| YouTube Channel

अधोमुख (adhomukha)

 
शब्दसागरः
English
अधोमुख
mfn.
(-ख-खा-खी-खं)
1. Down-looked, looking downwards.
2.
Inverted, turned upside down.
3. Headlong.
f.
(-खा) A plant,
(Premna esculenta.)
E.
अधस्, and मुख the face.
Capeller Eng
English
अधोमुख
f.
looking or turned (lit. h. the face
turned) downwards.
Yates
English
अधो_मुख (खः-खा-खी-खं)
a. Down-
looked, downcast.
f.
A plant.
Spoken Sanskrit
English
अधोमुख - adhomukha -
adj.
- having the face downwards
अधोमुख - adhomukha -
adj.
- headlong
अधोमुख - adhomukha -
adj.
- upside down
अधोमुख - adhomukha -
adj.
- face downwards
अधोमुख - adhomukha -
m.
- division of hell
अधोमुख - adhomukha -
m.
- viSNu
अधोमुख adhomukha
adj.
headlong
अवाक्सिरस् avAksiras
adj.
headlong
अवाचिनशीर्षन् avAcinazIrSan
adj.
headlong
अवाक् avAk
ind.
headlong
Wilson
English
अधोमुख
mfn.
(-खः-खा-खी-खं)
1 Down-looked, looking downwards.
2 Inverted, turned upside down.
3 Headlong.
f.
(-खा) A plant, (Premna esculenta.)
E.
अधस्, and मुख the face.
Monier Williams Cologne
English
अधो-मुख mf(आ [Śiś. ] or ई)n. having the face downwards
headlong
upside down
अधो-मुख
m.
Viṣṇu
a division of hell,
VP.
Goldstucker
English
अधोमुख Bahuvr. I. m. f. n. (-खः-खा or खी-खम्)
^1 Downlooked,
looking downwards.
^2 Inverted, turned upside down, headlong.
II. m. (-खः) A name of Viṣṇu.
III. f. (-खा) A plant (Premna esculenta). See गोजिह्वा.
IV. n. (-खम्) A division of Naraka or hell. See अधःशिरस्.
E. अधस् and मुख
in the fem. with aff. टाप् or ङीष्.
Hindi
Hindi
चेहरा नीचे की ओर
Apte Hindi
Hindi
अधोमुख
वि* अधस्-मुख -
नीचे को मुख किये हुए
Shabdartha Kaustubha
Kannada
अधोमुख
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > (ಜ್ಯೋತಿಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ) ಕೆಳಮುಖವಾಗಿ ಸಂಚರಿಸುವ ನಕ್ಷತ್ರ
विस्तारः - > (ಜ್ಯೋತಿಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ) ಕೆಳಮುಖವಾಗಿ ಸಂಚರಿಸುವ ನಕ್ಷತ್ರ: ಮೂಲ, ಆಶ್ಲೇಷ, ಕೃತ್ತಿಕೆ, ವಿಶಾಖೆ, ಭರಣಿ, ಮಖೆ, ಪೂರ್ವಫಲ್ಗುನಿ, ಪೂರ್ವಾಷಾಢ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವಾಭಾದ್ರ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ಕೆಳಮುಖವುಳ್ಳವುಗಳು.
अधोमुख
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಕೆಳಮುಖವಾದ
अधोमुख
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಬಗ್ಗಿದ ಮುಖವುಳ್ಳ
व्युत्पत्तिः - > अधः मुखं यस्य
प्रयोगाः - > “अधोमुखैरूर्ध्वमुखैश्च पत्रिभिः” |
उल्लेखाः - > रघु० ३-५७
L R Vaidya
English
aDas-muKa {% a. %} with the face hanging down.
Bopp
Latin
अधोमुख (BAH. ex अधस् et मुख n.) deorsum os habens,
demisso ore. N. 9. 15.
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
अधोमुख 1. f. Śiś. 10, 17.
अधोमुख °Subst. n. gesenktes Antlitz, Daśar. IV, 24b.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
अधोमुख
adjective
अधः मुखं यस्य।
"तेन अधोमुखं पात्रं परावर्तितम्।"
Synonyms:
अधोमुख, अनुत्तान, अवाङ्गमुख
adjective
दुःखात् लज्जया वा यस्य मुखम् अधोदिशं वर्तते।
"स्वदोषैः लज्जितः सः अधोमुखं भूत्वा अस्थासीत्।"
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
अन्धो गताक्ष उत्पश्य उन्मुखोऽधोमुखस्त्ववाङ् ४५७
-wordlist-
अन्ध (पुं), गताक्ष (पुं), उत्पश्य (पुं), उन्मुख (पुं), अधोमुख (पुं), अवाञ्च् (पुं)
अभिधानचिन्तामणिपरिशिष्टम्
Sanskrit
--source--
नारायणे तीर्थपादः पुण्यश्लोको वलिंदमः
उरुक्रमोरुगायौ तमोघ्नः श्रवणोऽपि ६३
उदारथिर्लतापर्णः समुद्रः पांसुजालिकः
चतुर्व्यूहो नवव्यूहो नवशक्तिः प्रगण्डजित् ६४
द्वादशमूलः शतको दशावतार एकदृक्
हिरण्यकेशः सोमोऽहिस्त्रिधामा त्रिककुन्त्रिपात् ६५
मानंजरः पराविद्धः पृश्निगर्भोऽपराजितः
हिरण्यनाभः श्रीगर्भो वृषोत्साहः सहस्रजित् ६६
उर्ध्वकर्मा यज्ञधरो धर्मनेमिरसंयुतः
पुरुषो योगनिद्रालुः खण्डास्यः शलकाजितौ ६७
कालकुण्ठो वरारोहः श्रीकरो वायुवाहनः
वर्धमानश्चतुर्दंष्ट्रो नृसिंहवपुरव्ययः ६८
कपिलो भद्रकपिलः सुषेणः समितिंजयः
क्रतुधामा वासुभद्रो बहुरूपो महाक्रमः ६९
विधाताधार एकाङ्गो वृषाक्षः सुवृषोऽक्षजः
रन्तिदेवः सिन्धुवृषो जितमन्युर्वृकोदरः ७०
बहुशृङ्गो रत्नबाहुः पुष्पहासो महातपाः
लोकनाभः सूक्ष्मनाभो धर्मनाभः पराक्रमः ७१
पद्महासो महाहंसः पद्मगर्भः सुरोत्तमः
शतवीरो महामायो ब्रह्मनाभः सरीसृपः ७२
वृन्दाङ्कोऽधोमुखो धन्वी सुधन्वा विश्वभुक्स्थिरः
शतानन्दश्चरुश्चापि यवनारिप्रमर्दनः ७३
यज्ञनेमिर्लोहिताक्ष एकपाद्द्विपदः कपिः
एकशृङ्गो यमकील आसन्दः शिवकीर्तनः ७४
शद्रुर्वंशः श्रीवराहः सदायोगी सुयामुनः
-wordlist-
तीर्थपाद (पुं), पुण्यश्लोक (पुं), बलिन्दम (पुं), उरुक्रम (पुं), उरुगाय (पुं), तमोघ्न (पुं), श्रवण (पुं), उदारथि (पुं), लतापर्ण (पुं), सुभद्र (पुं), पांशुजालिक (पुं), चतुर्व्यूह (पुं), नवव्यूह (पुं), नवशक्ति (पुं), षडङ्गजित् (पुं), द्वादशमूल (पुं), शतक (पुं), दशावतार (पुं), एकदृश् (पुं), हिरण्यकेश (पुं), सोम (पुं), अहि (पुं), त्रिधामन् (पुं), त्रिककुद् (पुं), त्रिपाद् (पुं), मानञ्जर (पुं), पराविद्ध (पुं), पृश्निगर्भ (पुं), अपराजित (पुं), हिरण्यनाभ (पुं), श्रीगर्भ (पुं), वृषोत्साह (पुं), सहस्रजित् (पुं), ऊर्ध्वकर्मन् (पुं), यज्ञधर (पुं), धर्मनेमि (पुं), असंयुत (पुं), पुरुष (पुं), योगनिद्रालु (पुं), खण्डास्य (पुं), शलिक (पुं), अजित (पुं), कालकुण्ठ (पुं), वरारोह (पुं), श्रीकर (पुं), वायुवाहन (पुं), वर्धमान (पुं), चतुर्दंष्ट्र (पुं), नृसिंहवपुस् (पुं), अव्यय (पुं), कपिल (पुं), भद्रकपिल (पुं), सुषेण (पुं), समितिञ्जय (पुं), क्रतुधामन् (पुं), वासुभद्र (पुं), बहुरूप (पुं), महाक्रम (पुं), विधातृ (पुं), धार (पुं), एकाङ्ग (पुं), वृषाक्ष (पुं), सुवृष (पुं), अक्षज (पुं), रन्तिदेव (पुं), सिन्धुवृष (पुं), जितमन्यु (पुं), वृकोदर (पुं), बहुशृङ्ग (पुं), रत्नबाहु (पुं), पुष्पहास (पुं), महातपस् (पुं), लोकनाभ (पुं), सूक्ष्मनाभ (पुं), धर्मनाभ (पुं), पराक्रम (पुं), पद्महास (पुं), महहंस (पुं), पद्मगर्भ (पुं), सुरोत्तम (पुं), शतवीर (पुं), महामाय (पुं), ब्रह्मनाभ (पुं), सरीसृप (पुं), वृन्दाङ्क (पुं), अधोमुख (पुं), धन्विन् (पुं), सुधन्वन् (पुं), विश्वभुज् (पुं), स्थिर (पुं), शतानन्त (पुं), शरु (पुं), यवनारि (पुं), प्रमर्दन (पुं), यज्ञनेमि (पुं), लोहिताक्ष (पुं), एकपाद् (पुं), द्विपद (पुं), कपि (पुं), एकशृङ्ग (पुं), यमकील (पुं), आसन्द (पुं), शिवकीर्तन (पुं), शद्रु (पुं), वंश (पुं), श्रीवराह (पुं), सदायोगिन् (पुं), सुयामुन (पुं)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
न्युब्ज
न्युब्ज, अधोमुख
उत्पश्यमुन्मुखं विद्यान्न्युब्जं विद्यादधोमुखम् ३८५
verse 2.1.1.385
page 0045
अमरकोशः
Sanskrit
Word: अधोमुखः
Root: अधोमुख
Gender: पुं
Number: all
Meaning(s):
viSNu
headlong
upside down
face downwards
division of hell
having the face downwards
Shloka(s):
3|1|33|2 पराङ्मुखः पराचीनः स्यादवाङप्यधोमुखः॥ (विशेष्यनिघ्नवर्गः)
3|1|70|2 न्यङ्नीचखर्वह्रस्वाः स्युरवाग्रेऽवनतानते॥ (विशेष्यनिघ्नवर्गः)
Synonym(s):
3|1|33|2 अवाङ् (अवाञ्च्) (पुं) AG, southern, downward, lower than, turned downwards, being or situated below
3|1|33|2 अवाङ् (अवाञ्च्) (स्त्री) AG, southern, downward, lower than, turned downwards, being or situated below
3|1|33|2 अवाङ् (अवाञ्च्) (नपुं) AG, southern, downward, lower than, turned downwards, being or situated below
3|1|33|2 अधोमुखः (अधोमुख) (पुं) viSNu, headlong, upside down, face downwards, division of hell, having the face downwards
3|1|33|2 (अधोमुख) (स्त्री) viSNu, headlong, upside down, face downwards, division of hell, having the face downwards
3|1|33|2 अधोमुखम् (अधोमुख) (नपुं) viSNu, headlong, upside down, face downwards, division of hell, having the face downwards
3|1|70|2 अवाग्रः (अवाग्र) (पुं)
3|1|70|2 (अवाग्र) (स्त्री)
3|1|70|2 अवाग्रम् (अवाग्र) (नपुं)
3|1|70|2 अवनतः (अवनत) (पुं) bowed, bending, stooping, deepened, hung down, bent down, not projecting
3|1|70|2 (अवनत) (स्त्री) bowed, bending, stooping, deepened, hung down, bent down, not projecting
3|1|70|2 अवनतम् (अवनत) (नपुं) bowed, bending, stooping, deepened, hung down, bent down, not projecting
3|1|70|2 आनतः (आनत) (पुं) flat, bowed, humbled, bending, obedient, pacified, stooping, submissive, conciliated, saluted reverently, sunk (not elevated), bent or curved inwards (as a bow)
3|1|70|2 (आनत) (स्त्री) flat, bowed, humbled, bending, obedient, pacified, stooping, submissive, conciliated, saluted reverently, sunk (not elevated), bent or curved inwards (as a bow)
3|1|70|2 आनतम् (आनत) (नपुं) flat, bowed, humbled, bending, obedient, pacified, stooping, submissive, conciliated, saluted reverently, sunk (not elevated), bent or curved inwards (as a bow)
Related word(s):
परा_अपरासंबन्धः मनुष्यः
जातिः मनुष्यः
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
अधोमुखः, त्रि, (अधोमुखं यस्य सः ।) अधोवदनः ।पातालमुखः तत्पर्य्यायः अवाङ्मुखः इत्य-मरः
अवाचीनः इति जटाधरः
अधो-मुखनक्षत्रगणो यथा, --“अश्लेषवह्नियमपित्र्यविशाखयुक्तंपूर्व्वत्रयं शतभिषा नवाप्युडूनि ।एतान्यधोमुखगणानि शुभानि नित्यंविद्यार्घ्यभूमिखननेषु शोभितानि”
इति ज्योतिःसारसंग्रहः
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
अधोमुख
त्रि०
अधो मुखं यस्य ब० ज्योतिष-शास्त्रे प्रसिद्धेषु नक्षत्रभेदेषु यथा “मूलाश्लेषा कृत्तिकाच विशाखा भरणी तथा मघा पूर्व्वात्रयं चैव अधोमुख-गणः स्मृत” इति गोजिह्वाख्यवृक्षे (अनन्तमूल)अवाङ्मुखे स्त्रियां वा ङीष् “स्तब्धदृष्टिरधोमुख” इति“अधोमुखैरूर्द्धमुखैश्च पत्रिभिः” इति रघुः मुद्रा-भेदे तत्स्वरूपं मुद्राशब्दे वक्ष्यते
Capeller
German
अधोमुख
f.
(आ) (mit dem Gesicht)
nach unten gerichtet, niedergeschlagen.
Burnouf
French
अधोमुख अधोमुख a. qui baisse la tête.