अनुवृत्ति (anuvRtti)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

In this section, you'll find information about the dhatus (verbal roots) related to your search. This includes details like dhatu information, forms, and any available commentaries.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 अनुवृत्ति f.
  (-त्तिः)
	 1. Complaisance,  obliging or serving another. See
अनुरोध.
	 2. A subsequent or supplementary rule,  competing what a
preceding one has left to be explained.
	 3. Imitating,  doing or
acting in like manner.
 E.
  अनु before,  वृत् to serve,  and क्तिन् aff.
  

Capeller Eng

English

 अनुवृत्ति f.
  sequence,  continuance,  esp.
    the continued
application of a rule (g. )
 conformity,  compliance with (gen.   or —°).

Yates

English

 अनु-वृत्ति (त्तिः) 2.
f.
  Complaisance.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

अनुवृत्ति 	-	  anuvRtti 	-	 f.
  	-	 compliance
अधिवासना 	-	  adhivAsanA 	-	 f.
  	-	 compliance
अनुकृति 	-	  anukRti 	-	 f.
  	-	 compliance
अनुवर्तिता 	-	  anuvartitA 	-	 f.
  	-	 compliance
सम्प्रतीति 	-	  sampratIti 	-	 f.
  	-	 compliance
अनुरोध 	-	  anurodha 	-	 m.
  	-	 compliance
अनुवृत्त 	-	  anuvRtta 	-	 n.
  	-	 compliance
अनुवर्तन 	-	  anuvartana 	-	 n.
  	-	 compliance
प्रणयविहति 	-	  praNayavihati 	-	 f.
  	-	  non-compliance
प्रतिपत्तिपराङ्मुख 	-	  pratipattiparAGmukha 	-	 adj.
  	-	  averse from compliance
कान्तानुवृत्त 	-	  kAntAnuvRtta 	-	 m.
  	-	 compliance with a beloved one
छन्दोनुवृत्त 	-	  chandonuvRtta 	-	 n.
  	-	 compliance with any one's wishes

अनुवृत्ति 	-	 anuvRtti 	-	 f.
  	-	  act of continuance
अनुवृत्ति 	-	 anuvRtti 	-	 f.
  	-	  compliance
अनुवृत्ति 	-	 anuvRtti 	-	 f.
  	-	  courtesy
अनुवृत्ति 	-	 anuvRtti 	-	 f.
  	-	  following
अनुवृत्ति 	-	 anuvRtti 	-	 f.
  	-	  experience of the past
अनुवृत्ति 	-	 anuvRtti 	-	 f.
  	-	  continued course or influence of a preceding rule on what follows
अनुवृत्ति 	-	 anuvRtti 	-	 f.
  	-	  acquiescence
अनुवृत्ति 	-	 anuvRtti 	-	 f.
  	-	  repetition
अनुवृत्ति 	-	 anuvRtti 	-	 f.
  	-	  acting suitably to
अनुवृत्ति 	-	 anuvRtti 	-	 f.
  	-	  obedience
अनुवृत्ति 	-	 anuvRtti 	-	 f.
  	-	  reverting to
अनुवृत्ति 	-	 anuvRtti 	-	 f.
  	-	  imitating
अनुवृत्ति 	-	 anuvRtti 	-	 f.
  	-	  remembrance
अनुवृत्ति 	-	 anuvRtti 	-	 f.
  	-	  having regard or respect to
अनुवृत्ति 	-	 anuvRtti 	-	 f.
  	-	  conformity
अनुवृत्ति 	-	 anuvRtti 	-	 f.
  	-	  doing or acting in like manner
अनुवृत्ति 	-	 anuvRtti 	-	 f.
  	-	  resemblance
अनुवृत्ति 	-	 anuvRtti 	-	 f.
  	-	  complying with
अनुवृत्ति 	-	 anuvRtti 	-	 f.
  	-	  continuity
अनुवृत्ति 	-	 anuvRtti 	-	 f.
  	-	  politeness
अनुवृत्ति 	-	 anuvRtti 	-	 f.
  	-	  imitation
अनुवृत्ति 	-	 anuvRtti 	-	 f.
  	-	  obedient spirit

 
   अनुवृत्ति  anuvRtti f.
   conformity   
   समनुरूपता  samanurUpatA f.
   conformity    
   संरूपता  saMrUpatA f.
   conformity   
   अनुकूलता  anukUlatA f.
   conformity    
   तद्वत्ता  tadvattA f.
   conformity   
   अनुसार  anusAra m.
   conformity    
   अनुरोध  anurodha m.
   conformity   
   संवाद  saMvAda m.
   conformity    
   सम्भव  sambhava m.
   conformity   
   आनुकूल्य  AnukUlya n.
   conformity    
   अनुरूप  anurUpa n.
   conformity   
   अनुवृत्त  anuvRtta n.
   conformity    
   आनुरूप्य  AnurUpya n.
   conformity   
   अनुसरण  anusaraNa n.
   conformity to   
   सारूप्य  sArUpya n.
   conformity with  
   यथाप्राप्त  yathAprApta adj.
   in conformity with  [ rule ]   
   यथाप्राप्तम्  yathAprAptam adverb  in conformity with  [ rule ]  
   अयुक्ति  ayukti f.
   want of conformity    
   यथानुरूपम्  yathAnurUpam ind.
   in exact conformity   
   वृत्तानुसार  vRttAnusAra m.
   conformity to metre       

 
   अनुवृत्ति  anuvRtti f.
   acquiescence  
   मौनसंमति  maunasaMmati f.
   acquiescence  [ tacit assent ]   
   वृष्टि  vRSTi f.
   acquiescence  
   मौनस्वीकार  maunasvIkAra m.
   acquiescence  [ tacit acceptance ]   
   सम्मत  sammata n.
   acquiescence  
   प्रतिभूषति  { प्रतिभूष् }  pratibhUSati  { pratibhUS } verb  acquiesce in   
   प्रतिगृह्णाति  { प्रतिग्रह् }  pratigRhNAti  { pratigrah } verb  acquiesce in  
   प्रतिगृह्णीते  { प्रतिग्रह् }  pratigRhNIte  { pratigrah } verb  acquiesce in   
   प्रतिजानाति  { प्रतिज्ञा }  pratijAnAti  { pratijJA } verb  acquiesce in  
   प्रतिजानीते  { प्रतिज्ञा }  pratijAnIte  { pratijJA } verb  acquiesce in   
   अस्वीकार  asvIkAra m.
   non-acquiescence  
   अपारपार  apArapAra n.
   non-acquiescence   
   आश्वास्य  AzvAsya adj.
   to be acquiesced in  
   समनुज्ञान  samanujJAna adj.
   entirely acquiesced in   
   अपार  apAra n.
   reverse of mental acquiescence  
   सञ्ज्ञापयते  { संज्ञा }  saJjJApayate  { saMjJA } verb caus.  cause to acquiesce or agree in   
   सञ्ज्ञापयति  { संज्ञा }  saJjJApayati  { saMjJA } verb caus.  cause to acquiesce or agree in  
   समनुजानाति  { समनुज्ञा }  samanujAnAti  { samanujJA } verb  wholly acquiesce in or approve of   
   समनुजनीते  { समनुज्ञा }  samanujanIte  { samanujJA } verb  wholly acquiesce in or approve of  
   सुनेत्रा  sunetrA f.
   one of the 9 kinds of acquiescence   
   सुतारा  sutArA f.
   one of the nine kinds of acquiescence  
   अपार  apAra n.
   kind of mental indifference or acquiescence   
   अनुत्पत्तिकधर्मक्षान्ति  anutpattikadharmakSAnti f.
   acquiescence in the state which is still future  
   अनुत्पादक्षान्ति  anutpAdakSAnti f.
   acquiescence in not having to undergo another birth   
   सलिला  salilA f.
   one of the four kinds of AdhyAtmikA tuSTi or internal acquiescence     
            

 
   अनुवृत्ति  anuvRtti f.
   acquiescence   
   मौनसंमति  maunasaMmati f.
   acquiescence  [ tacit assent ]   
   वृष्टि  vRSTi f.
   acquiescence   
   मौनस्वीकार  maunasvIkAra m.
   acquiescence  [ tacit acceptance ]   
   सम्मत  sammata n.
   acquiescence   
   अस्वीकार  asvIkAra m.
   non-acquiescence    
   अपारपार  apArapAra n.
   non-acquiescence   
   अपार  apAra n.
   reverse of mental acquiescence    
   सुनेत्रा  sunetrA f.
   one of the 9 kinds of acquiescence   
   सुतारा  sutArA f.
   one of the nine kinds of acquiescence    
   अपार  apAra n.
   kind of mental indifference or acquiescence   
   अनुत्पत्तिकधर्मक्षान्ति  anutpattikadharmakSAnti f.
   acquiescence in the state which is still future   
   अनुत्पादक्षान्ति  anutpAdakSAnti f.
   acquiescence in not having to undergo another birth  
   सलिला  salilA f.
   one of the four kinds of AdhyAtmikA tuSTi or internal acquiescence      
            

Wilson

English

 अनुवृत्ति
f.
  (-त्तिः)
1 Complaisance,  obliging or serving another. See अनुरोध.
2 A subsequent or supplementary rule,  completing what a preceding one has left
to be explained.
3 Imitating,  doing or acting in like manner.
E.
  अनु before,  वृत to serve,  and क्तिन् aff.
  

Apte

English

अनुवृत्तिः [anuvṛttiḥ],  f.
 

Assenting to,  approval
 तवानुवृत्तिं न च कर्तुमुत्सहे Ku.*
  5.65.

Obedience,  conformity,  following,  continuance in (opp.  व्यावृत्ति)
 taking up
 continuity
 ज्येष्ठानुवृत्तिजटिलम् R.*
  13.78 by following the example of
 अनुवृत्त्या प्रमार्ष्टुमागतः Dk.*
  1 service
 cf.
   also वाचानुवृत्तिः खलु अतिथिसत्कारः Pratimā 5. ततान वह्निः पवनानुवृत्त्या Ki.*
  16.52 in consequence of. 

Acting according or suitably to,  compliance,  acquiescence
 gratifying,  pleasing
 कान्ता˚ - चातुर्यमपि शिक्षितं वत्सेन U.*
  3
 Māl.
 9
 Śi.*
  9.58
 K.*
  265
 M.*
  2.9
 राज्यं हि नाम राजधर्म˚ परस्य नृपतेर्महदप्रीतिस्थानम् Mu.*
  3 who conforms to or is true to the duties of kings
 (previous) compliant or obedient spirit,  previous course of conduct
 U.*
  7.5.

Rememberance आसेदुषां गोत्रभिदो$- नुवृत्त्या Ki.*
  18.18.

(Gram. ) Being supplied or repeated in a following rule
 continued influence of a preceding on a following rule.

Imitating,  resembling &c.
 

Repetition
 वर्णानामनुवृत्तिरनुप्रासः.

Apte 1890

English

 अनुवृत्तिः f. 1 Assenting to,  approval
 तवानुवृत्तिं न च कर्तुमुत्सहे Ku. 5. 65. 
2 Obedience,  conformity,  following,  continuance in (opp. व्यावृत्ति)
 taking up
 continuity
 ज्येष्ठानुवृत्तिजटिलं R. 13. 78 by following the example of
 अनुवृत्त्या प्रमार्ष्टुमागतः Dk. 100 service
 ततान वह्निः पवनानुवृत्त्या Ki. 16. 52 in consequence of. 
3 Acting according or suitably to,  compliance,  acquiescence
 gratifying,  pleasing
 कांता°चातुर्यमपि शिक्षितं वत्सेन U. 3
 Māl. 9
 Śi. 9. 58
 Dk. 55
 K. 265
 M. 2. 9
 राज्यं हि नाम राजधर्म° परस्य नृपतेर्महदप्रीतिस्थानं Mu. 3 who conforms to or is true to the duties of kings
 (previous) compliant or obedient spirit,  previous course of conduct
 U. 7. 5. 
4 Remembrance Ki. 18. 18. 
5 (Gram.) Being supplied or repeated in a following rule
 continued influence of a preceding on a following rule. 
6 Imitating,  resembling &c. 
7 Repetition
 वर्णानामनुवृत्तिरनुप्रासः. 

Monier Williams Cologne

English

 अनु-वृत्ति f.
  following,  acting suitably to,  having regard or respect to,  complying with,  the act of continuance

 (in Pāṇini's Gr.
 ) continued course or influence of a preceding rule on what follows

 reverting to

 imitating,  doing or acting in like manner.

 (in dram. ) politeness,  courtesy,  Sāh.
 

Monier Williams 1872

English

 अनु-वृत्ति,  इस्,  f. following,  acting suitably to, 
having regard or respect to,  complying with,  the act
of continuance,  continued course or influence of a pre-
ceding rule or assertion on what follows
 reverting
to
 imitating,  doing or acting in like manner.

Goldstucker

English

 अनुवृत्ति Tatpur. f. (-त्तिः)
	^1 Acting in conformity with,  acting
as is required or suitable according to circumstance,  e. g.
स्वस्थानुवृत्ति doing what is suitable to health,  स्नेहानुवृत्ति
acting in such a manner as affection would require,  behav-
ing affectionately.
	^2 Compliance with another's desires,  oblig-
ing or serving another.
	^3 Referring or reference to what
precedes,  supplying,  e. g. of a passage or rule,  application
or bearing of a preceding passage or rule on a following
one. Compare अनुरोध.
	^4 Reverting,  return,  repetition, 
e. g. वर्णानामनुवृत्तिर्या नातिदूरान्तरश्रुतिः । अनुप्रासः &c.
or दुःखानुवृत्तिः. E. वृत् with अनु,  kṛt aff. क्तिन्.

Benfey

English

 अनुवृत्ति अनु-वृत् + ति,  f.
 
 1. Acting
in conformity with.
 2. Compliance, 
Śiś. 9,  58.
 3. Attachment,  Vedāntas.
in Chr. 219,  1.
 -- Comp.
 
स्नेह-,  f.
  affec-
tionate intercourse.

Apte Hindi

Hindi

अनुवृत्तिः
स्त्री*
  - अनु+वृत्+क्तिन् 
स्वीकृति

अनुवृत्तिः
स्त्री*
  - अनु+वृत्+क्तिन् 
"आज्ञाकारिता,  अनुरुपता,  अनुगामिता,  नैरन्तर्य"

अनुवृत्तिः
स्त्री*
  - अनु+वृत्+क्तिन् 
"अनुकूल या उपयुक्त कार्य करना,  आज्ञापालन,  मौन सहमति,  सन्तुष्ट करना,  प्रसन्न करना"

अनुवृत्तिः
स्त्री*
  - अनु+वृत्+क्तिन् 
"(व्या०)आगामी नियम में पिछले नियम की पुनरुक्ति या पूर्ति , पिछले नियम का आगामी नियम पर निरन्तर प्रभाव"

अनुवृत्तिः
स्त्री*
  - अनु+वृत्+क्तिन् 
पुनरुक्ति

Shabdartha Kaustubha

Kannada

अनुवृत्ति
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಅನುಸರಣೆ /ಸೇವೆ
निष्पत्तिः - > अनु + वृतु (वर्तने) - "क्तिन्" (३-३-९४)
प्रयोगाः - > "तवानुवृत्तिं न च कर्तुमुत्सहे"
उल्लेखाः - > कुमा० ५-६५
अनुवृत्ति
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಹಿಂದಿನ ಸೂತ್ರಗಳಿಂದ ಮುಂದಿನ ಸೂತ್ರಾರ್ಥಕ್ಕೆ ಬೇಕಾದ ಪದಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು
अनुवृत्ति
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ವಿಧೇಯತೆ /ಅನುಸರಿಸಿ ನಡೆಯುವಿಕೆ
प्रयोगाः - > "छन्दानुवृत्तिदुःसाध्याः"
उल्लेखाः - > माघ० २-१०५
अनुवृत्ति
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸಾದೃಶ್ಯ /ಸಾಮ್ಯ
अनुवृत्ति
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ನೆನಪು /ಜ್ಞಾಪಕ

L R Vaidya

English

 anuvftti {% f. %} 1. Pleasing another by acting conformably to his will,  कान्तानुवृत्तिचातुर्यमप्यस्ति भवतः M.M.ix.
 2. application or bearing of a preceding rule or its part on a following one
 3. repetition,  e.g. वर्णानामनुवृत्तिरनुप्रासः ‘अनुवृत्ति is a repetition of letters.’

Bopp

Latin

 अनुवृत्ति f. (r. वृत् praef. अनु sequi s. ति) obsequium.
Wils. «complaisance,  obliging or serving another.» DEV.
1. 13. स्नेहानुवृत्ति - ex स्नेह amor vel potius स्नेहन्
amicus et अनुवृत्ति - amicitia. HIT. 20. 20. 33. 12.

Indian Epigraphical Glossary

English

 anuvṛtti,  same as vṛtti
 cf. bīḻa-vṛtti,  bīḻ-ānuvṛtti (SII 11-1).

Lanman

English

 anuvṛtti,  f. sequence,  and so,  continuance.
 [√vṛt + anu.]

Abhyankara Grammar

English

अनुवृत्ति  repetition or recurrence of a word from the previous to the sub- sequent rule or rules,  which is necessary for the sake of the intend- ed interpretation. The word is of common use in books on Pāṇini's grammar. This recurrence is gene- rally continuous like the stream of a river ( गङ्गास्रोतोवत् )
 sometimes however,  when it is not required in an intermediate rule,  although it proceeds further,  it is named मण्डूकप्लुत्यानुवृत्ति. In rare cases it is taken backwards in a sūtra work from a subsequent rule to a pre- vious rule when it is called अपकर्ष.

Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch

German

 अनुवृत्ति 7. Dienst,  Hemādri 1,  42,  8. 11.

Sanskrit Tibetan

Tibetan

rjes su 'brang ba
१) अनुगम २) अनुगामिन् ३) अनुचार ४) अनुचारिन् ५) अनुपरिवर्तन ६) अनुपरिवर्तिन् ७) अनुबद्ध ८) अनुवर्तन ९) अनुवृत्ति १०) अनुसन्धि ११) अनुसरण १२) अनुसार १३) अनुसारिन् १४) उपग १५) वर्तिन् १६) समनुबन्ध

अभिधानचिन्तामणिः

Sanskrit

--source--
 
अनुवृत्तिस्त्वनुरोधो हेरिको गूढपूरुषः ।
प्रणिधिर्यथार्हवर्णोऽवसर्पो मन्त्रविच्चरः ॥ ७३३ ॥
वार्तायनः स्पशश्चार आप्तप्रत्ययितौ समौ ।
-wordlist-
 
अनुवृत्ति (स्त्री),  अनुरोध (पुं),  हेरिक (पुं),  गूढपूरुष (पुं),  प्रणिधि (पुं),  यथार्हवर्ण (पुं),  अवसर्प (पुं),  मन्त्रविद् (पुं),  चर (पुं),  वार्तायन (पुं),  स्पश (पुं),  चार (पुं),  आप्त (पुं),  प्रत्ययित (पुं)

अभिधानरत्नमाला

Sanskrit

यात्रा
यात्रा,  अनुवृत्ति
यात्रा स्यादनुवृत्तौ च संज्ञायां च समाह्वयः ॥ ८१९ ॥
verse 5.1.1.819
page 0094

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 अनुवृत्तिः स्त्री,
   (अनु + वृत् + क्तिन् । अनुवर्त्तनं ।अनुरोधः । इति । हेमचन्द्रः । व्याकरणमते,  --“पूर्व्वसूत्रस्थितपदस्य परसूत्रेषूपस्थितिः” । तत्प-र्य्यायः । अधिकारः २ । सा त्रिविधा यथा,  --“सिंहावलोकिताख्यश्च मण्डूकप्लुतिरेव च ।गङ्गास्रोत इति ख्यातः अधिकारास्त्रयो मताः” ॥
सिंहावलोकितो यथा । वावगोर्दान्ते इत्यस्मात्दान्त इति पदस्य ऋक्यगित्यन्तेषूपस्थितिः ॥
मण्डूकप्लुतिर्यथा । टा भिस् ङे ङसीत्यस्मात्अत इति पदस्य आक्तिमभवीत्यत्रोपस्थितिः ॥
गङ्गास्रोतो यथा । लेः सि औ जसित्यस्मात्लेरिति पदस्य तद्धितपर्य्यन्तेषूपस्थितिः ॥
 इतिमुग्धबोधटीकायां दुर्गादासः ॥
 (अनुवर्त्तनं । अनु-सरणं । अनुमोदनं । अनुरञ्जनं ।“अमङ्गलाभ्यासरतिं विचिन्त्यतंतवानुवृत्तिं न च कर्त्तुमुत्सहे” ।इति कुमारसम्भवे । अनुकरणं । “यासां सत्यपिसद्गुणानुसरणे दोषानुवृत्तिः परा” । इति सा-हित्यदर्पणे ।“कान्तानुवृत्तिचातुर्य्यमपि अनुशिक्षितं वत्सेन” ।इति उत्तरचरिते ।)

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 अनुवृत्ति स्त्री अनु + वृत--क्तिन् । अनुसरणे,  सेवने, पूर्बसूत्रादुत्तरसूत्रे आकाङ्क्षापूरणार्थमनुसरणे च । “कुशीदकृषिबाणिज्यशुल्कशालानुवृत्तिभिः कृतोपकारादाप्तञ्चराजसं समुदाहृतमिति” नारदः । “अनुवृत्तिः सेवेति”रषु० । “अनुवृत्तिं ध्रुवं तेऽद्व्य कुर्वन्त्यन्यमहीमृतामिति”देवी० तत्सत्त्वे तत्सत्त्वरूपे अन्वये,  समन्वये च । एवंव्यावृत्त्यनुवृत्तिभ्यामन्नमयत्वं मनसः सिद्धमिति छा०उप० भा० । “जन्माद्यस्य यतोऽन्ययादिति” भागव० । “अन्व-शब्देनानुवृत्तिरिति” श्रीघरः नह्यवबुद्धस्वभावा भिषजःस्वस्थानुवृत्तिं रोगनिग्रहणञ्च कर्त्तुं समर्था इति सुश्रुतम्“यासां सत्यपि सद्गुणानुसरणे दोषानुवृत्तिः परेति”सा० द० । दोषः दोषा च तदनुवृत्तिः मेवा अनुसरण-ञ्चेति तदर्थः ।

Capeller

German

 अनुवृत्ति f.
  Fortdauer,  bes Weitergeltung
einer Regel (g) Nachgeben,  Rücksichtnahme, 
das Entspechen. 

Burnouf

French

 अनुवृत्ति अनुवृत्ति f.
  (वृत्) complaisance
 égards
obéissance,  soumission. 

Stchoupak

French

 अनु-वृत्ति-
 f.
  durée 
 prise en considération
 de 
 fait de
condescendre à,  d'approuver,  de satisfaire à 
 souvenir 
 -त्त्या par suite
de.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.