अन्तक (antaka)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 अन्तक m.
  (-कः) A name of YAMA.
 E.
  अन्त death,  and क affix of agency.
YAMA is the king or angel of death.

Capeller Eng

English

 अ॑न्तक a.
  ending,  destroying
 m.
  death or Yama,  the god of
death.

Yates

English

 अन्तक (कः) 1.
m.
  A name of Yama.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

अन्तक 	-	 antaka 	-	 adj.
  	-	  making an end
अन्तक 	-	 antaka 	-	 adj.
  	-	  causing death
अन्तक 	-	 antaka 	-	 m.
  	-	  boundary
अन्तक 	-	 antaka 	-	 m.
  	-	  king or lord of death
अन्तक 	-	 antaka 	-	 m.
  	-	  god of death
अन्तक 	-	 antaka 	-	 m.
  	-	  death
अन्तक 	-	 antaka 	-	 m.
  	-	  border
अन्तक 	-	 antaka 	-	 m.
  	-	  yama

Wilson

English

 अन्तक
m.
  (-कः) A name of YAMA.
E.
  अन्त death,  and क affix of agency. YAMA is the king or angel of
death.

Apte

English

अन्तक [antaka],  a.
  [अन्तयति,  अन्तं करोति,  ण्वुल्] Causing death,  making an end of,  destroying
 सूर्यकान्त इव ताडकान्तकः R.*
  11.21
 क्रोधान्धस्तस्य तस्य स्वयमिह जगतामन्तकस्यान्तकोहम् Ve.*
  3.32.

कः Death. तदिदं पाण्डवेयानामन्तकायाभिसंहितम् Mb.
 *  1.15.17.

Death personified,  the destroyer
 Yama,  the god of death
 नान्तकः सर्वभूतानां तृप्यति Pt.*
  1.137
 ऋषिप्रभावान्मयि नान्तको$पि प्रभुः प्रहर्तुम् R.*
  2.62.

A border,  boundary. Comp.
   -द्रुह् Ved.
  provoking death
 मूर्धा स्थस्य चाकन् नैतावतैनसान्तकध्रुक् Rv.*
  1.132.4.

Apte 1890

English

 अंतक a. [अंतयति,  अंतं करोति,  ण्वुल्] Causing death,  making an end of,  destroying
 सूर्यकांत इव ताडकांतकः R. 11. 21
 क्रोधांधस्तस्य तस्य स्वयमिह जगतामंतकस्यांतकोहं Ve. 3. 30. 
कः 1 Death. 
2 Death personified,  the destroyer
 Yama,  the god of death
 नांतकः सर्वभूतानां तृप्यति Pt. 1. 137
 ऋषिप्रभावान्मयि नांतकोऽपि प्रभुः प्रहर्तुं R. 2. 62. 
3 A border,  boundary. 
Comp. 
द्रुह् Ved. provoking death
 Rv. 10. 132. 4. 

Monier Williams Cologne

English

 1. अन्तक॑ m.
  border,  boundary,  ŚBr.
  

 2. अ॑न्तक mfn.
   making an end,  causing death

 अ॑न्तक m.
  death

 Yama,  king or lord of death,  AV.
   &c.
  

 N.
  of a man favoured by the Aśvins,  RV.
   i,  112,  6 N.
  of a king.

Monier Williams 1872

English

 अन्तक,  अस्,  m. border,  boundary
 (अस्,  आ,  अम्), 
making an end,  causing death
 (अस्),  m. death
 Ya-
ma,  king or lord of death.
—अन्तक-द्रुह्,  -ध्रुक्, 
क्,  क्,  Ved. offending or provoking destructive demons, 
or death,  or Yama.

Macdonell

English

 अन्तक anta-ka,  a.
  ending,  destroying
 m.
  🞄death
 Yama
 -pura,  n.
  city of Yama. 

Goldstucker

English

 अन्तक I. 1. m. f. n. (-न्तकः-न्तिका-न्तकम्) Destroying, 
causing death.
2. m. (-न्तकः)
	^1 A name of Yama,  the god of Death.
	^2 The proper name of a royal Saint whom the Asuras
threw into a pond and who was rescued by the Aśvins.
	^3 The proper name of a king of the Śuṅga dynasty,  a son
of Vasumitra. (Some read the latter name अन्द्रक or आर्द्रक).
3. f. (-न्तिका) See s. v. अन्तिका III. E. अन्ति,  denomin.
of अन्त,  kṛt aff. ण्वुल्.
II. m. (-कः) The same as अन्त. E. अन्त,  taddh. aff. कन्.

Benfey

English

 अन्तक अन्त + क।
 I. adj.
 ,  f.
  का, 
Causing death,  Rām.  3,  46,  9.
 II. m.
 
A name of the god of Death, 
Böhtl. Ind. Spr. 1520.
 -- Comp.
 
अन्-,  adj.
  end-
less.
काल-,  m.
  the god of Death,  Rām. 
6,  67,  2. जगदन्तक,  i. e.
जगत्-,  m.
 
the destroyer of the world,  Bhāg. P. 4.
5,  6.
विष-,  m.
  Śiva.

Apte Hindi

Hindi

अन्तक
वि* - अन्तयति-अन्तं करोति-ण्वुल्  
"मारने वाला,  नाश करने वाला, घातक "

अन्तकः
पुं*
  - अन्तं करोति-ण्वुल्  
मृत्यु

अन्तकः
पुं*
  - अन्तं करोति-ण्वुल्  
"साकार मृत्यु, संहारक, यम, मॄत्यु का देवता्"

Shabdartha Kaustubha

Kannada

अन्तक
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮೃತ್ಯು
निष्पत्तिः - > अन्त + णिच् - "ण्वुल्"(३-१-१३३)
व्युत्पत्तिः - > अन्तयति
अन्तक
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಯಮ
प्रयोगाः - > "ऋषि प्रभावान्मयि नान्तकोऽपि प्रभुः प्रहर्तुं किमुतान्यहिंस्राः"
उल्लेखाः - > रघु० २-६२
अन्तक
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ವಿಷ್ಣು /ಪರಮಾತ್ಮ
प्रयोगाः - > "महोदधिशयोऽन्तकः"
उल्लेखाः - > वि० स०
अन्तक
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ವಿನಾಶ ಪಡಿಸುವ
प्रयोगाः - > "क्रोधान्धस्तस्य तस्य स्वयमिह जगतामन्तकस्यान्तकोऽहम्"
उल्लेखाः - > वेणी० ३-३०

L R Vaidya

English

 antaka {% m. %} 1. Death
 2. Yama,  the god of death,  R.ii.62
 3. a destroyer,  अन्तकस्यान्तकोऽहम् Ve.iii.

भूतसङ्ख्या

Sanskrit

२,  अंस,  अक्षि,  अन्तक,  अम्बक,  अयन,  अश्वि,  अश्विनी,  ईक्षण,  ओष्ठ,  कर,  कर्ण,  कुच,  कुटुम्ब,  गरुत्,  गुल्फ,  चक्षु,  जङ्घा,  जानु,  दस्र,  दृश् ,  दृष्टि,  दोः,  द्वन्द्व,  द्वय,  द्वि,  ध्रुव,  नय,  नयन,  नासत्य,  नेत्र,  पक्ष,  पाणि,  बाहु,  भुज,  भुजा,  यम,  यमल,  युग,  युगल,  युग्म,  रविचन्द्रौ,  रविपुत्र,  लोचन,  श्रोत्र,  स्तन,  हस्त

Anekartha-Dvani-Manjari

Sanskrit

चित्रक
पु
चित्रक,  चित्रमूल,  जाति,  अन्तक
चित्रकं तिलकं प्रोक्तं चित्रकं शापदो मतः ।
चित्रमूलश्च जातिश्च चित्रकोऽप्यन्तको मतः ॥ ७९ ॥
verse 1.1.1.79
page 0006

मृत्यु
पु
मृत्यु,  अन्तक,  अजगर,  कुञ्ज,  मरण
अन्तकेऽजगरे कुञ्जे मृत्युः स्यान्मरणेऽपि च ।
verse 2.1.1.40
page 0010

Edgerton Buddhist Hybrid

English

 antaka,  adj. (or subst.
 = Pali adj. anta [cf. ānta],  Skt. antya
 a MIndic form
 not destructions with Senart),  low,  vile (person or thing): Mv 〔iii.186.2—3〕 na ātapo tāpayati,  antakā tāpayanti māṃ
 antakāś ca … te tāpenti na ātapo. Cf. line 4 itvaraṃ khu ayaṃ tāpo
 see itvara,  which is the clue to the mg. of antaka.

Lanman

English

 ántaka,  m. ender (death). [ánta, 
1222a.]

Kridanta Forms

Sanskrit

अन्त् (अ꣡तिँ꣡ बन्धने - भ्वादिः - सेट्)
ल्युट् =  अन्तनम्
अनीयर् =  अन्तनीयः - अन्तनीया
ण्वुल् =  अन्तकः - अन्तिका
तुमुँन् =  अन्तितुम्
तव्य =  अन्तितव्यः - अन्तितव्या
तृच् =  अन्तिता - अन्तित्री
क्त्वा =  अन्तित्वा
ल्यप् =  प्रान्त्य
क्तवतुँ =  अन्तितवान् - अन्तितवती
क्त =  अन्तितः - अन्तिता
शतृँ =  अन्तन् - अन्तन्ती

Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch

German

 अन्तक 2. "enthaltend" nach Trik. II,  1,  5 — sehr zweifelhafte Lesart! [Z.]

Sanskrit Tibetan

Tibetan

chi bdag
१) अन्तक २) मृत्यु ३) मृत्युपति ४) यम

अभिधानचिन्तामणिः

Sanskrit

--source--
 
यमः कृतान्तः पितृदक्षिणाशाप्रेतात्पतिर्दण्डधरोऽर्कसूनुः ।
कीनाशमृत्यू समवर्तिकालौ शीर्णाङ्घ्रिहर्यन्तकधर्मराजाः ॥ १८४ ॥
यमराजः श्राद्धदेवः शमनो महिषध्वजः ।
कालिन्दीसोदरश्चापि धूमोर्णा तस्य वल्लभा ॥ १८५ ॥
-wordlist-
 
यम (पुं),  कृतान्त (पुं),  पितृपति (पुं),  दक्षिणाशापति (पुं),  प्रेतपति (पुं),  दण्डधर (पुं),  अर्कसूनु (पुं),  कीनाश (पुं),  मृत्यु (पुं),  समवर्तिन् (पुं),  काल (पुं),  शीर्णाङ्घ्रि (पुं),  हरि (पुं),  अन्तक (पुं),  धर्मराज (पुं),  यमराज (पुं),  श्राद्धदेव (पुं),  शमन (पुं),  महिषध्वज (पुं),  कालिन्दीसोदर (पुं),  यमवल्लभा (स्त्री),  धूमोर्णा (स्त्री)

अभिधानरत्नमाला

Sanskrit

शमन
शमन,  समवर्तिन्,  प्रेतपति,  पितृपति,  कीनाश,  वैवस्वत,  कृतान्त,  कालिन्दीसोदर,  काल,  अन्तक,  धर्मराज,  यम,  दण्डधर,  हरि,  दक्षिणाशापति,  श्राद्धदेव
शमनः समवर्ती च प्रेतपतिः पितृपतिश्च कीनाशः ।
वैवस्वतः कृतान्तः कालिन्दीसोदरः कालः ॥ ७१ ॥
अन्तको धर्मराजश्च यमो दण्डधरो हरिः ।
दक्षिणाशापतिः सद्भिः श्राद्धदेवश्च कथ्यते ॥ ७२ ॥
verse 1.1.1.71
page 0010

नाममाला

Sanskrit

समवर्तिन्,  यम,  काल,  कृतान्त,  मृत्यु,  अन्तक
समवर्ती यमः कालः कृतान्तो मृत्युरन्तकः ॥ १४५ ॥
verse 0.1.1.145
page 0071

Mahabharata

English

*Antaka^1 (Death). I,  2708 (Mahādevāntakābhyān ca Kāmāt Krodhāc ca…jajne…Aśvatthāmā),  7028 (ºopamah)
 III,  1376,  1655 (murttimantam ivāºṃ),  †1931 (sṛshto 'ntakaḥ sarvaharo Vidhātrā bhaved yathā)
 IV,  763 (daṇḍapanir ivāºh),  815 (do.),  817 (iva),  1580 (Pavano Mṛtyuḥ)
 V,  3210 (yathāntakau,  Bhīmarjunau)
 VI,  2236 (daṇḍapāṇim ivāºṃ),  2790 (daṇḍapāṇir ivāºḥ),  3638 (do.),  4678 (daṇḍahasta ivāºḥ),  4959 (daṇḍahastam ivāºṃ),  4985 (iva),  5254 (Kālāºsamadyutiḥ),  5326 (iva)
 VII,  3135 (iva),  4727 (Kālāº-Yamopamaṃ),  6099 (iva),  7570 (iva),  †8168,  8308 (iva),  8980 (iva): VIII,  596 (Kālāº-Yamopamau),  800 (iva),  814 (ºdaṇḍasannibhān ishūn),  909 (Mṛtyu-Kālāºopamaṃ),  2459 (Kālāº-Yamopamaṃ),  2708 (do.),  3995 (Kālāºvapuḥ),  4390 (Yama-Kālāºopamau)
 IX,  151 (daṇḍapāṇir ivāntakaḥ),  153,  298 (ºpratimaṃ yudhi),  485 (atishṭhata raṇe vīraḥ kruddharūpa ivāºḥ),  555 (Kāla-sṛshṭha ivāºḥ),  594 (pāśahastam ivāºṃ),  737 (Aºm iva kruddhaṃ),  870 (Mṛtyum ivāºṃ),  894 (yathā),  1044 (daṇḍapāṇir ivāºḥ),  1057 (mārayaty Antakaḥ sadā),  1368 (daṇḍapāṇir ivāºḥ),  1402 (daṇḍahastaṃ yathā kruddham Aºṃ prāṇahāriṇaṃ),  3270 (kruddhāv ivāºau,  i.e. Bhīmasena and Duryodhana)
 X,  40 (vāyasāntakaḥ,  i.e. the owl),  360 (Kālasṛshṭa ivāºḥ),  395 (do.),  397 (evaṃ teshāṃ tathā Drauṇir Antakaḥ samapadyata),  669 (Kālāntaka-Yamopamaḥ),  703 (Pāṇḍaveyānām Antakāyābhisaṃhitaṃ)
 XI,  156 (comparison of the human body to a well: yas tatra vasate 'dhastān mahāhiḥ Kāla eva saḥ|Antakaḥ sarvabhūtānāṃ dehināṃ sarvahāry asau),  338 (yathāntakam anuprāpya jīvan kaścin na mucyate),  404 (putrāṇām Antake)
 XII,  2578,  4264 (krūraḥ Kāla ivāntakaḥ),  6164 (Kālo 'ntaka ivodyataḥ),  6546 (follows everyone who is born),  6551 (satyenaivāntakaṃ jayet),  11061 (na Yamo nāntakaḥ kruddho na Mṛtyur bhīmavikramaḥ|īśate nṛpate sarve yogasyāmitatejasaḥ),  11838 (kair nāpnoti jarāntakau),  11841 (= do.),  12078 (purā mṛtaḥ praṇīyase Yamasya rājaśāsanāt|tvam Antakāya dāruṇaiḥ prayatnam ārjave kuru),  12081 (Māruto 'ṇtakaḥ),  12085 (purā śarīram Antako bhinatti rogasārathiḥ),  12107 (purā karoti so 'ntakaḥ pramādago 'sukhāṃ camūṃ)
 XIII,  184 (Kālāntakopamāḥ),  863 (sarpahastam anirdeśyaṃ pāśahastam ivāntakaṃ),  2226 (nāgnis tṛpyati kāshṭhānāṃ nāpagānāṃ mahodadhiḥ|nāntakaḥ sarvabhūtānāṃ na puṃsāṃ vāmalocanāḥ),  2230 (Antakaḥ Pavano Mṛtyuḥ…),  7497 (sa Kālaḥ so 'ntako Mṛtyuḥ…,  i.e. Śiva)
 XIV,  2167 (Kālāntaka-Yamopamaṃ).

Antaka^2 = Vishṇu (1000 names).

पुराणम्

English

अन्तक १ / ANTAKA I. Once the devas,  under the auspices of emperor pṛthu,  turned goddess earth into a cow and milked her. The result was twelve yamas,  and antaka was one of the twelve. (See pṛthu). (M.B.,  droṇa Parva,  Chapter 69,  Verse 26).

अन्तक २ / ANTAKA II. The ṛgveda makes mention of one Rājarṣi,  antaka. (ṛgveda,  Maṇḍala 1,  Anuvāka 16,  Sūkta 112).

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 अन्तकः,  पुं,
   (अन्तं विनाशं करोति,  अन्त + करो-त्यर्थे णिच् ततो ण्बुल् ।) यमः । इत्यमरः ।(“ऋषिप्रभावात् मयि नान्तकोऽपि प्रभुः प्रहर्तुंकिमुतान्यहिंस्राः” । इति रघुवंशे ।)

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 अन्तक पु०
  अन्तयति अन्तं करोति अन्त + णिच्--ण्वुल् ।मृत्यौ “व्याजेनापि कृता राजन् नो दर्शयति सान्तक-मिति” नार० पु०
  । देहिनां स्वस्वकर्मानुसारेण विनाशनायईश्वरनियुक्ते यमाख्ये देवभेदे “ऋषिप्रभावान्मयि नान्तकी-ऽपि प्रभुः प्रहर्त्तुं किमुतान्यहिंस्रा” इति रघुः । विनाश-कमात्रे त्रि०
  “क्रोधान्धस्तस्य तस्य स्वयमिह जगतामन्तक-स्यान्तकोऽहमिति” वेणी० । परमेश्वरे पु०
  तस्य सर्वभूतानांप्रलये संहर्त्तृत्वात्तथात्वम्,  “महीदधिशयोऽन्तक” इतिविष्णुसह० ।

Capeller

German

 अ॑न्तक endigend vernichtend
 m.
  Tod, 
Todesgott.

Grassman

German

 ántaka,  (a.,  Ende [ánta 6.] bereitend,  Tod bringend) m.,  Eigenname eines Schützlings der aśvínā.
-am {112, 6}.

Stchoupak

French

 अन्तक-
 a. qui prépare la fin ou la mort 
 m.
  Mort (personnifiée).
°पुर- nt. cité d'Antaka.
अन्तकानन- nt. gueule d'Antaka.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.