अनुपात (anupAta)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

In this section, you'll find information about the dhatus (verbal roots) related to your search. This includes details like dhatu information, forms, and any available commentaries.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 अनुपात m.
  (-तः)
	 1. Falling subsequently upon,  alighting or descending
upon in succession. 
	 2. Going,  preceeding.
	 3. Following.
	 4. A
degree of latitude opposite to one given,  the antœci.
	 5. Propor-
tion,  (in arithmetic.)
	 6. Arithmetical progression. 
 E.
  अनु,  and
पात falling,  &c.

Yates

English

 अनु-पात (तः) 1.
m.
  Proceeding
 a
degree of latitude
 proportion. 

Spoken Sanskrit

English

 
   अनुपात  anupAta m.
   pursuit   
   प्रसव  prasava m.
   pursuit    
   अनुसरण  anusaraNa n.
   pursuit   
   समन  samana n.
   pursuit    
   परिशीलन  parizIlana n.
   pursuit of  
   विद्याव्यवसाय  vidyAvyavasAya m.
   pursuit of science   
   संनिवेश  saMniveza m.
   attachment to any pursuit   
   अनेकाग्र  anekAgra adj.
   engaged in various pursuits   
   विषयैषिन्  viSayaiSin adj.
   devoted to worldly pursuits  
   पुरुषार्थ  puruSArtha m.
   any object of human pursuit    
   अनुधावन  anudhAvana n.
   close pursuit of any object  
   विद्याभ्यास  vidyAbhyAsa m.
   practice or pursuit of learning   
   व्यसन  vyasana n.
   favourite pursuit or occupation  
   प्रसङ्ग  prasaGga m.
   evil inclination or illicit pursuit    
   एकाग्रता  ekAgratA f.
   intentness in the pursuit of one object  
   एकाग्रत्व  ekAgratva n.
   intentness in the pursuit of one object   
   व्यसनिन्  vyasanin adj.
   having a favourite pursuit or occupation  
   प्रवेश  praveza m.
   engaging closely in a pursuit or purpose     
            

 
   अनुपात  anupAta  m.
    ratio   
   भागापूर्ति  bhAgApUrti  m.
    ration    
   तर्कसङ्गत  tarkasaGgata  adj.
    rational   
   आपूर्तिपत्र  ApUrtipatra  n.
    ration card    
   तुलना  tulanA f.
   rating  
   तुलन  tulana n.
   rating   
   उपोद्बलयति  { उपोद्बलय }  upodbalayati  { upodbalaya } verb  ratify  
   सत्यापयति  { सत्यापय }  satyApayati  { satyApaya } verb  ratify   
   स्वीकरोति  { स्वीकृ }  svIkaroti  { svIkR } verb  ratify  
   स्वीकुरुते  { स्वीकृ }  svIkurute  { svIkR } verb  ratify   
   सप्तपद्  saptapad adj.
   ratified  
   बुद्धिजीविन्  buddhijIvin adj.
   rational   
   न्यायसम्बद्ध  nyAyasambaddha adj.
   rational  
   युक्तार्थ  yuktArtha adj.
   rational   
   सचेतन  sacetana adj.
   rational  
   सचेतस्  sacetas adj.
   rational   
   साङ्ख्य  sAGkhya adj.
   rational  
   षष्ठी विभक्ति  SaSThI vibhakti phrase  genitive  [ ration of source/possession - Gramm.  ]   
   हैतुक  haituka m.
   rationalist  
   उपोद्बलन  upodbalana n.
   ratification   
   निष्पत्ति-धारणं करोति  { कृ }  niSpatti-dhAraNaM karoti  { kR } verb 8  bear a ratio  [ Math. ]  
   सुश्लिष्ट  suzliSTa adj.
   well ratified   
   रतिरमण  ratiramaNa m.
   lover of rati   
   रतिप्रीति  ratiprIti f.
   rati and prIti   
   रतिसहचर  ratisahacara m.
   rati's consort  
   रतिवर  rativara m.
   rati's husband   
   बुद्धिमत्  buddhimat m.
   rational being  
   रतिप्रिय  ratipriya adj.
   beloved by rati    
   उपरीतक  uparItaka m.
   see ratimaJjarI  
   तुलित-समभिक्त  tulita-samabhikta n.
   balanced ration   
   रतिमत्  ratimat adj.
   accompanied by rati   
   सत्यक  satyaka n.
   ratification of a bargain   
   सत्यापन  satyApana n.
   ratification of a bargain  
   रतिवर  rativara m.
   gift or offering vowed to rati's   
   सत्यङ्कार  satyaGkAra m.
   ratification of a contract or bargain  
   कोश  koza m.
   cup used in the ratification of a treaty of peace   
   पञ्चराशिक  paJcarAzika adj.
   relating to the 5 ratios or proportions of numbers  
   पीतकोश  pItakoza adj.
   one who has ratified a treaty by drinking from a cup   
   सत्याकृति  satyAkRti f.
   conclusion or ratification of an agreement or bargain  
   क्रकचव्यवहार  krakacavyavahAra m.
   particular method of computing or rating a heap of wood     
            

 
   अनुपात   anupAta   m.
   ratio   
   अनुपात  anupAta  m.
   proceeding in order   
   अनुपात  anupAta  m.
   progression  
   अनुपात  anupAta  m.
   rule of three   
   अनुपात  anupAta  m.
   proportion  
   अनुपात  anupAta  m.
   a degree of latitude opposite to one given   
   अनुपात  anupAta  m.
   following  
   अनुपात  anupAta  m.
   falling upon in succession   
   अनुपात  anupAta  m.
   going after  
   अनुपात  anupAta  m.
   pursuit   
   स्थिर अनुपात  sthira anupAta  m.
   constant proportion  [ Math. ]     
            

 
   अनुपात  anupAta  m.
    ratio    
   भागापूर्ति  bhAgApUrti  m.
    ration    
   तर्कसङ्गत  tarkasaGgata  adj.
    rational   
   आपूर्तिपत्र  ApUrtipatra  n.
    ration card    
   बुद्धिजीविन्  buddhijIvin adj.
   rational  
   न्यायसम्बद्ध  nyAyasambaddha adj.
   rational   
   युक्तार्थ  yuktArtha adj.
   rational  
   सचेतन  sacetana adj.
   rational   
   सचेतस्  sacetas adj.
   rational  
   साङ्ख्य  sAGkhya adj.
   rational   
   षष्ठी विभक्ति  SaSThI vibhakti phrase  genitive  [ ration of source/possession - Gramm.  ]  
   हैतुक  haituka m.
   rationalist   
   निष्पत्ति-धारणं करोति  { कृ }  niSpatti-dhAraNaM karoti  { kR } verb 8  bear a ratio  [ Math. ]  
   बुद्धिमत्  buddhimat m.
   rational being   
   तुलित-समभिक्त  tulita-samabhikta n.
   balanced ration  
   पञ्चराशिक  paJcarAzika adj.
   relating to the 5 ratios or proportions of numbers     
            

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Wilson

English

 अनुपात
m.
  (-तः)
1 Falling subsequently upon,  alighting or descending upon in succession. 
2 Going,  proceeding.
3 Following.
4 A degree of latitude opposite to one given,  the antoeci.
5 Proportion,  (in arithmetic.)
6 Arithmetical progression. 
E.
  अनु,  and पात falling,  &c.

Apte

English

अनुपात [anupāta] तिन् [tin],  तिन् see under अनुपत्.

अनुपातम् [anupātam],  ind.
  In regular succession. 

Apte 1890

English

 अनुपात,  
तिन् see under अनुपत्. 

Monier Williams Cologne

English

 अनु-पात a See s.v.
 

 अनु-पात b m.
  falling subsequently upon,  alighting or descending upon in succession

 following

 going,  proceeding in order,  or as a consequence

 a degree of latitude opposite to one given,  the Antaeci (?)

 proportion (in arithm.
  )

 arithmetical progression,  rule of three.

Monier Williams 1872

English

 अनु-पात,  see s. v.

 अनुपात अनु-पात,  अस्,  m. falling subse-
quently upon,  alighting or descending upon in succes-
sion
 following
 going,  proceeding in order,  or as a
consequence
 a degree of latitude opposite to one
given,  the Antæci (?)
 proportion (in arithm.)
 arith-
metical progression,  rule of three.

Macdonell

English

 अनुपात anu-pāta,  m.
  going after,  following
 🞄-ka,  n.
  minor crime equal to a mortal crime
 🞄-pātin,  a.
  following.

Goldstucker

English

 अनुपात Tatpur. m. (-तः)
	^1 Falling subsequently upon,  alight-
ing or descending upon in succession.
	^2 Following.
	^3 (In
arithmetic.) Proportion,  the rule of three. E. अनु and पात
or पत् with अनु,  kṛt aff. ण.

Apte Hindi

Hindi

अनुपातः
पुं*
  - अनु+पत्+घञ् 
"ऊपर पड़ना, एक के बाद दूसरे का गिरना "

अनुपातः
पुं*
  - अनु+पत्+घञ् 
"पीछा करना, अनुसरण"

अनुपातः
पुं*
  - अनु+पत्+घञ् 
भाग

अनुपातः
पुं*
  - अनु+पत्+घञ् 
त्रैराशिक

अनुपातम्
अव्य* - अनु+पत्+णमुल्
"क्रमिक अनुसरण, अनुगमन "

Shabdartha Kaustubha

Kannada

अनुपात
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ತ್ರೈರಾಶಿಕ ಗಣಿತ
व्युत्पत्तिः - > अनुरूपः त्रैराशिकेन पातः
अनुपात
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಹಿಂಬಾಲಿಸುವುದು
व्युत्पत्तिः - > अनु पश्चात् पातः
प्रयोगाः - > "उपवनपवनानुपातदक्षैः"
उल्लेखाः - > माघ० ७-२७

Edgerton Buddhist Hybrid

English

 anupāta,  m.,  perh. trimming around the edge (of the border of a monkʼs robe): MSV 〔ii.51.2,  3〕 (Tib. mthaḥ skor,  circumference).

Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch

German

 अनुपात auch: das Versinken,  Ertrinken,  Subhāṣitāv. 2914.

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 अनुपातः,  पुं,
   (अनु + पत् + भावे घञ्,  अनुरूपःत्रैराशिकेन पातः । पाटिगणितोक्तेन त्रैराशिकेनयुक्तः संख्यापातः ।) पश्चात्पतनं । पूर्व्वाङ्कपातानु-सारेण अपराङ्कपातः । यथा,  --“पुरान्तरं चेदिदमुत्तरं स्यात्तदक्षविश्लेषलवैस्तदा किं ।चक्रांशकैरित्यनुपातयुक्त्यायुक्तं निरुक्तं परिधेः प्रमाणं” ॥
इति सिद्धान्तशिरोमणौ गोलाध्यायः ॥

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 अनुपात पु०
  अनुरूपः त्रैराशिकेन पातः । पाटीगणितोक्तेनत्रैराशिकेन युक्तसंख्यापाते । “पुरान्तरं चेदिदमुत्तरं स्यात्तदक्षविश्लेषलवैस्तदा किम्? । चक्रांशकैरित्यनुपात-युक्त्या युक्तं निरुक्तं परिधेः प्रमाणम्” सि० शि० ॥
 “निरक्ष-देशः स्वदेशाद्यथा यथा दक्षिणतो भवति तथा तथा खस्व-स्तिकाद्विषुवद्वृत्तं नतम् तयोरन्तरेऽक्षांशाः । ते चनिरक्षदेशजापसारयोजनैरनुपातेनोत्पद्यन्ते । अतः कस्मिं-श्चित् पुरेऽक्षांशान् ज्ञात्वा तस्मात् पुरादुत्तरतोऽन्यस्मिन्पुरे ज्ञेयाः । ततस्तेषामन्तरांशैः पुरान्तरयोजनैश्चानुपातः ।यद्यन्तरांशैः पुरान्तरयोजनानि लभ्यन्ते तदा चक्रांशैः ३६०किमिति फलं भूपरिधियोजनानि” इति प्रमि० । तदा-नयनञ्च “प्रमाणमिच्छा च समानजाती आद्यन्तयोः स्तः, फलमन्यजाति मध्ये,  तदिच्छाहतमाद्यहृत् स्या” दित्युक्तत्रैराशिकरीत्या अन्तरयोजनसंख्याङ्केन राशिचक्रसंख्या-३६० ऽङ्के गुणिते पुरान्तरयोजनाङ्केन विभक्ते लब्धंपरिधिमानसंख्या । पश्चात्पतने च । अनुगतः पातंराहुंरूपग्रहभेदम् । पातग्रहानुगते । अनु + पत--णिच्णमुल् । पश्चाद्पातयित्वेत्यर्थे अव्य०
  । किन्तु कर्म्मोपपदेनसह “अमैवाव्ययेनेति” पा० नित्यसमासः “लतानुपातंकुसुमान्यगृह्णादिति” भट्टिः ।

Stchoupak

French

 अनु-पात-
 m.
  fait d'aller après de suivre,  de poursuivre.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.