अपरत्व (aparatva)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

In this section, you'll find information about the dhatus (verbal roots) related to your search. This includes details like dhatu information, forms, and any available commentaries.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 अपरत्व n.
  (-त्वं)
	 1. Opposition,  contrariety.
	 2. Posteriorly,  (in place or
time
) also अपरता f.
  (-ता.)
 E.
  त्व or तल् added to अपर.

Yates

English

 अपर-त्व (त्वं) 1.
n.
  Contrariety.

Wilson

English

 अपरत्व
n.
  (-त्वं)
1 Opposition,  contrariety.
2 Posteriorly,  (in place or time
) also अपरता
f.
  (-ता.)
E.
  त्व or तल् added to अपर.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Monier Williams Cologne

English

 अपर—त्व n.
  =
  -ता,  q.v.

Macdonell

English

 अपरत्व a-para-tva,  °क -ka,  n.
  not being far 🞄(ph.).

Goldstucker

English

 अपरत्व n. (-त्वम्) (In the Vaiśeṣika philosophy.)
	^1 Relative-
ness.
	^2 Less-comprehensiveness.
	^3 Shortness of distance, 
nearness.
	^4 Shortness of time,  young age. Also अपरता
see अपर II. 2. E. अपर,  taddh. aff. त्व.

Benfey

English

 अपरत्व अपर + त्व,  n.
  Shortness
of distance and time,  Bhāṣāp. 120.

Apte Hindi

Hindi

अपरत्वम्
नपुं*
   - अपर+ त्वल्वा
"दूसरा या भिन्न होना,  भिन्नता,  विपर्यय,  आपेक्षिकता"

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 अपरत्वं,  क्ली,
   (अपरस्य भावः भावे त्व ।) न्यायमतेतत् द्विविधं । दैशिकं कालिकञ्च । दैशिकं यथा ।अल्पसूर्य्यसंयोगज्ञानजन्यगुणः । तस्यासमवायि-कारणं दिक्संयोगः ॥
 कालिकं यथा ॥
 अल्प-सूर्य्यपरिस्पन्दज्ञानजन्यगुणः । तस्यासमवायि-कारणं कालपिण्डसंयोगः । तदुभयं अपेक्षाबुद्धि-जन्यं । अपेक्षाबुद्धिनाशादेव तदुभयोर्नाशः । इतिसिद्धान्तमुक्तावली ॥

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 अपरत्व न०
  अपरस्य भावः त्व । अपरभावे तच्च वैशेषिकोक्तोगुणभेदः । तदपि द्विविधं दैशिकं कालिकञ्च तत्स्वरूपमपर-शब्दे उक्तम् । तत्र च कारणमपेक्षाबुद्धिविशेषः तस्यनाशाच्च परत्वापरत्वयोर्नाशः । “संयोगश्च विभागश्चपरत्वञ्चापरत्वकमिति” “परापरत्वधीहेतुरेका नित्या दिगु-च्यते” इति च भाषा० । तत्र दैशिकापरत्वं अल्प-सूर्य्यसंयोगज्ञानजन्यं,  कालिकं तु अल्पसूर्य्यपरिस्पन्द-ज्ञानजन्यभिति भेदः । कालिके कालोहेतुः दैशिके तुदिगिति भेदः । “परत्वञ्चापरत्वञ्च द्विविधं परिकीर्त्तितम् ।दैशिकं कालिकञ्चापि मूर्त्त एव तु दैशिकम् ॥
 परत्वंसूर्य्यसंयोगभयस्त्वज्ञानतो भवेत् । अपरत्वं तदल्पत्वबुद्धितःस्यादितीरितम् ॥
 तयोरसमावायो नु दिक्संयोगस्वदाश्रये ।दिवाकरपरिस्पन्दपूर्व्वोत्पन्नत्वबुद्धितः ॥
 परत्वमपरत्वन्तु तद-नन्तरबुद्धितः । अत्र त्वसामवायी स्यात् संयोगः काल-पिण्डयोः ॥
 अपेक्षाबुद्धिनाशेन नाशस्त्वेषामुदाहृत”इति भाषा० ।

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.