैरयमभिप्रेतो गतो मार्गोऽनुगम्यते
or ते किंचिदभिप्रेतं कर्तुमहमुत्सहे आत्मनो जीवितेनापि
करिष्ये ते प्रियं प्रिये
or Bhāgav. Pur.: परच्छन्दमविदुषा
पुष्यमाणो जनेन सः अनभिप्रेतमापन्नः प्रत्याख्यातुमनीश्वरः.
^3 Meant, implied
e. g. Jaimini S.: सहत्वं चैककर्म्ये स्यात्तदे-
कत्वात्त्वचोऽनभिप्रेतं प्रकृतित्वात् &c.
or Mitākṣ.: …प्र-
योगान्तरकरणे द्वैगुण्यातिक्रमोऽभिप्रेतः
or the same on a
penance entailed by the theft of gold: सुवर्णपरिमाणादर्वा-
गपीत्यभिप्रेतम्.
^4 Believed, assumed
e. g. Vijnānāch. on the
Sāṅkhya Prav.: इदानीं नास्तिकाभिप्रेता अपि बन्धहेतवो नि-
राकर्तव्याः. E. with प्र and अभि, kṛt aff. क्त.
Apte Hindi
Hindi
अभिप्रेत
भू*क* कृ* - अभि+प्र+इ+क्त
"अर्थपूर्ण, उद्दिष्ट, साशय, आकल्पित"
अभिप्रेत
भू*क* कृ* - अभि+प्र+इ+क्त
"इष्ट, अभिलषित"
अभिप्रेत
भू*क* कृ* - अभि+प्र+इ+क्त
"सम्मत, स्वीकृत"
अभिप्रेत
भू*क* कृ* - अभि+प्र+इ+क्त
"प्रिय, रुचिकर"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
अभिप्रेत
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಅಪೇಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ
अभिप्रेत
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಉದ್ದೇಶಿಸಲ್ಪಟ್ಟ
अभिप्रेत
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಅಂಗೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ
निष्पत्तिः - > अभि + प्र + इण् (गतौ) - "क्तः" (३-२-१०२)
L R Vaidya
English
aBipreta {% a. (f. ता) %} 1. Intended, designed, यथाभिप्रेतमनुष्ठीयताम् Hit.i.
2. wished, desired agreeable
3. meant, implied, प्रयोगान्तरकरणे द्वैगुण्यातिक्रमोऽभिप्रेतः Mit.
Indian Epigraphical Glossary
English
abhipreta (CII 1), intention.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
आजिगीषु, कीर्तिप्रेप्सु, यशस्काम, यशस्काम्यत्, उत्कृष्टपदप्रेप्सु, अभिरुचिमत्, ऐश्वर्यप्रेप्सु, अभिप्रेत
adjective
यः प्रकर्षेण यशः आकाङ्क्षते।
"श्यामः आजिगीषुः अस्ति।"
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
अभिप्रेतं, त्रि, (अभि + प्र + इन् + क्तः ।) अभि-प्रायविषयीभूतं अभीष्टं यथा, --“कामाय तु हितं काम्यमभिप्रेतार्थसिद्धये ।पार्ब्बणेन विधानेन तदप्यक्तं खगाधिप”
इति भविष्यपुराणं
(वाञ्छितः सम्मतः ।)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
अभिप्रेत
त्रि०
अभि + प्र + इण--क्त अभिलषिते “अभिप्रे-तार्थसिद्धिर्मङ्गलम् “कामाय तु भवेत् काम्यमभिप्रेतार्थ-सिद्धये” भवि०
पु०
Capeller
German
अभिप्रेत s. इ.