| YouTube Channel

अप्राप्तव्यवहार (aprAptavyavahAra)

 
शब्दसागरः
English
अप्राप्तव्यवहार
m.
 (-रः) A minor.
mfn.
 (-रः-रा-रं) Under age, not of years
to engage in law or public business.
E.
 अ neg. प्राप्त attained, व्यवहार
legal affairs.
Yates
English
अ-प्राप्त-व्यवहार (रः) 1.
m.
 A minor.
Wilson
English
अप्राप्तव्यवहार
m.
 (-रः) A minor.
mfn.
 (-रः-रा-रं) Under age,
not of years to engage in law or public business.
E.
 अ neg. प्राप्त attained, व्यवहार legal affairs.
Monier Williams Cologne
English
अ-प्राप्त—व्यवहार
mfn.
 a minor in law
under age, not of years to engage in law or public business.
Goldstucker
English
अप्राप्तव्यवहार Tatpur. m. (-रः) (In law.) A minor, one
incapable from nonage of conducting his own affairs
(ac-
cording to Kṛṣṇa Tarkal., a boy not more than fifteen
years old: अप्राप्तव्यवहारा वालकाः पञ्चदशवर्षादनधिकव-
यस्काः
according to the Mitākṣara, a boy under sixteen
years, the same as पौगण्ड)
his inherited property must
be confided to the care of relatives or friends
(Kātyāyana:
अप्राप्तव्यवहाराणां धनं व्ययवर्जितम् । न्यसेयुर्बन्धुमित्रेषु)
he
is not amenable for the debts of his deceased father, (Nā-
rada: अप्राप्तव्यवहारश्चेत्स्वतन्त्रोऽपि हि नर्णभाक्
) nor liable
to arrest or summons, (अप्राप्तव्यवहारश्च दूतो दानोन्मुखो
व्रती । विषमस्थश्च नासेध्यो न चैतानाह्वयेन्नृपः). E. अ neg.
and प्राप्तव्यवहार.
Apte Hindi
Hindi
अप्राप्तव्यवहार
वि* अप्राप्त-व्यवहार -
"अल्पव्यस्क, सार्वजनिक कार्यो में अपने उत्तरदायित्व के भरोसे भाग लेने के लिए जिस की आयु न हो"
L R Vaidya
English
aprApta-vyavahAra {% a. %} a minor in law, not of years to engage in public business. (A boy is a minor while under sixteen years of age, अप्राप्तव्यवहारोऽसौ यावत्षोडशवार्षिकः Daksha.)
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
अप्राप्तव्यवहार Adj. unmündig, Aparārka zu Yājñ.
Nārada (a.) 1, 1, 54.
°अप्राप्तव्यवहार Adj. noch unmündig, Kauṭ. 48, 3
161, 4.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
अप्राप्तव्यवहार,
पुं,
 (अप्राप्तः व्यवहारोयेन सः, अथवाअप्राप्तः व्यवहारः व्यवहारयोग्यं वयो येन सः ।)व्यवहारानभिज्ञः । अप्राप्तवयस्कः । नावालग् इतिआरवी भाषा । यथा, --“अप्राप्तव्यवहाराणां धनं व्ययविवर्ज्जितं ।न्यसेयुर्बन्धुमित्रेषु प्रोषितानां तथैव च” ॥
इति दायतत्त्वधृतकात्यायनवचनं ॥
किञ्च ।“गर्भस्थैः सदृशो ज्ञेयः अष्टमाद्वत्सरात् शिशुः ।बाल आषोडशाद्वर्षात् पोगण्डोऽपि निगद्यते ॥
परतो व्यवहारज्ञः स्वतन्त्रः पितरावृते” ॥
इति व्यवहारतत्त्वघृतनारदवचनं ॥
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
अप्राप्तव्यवहार
त्रि०
 न प्राप्तः व्यवहारयोग्यः कालोऽस्य ।“अप्राप्तव्यवहारोऽसौ यावत् षोडशबर्षक” इति दक्षोक्तेअपूर्ण्णषोडशवर्षवयस्के बाले “गर्भस्थैः सदृशोज्ञेय आष्ट-मात् वत्सराच्छि शुः । बाल आ षोडशादर्वाक् पौगण्डश्चनिगद्यते । परतोव्यावहारज्ञः स्वतन्त्रः पितरावृते इति”नारदः । “अप्राप्तव्यवहाराणां धनं व्ययविवर्जितम् ।न्यसेयुर्बन्धुमित्रेषु प्रोषितानां तथैव च” कात्या० स्मृतिः ।