अन्तरात्मन् (antarAtman)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 अन्तरात्मन् m.
  (-त्मा)
	 1. The soul,  the inherent spirit.
	 2. The internal
feelings,  the heart or mind.
 E.
  अन्तर्,  and आत्मन् soul.

Capeller Eng

English

 अन्तरात्म॑न् m.
  the inward soul,  heart. 

Yates

English

 अन्तरा_त्मन् (त्मा) 5.
m.
  The soul.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

अन्तरात्मन् 	-	 antarAtman 	-	 m.
  	-	  heart
अन्तरात्मन् 	-	 antarAtman 	-	 m.
  	-	  heart or mind
अन्तरात्मन् 	-	 antarAtman 	-	 m.
  	-	  inner feelings
अन्तरात्मन् 	-	 antarAtman 	-	 m.
  	-	  mind
अन्तरात्मन् 	-	 antarAtman 	-	 m.
  	-	  inner self
अन्तरात्मन् 	-	 antarAtman 	-	 m.
  	-	  soul
अन्तरात्मन् 	-	 antarAtman 	-	 m.
  	-	  inmost soul
अन्तरात्मन् 	-	 antarAtman 	-	 m.
  	-	  internal feelings

अन्तरात्मन् 	-	  antarAtman 	-	 m.
  	-	  inner feelings
अन्तरात्मन् 	-	  antarAtman 	-	 m.
  	-	  internal feelings
रसनायक 	-	  rasanAyaka 	-	 m.
  	-	  lord of the feelings
समरस 	-	  samarasa 	-	 adj.
  	-	  having equal feelings
सुखसंस्पर्श 	-	  sukhasaMsparza 	-	 adj.
  	-	  pleasant to the feelings
सौमनस 	-	  saumanasa 	-	 adj.
  	-	  agreeable to the feelings
शीतल 	-	  zItala 	-	 adj.
  	-	  not causing painful feelings
सद्वन्द्व 	-	  sadvandva 	-	 adj.
  	-	  possessing opposite feelings
प्रणय 	-	  praNaya 	-	 m.
  	-	  expression of one's feelings
भावुक 	-	  bhAvuka 	-	 verb 	-	  full of passion and feelings
सम्बद्धदर्प 	-	  sambaddhadarpa 	-	 adj.
  	-	  one who has feelings of pride
आशय 	-	  Azaya 	-	 m.
  	-	  seat of feelings and thoughts
विधान 	-	  vidhAna 	-	 n.
  	-	  conflict of different feelings
समरसीकरण 	-	  samarasIkaraNa 	-	 n.
  	-	  causing to have equal feelings
संरम्भरस 	-	  saMrambharasa 	-	 adj.
  	-	  having angry or impetuous feelings
भाव 	-	  bhAva 	-	 m.
  	-	  seat of the feelings or affections
आकारगुप्ति 	-	  AkAragupti 	-	 f.
  	-	  concealing or suppressing one's feelings
आकारगूहन 	-	  AkAragUhana 	-	 n.
  	-	  concealing or suppressing one's feelings
आकारगोपन 	-	  AkAragopana 	-	 n.
  	-	  concealing or suppressing one's feelings
असक्त 	-	  asakta 	-	 adj.
  	-	  detached from worldly feelings or passions
व्युत्थित्तेन्द्रिय 	-	  vyutthittendriya 	-	 adj.
  	-	  greatly agitated in the senses or feelings
वीतविरुद्धबुद्धि 	-	  vItaviruddhabuddhi 	-	 adj.
  	-	  one whose hostile feelings have passed away
निर्जितेन्द्रिय 	-	  nirjitendriya 	-	 adj.
  	-	  one who has subdued his passions or feelings
निर्जितेन्द्रियग्राम 	-	  nirjitendriyagrAma 	-	 adj.
  	-	  one who has subdued his passions or feelings
अन्तर्यामिन् 	-	  antaryAmin 	-	 m.
  	-	  checking or regulating the internal feelings
अनुग्रहसर्ग 	-	  anugrahasarga 	-	 m.
  	-	  creation of the feelings or mental conditions
अनुभावन 	-	  anubhAvana 	-	 n.
  	-	  act of indicating feelings by sign or gesture
अस्वतन्त्रता 	-	  asvatantratA 	-	 f.
  	-	  not being master of one's feelings or passions
असक्त 	-	  asakta 	-	 adj.
  	-	  not attached to worldly feelings and connections
असक्ति 	-	  asakti 	-	 f.
  	-	  being detached from worldly feelings or passions
रसिकाभार्य 	-	  rasikAbhArya 	-	 m.
  	-	  one who has a wife liable to strong emotions or feelings

Wilson

English

 अन्तरात्मन्
m.
  (-त्मा)
1 The soul,  the inherent spirit.
2 The internal feelings,  the heart or mind.
E.
  अन्तर्,  and आत्मन् soul.

Monier Williams Cologne

English

 अन्तर्—आत्म॑न् m.
  the soul

 the internal feelings,  the heart or mind,  MaitrS.
  &c.
  

Goldstucker

English

 अन्तरात्मन् Tatpur. m. (-त्मा)
	^1 The Supreme Soul (comp.
परमात्मन् and पुरुष) as residing in the interior of man,  as
the inward Spirit or individual Soul. In the Upanishads
the words पुरुष,  आत्मन् and अन्तरात्मन् are often used
apparently as synonymes,  but the term अन्तरात्मन् is,  more
especially,  appropriated there to the notion of the Supreme
Soul when it resides,  according to their doctrine,  in the
interior of the heart,  of a thumb's size (‘अङ्गुष्ठमात्रः पु-
रुषोऽन्तरात्मा सदा जनानां हृदये संनिविष्टः’)
 [a devia-
tion,  however,  in this respect may be noticed in a passage
of the same Kaṭha-Upan. which contains also the preceding
quotation (viz. अङ्गुष्ठमात्रः पुरुषो मध्य आत्मनि तिष्ठति)
where पुरुषः seems to have been considered as distinct
from आत्मन् and not residing in the heart,  although Śan-
kara endeavours to effect a reconciliation with the general
doctrine by interpreting आत्मन् in that passage by शरीर].
--In the Vedānta the notion of the अन्तरात्मन् has passed
into that of the जीवात्मन् q. v. In the other philosophies
the terms आत्मन् and पुरुष,  in the sense they assume in these
phil.,  have superseded the term अन्तरात्मन्.--Manu uses
the word अन्तरात्मन् sometimes in the general sense of आ-
त्मन्,  sometimes in the special sense of जीवात्मन् (e. g. जी-
वसंज्ञोऽन्तरात्मान्यः सहजः सर्वदेहिनाम्)
 Yājnavalkya,  how-
ever,  employs the terms आत्मन् and अन्तरात्मन् as syno-
nymes to denote the Universal Soul,  while he associates
with पुरुष the idea of the manifested or individual Soul (अ-
नादिरात्मा संभूतिर्विद्यते नान्तरात्मनः । समवायो तु पुरुषो
मोहेच्छाद्वेषकर्मजः
 comp. also मोहजालमपास्येह पुरुषो दृश्यते
हि यः सहस्रकरपन्नेत्रः सूर्यवर्चाः सहस्रकः । स आत्मा &c.).
	^2 (In the non-philosophical literature.) Soul,  mind,  self
used in the same sense as आत्मन्. E. अन्तर् and आत्मन्
or perhaps a Karmadh.,  अन्तर and आत्मन्
 comp. e. g.
वपुस्तुषादिभिः कोषैर्युक्तं युक्त्यवघाततः । आत्मानमन्तरं शुद्धं
विविच्यात्तण्डुलं यथा ॥.

Shabdartha Kaustubha

Kannada

अन्तरात्मन्
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಜೀವಾತ್ಮ
प्रयोगाः - > "जातो ममायं विशदः प्रकामं प्रत्यर्पितन्यास इवान्तरात्मा"
उल्लेखाः - > शाकु० ४-२१
अन्तरात्मन्
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಅಂತರ್ಯಾಮಿ /ಪರಮಾತ್ಮ
प्रयोगाः - > "अन्तरात्मनि निविष्टमन्तरा"
उल्लेखाः - > याद० १७-१२६

L R Vaidya

English

 antar-Atman {% m. %} 1. the soul
 2. the internal feelings,  heart
 3. the supreme soul as residing in the interior of man (in phil.) अन्तरात्मासि देहिनाम् K.S.vi.21.

Bopp

Latin

 अन्तरात्मन् m. (KARM. ex अन्तर् intus et आत्मन् m.
anima) anima. N. 5. 31. 20. 42. BH. 11. 24.

Anekartha-Dvani-Manjari

Sanskrit

अन्तर्
अ
अन्तर्,  रन्ध्र,  वस्त्र,  विना,  मध्य,  व्यवधान,  अन्तरात्मन्,  बहिर्योग,  काश,  विशेष,  अवसर
रन्ध्रे वस्त्रे विना मध्ये व्यवधानेऽन्तरात्मनि ।
बहिर्योगे च काशे च विशेषेऽवसरेऽन्तरः ॥ ३४ ॥
verse 1.1.1.34
page 0003

Lanman

English

 antar-ātman,  m. the in(-dwelling) soul
heart. [1289.]

Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch

German

 अन्तरात्म꣡न् Maitr. S. 1,  9,  3.

अभिधानरत्नमाला

Sanskrit

अन्तर
अन्तर,  वस्त्र,  मध्य,  छिद्र,  व्यवधान,  अन्तरात्मन्,  अवकाश,  बहिर्योग,  विशेष,  अवसर
वस्त्रे मध्ये तथा छिद्रे व्यवधानेऽन्तरात्मनि ।
अवकाशे बहिर्योगे विशेषेऽवसरेऽन्तरम् ॥ ८७१ ॥
verse 5.1.1.871
page 0100

Mahabharata

English

Antarātman = Śiva (1000 names^2).

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 अन्तरात्मन् पु०
  कर्म्म० । जीवात्मनि । “तदपि न हरिणाक्षीं विस्मरत्यन्तरात्मेति” सा० द० ।

Capeller

German

 अन्तरात्म॑न् m.
  Seele,  Herz
 das Selbst.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.