| YouTube Channel

अच् (ac)

 
Capeller Eng
English
अच् अ॑चति अ॑च°ते & अ॑ञ्चति अ॑ञ्चते
pp.
 अक्न॑
(अक्त)
अचित & अञ्चित (q.v. ) bend, move, go
exalt, honour.
C.
अञ्चयति rouse, excite. — अप push off, remove. आ bend, curve.
उद् lift up, raise. नि bend down
drop, sink. परि turn. वि bend
asunder, spread, extend. सम् bend or press together.
Yates
English
अच् (उ) अचति 1.
a. To go.
अच् (इ-ञ) अञ्चति-ते 1.
c. To honour
to go
to speak indistinctly.
Apte
English
अच् [ac], 1
U.
 (अचति, अञ्चति, आनञ्च, अञ्चितुम्, अक्त)
To go. move
to honour
request, ask
&c.
connected with अञ्च् q. v. -च्
m.
 (Gram. ) A term for vowels.
Apte 1890
English
अच् {c1c} U. (अचति,
अंचति, आनंच, अंचितुं, अक्त) To go, move
to honour
request, ask &c. &c.
connected with अंच् q. v.
च् m. (Gram.) A term for vowels.
Monier Williams Cologne
English
1. अच् (connected with √ अञ्च्, q.v.)
cl.
 1. Ā.
P.
 अ॑चति, अ॑ञ्चति, °ते, आनञ्च, °चे, to go, move, tend
to honour
to make round or curved
to request, ask,
L.
to speak indistinctly,
L.
 See 2. अचित, अ॑चिष्टु.
√ 1. (also) to adorn,
Dharmaś.
2. अच् a technical term for all the vowels,
Pāṇ.
Monier Williams 1872
English
अच् अच् (connected with अञ्च्, q. v.), cl.
1. P. A. अचति, अञ्चति, -ते, आनञ्च, -ए,
अञ्चितुम्, to go, move, tend
to honour
to make
round or carved
to request ask
to speak in-
distinctly. See 2. अचित, अचिष्टु।
अच्
for ‘carved’ read curved.
अच्, a technical term for all the vowels.
Macdonell
English
अच् 1. AC, अञ्च् AÑC, Ⅰ. áca, áñca, bend
🞄go
honour: pp. añcita, bent, curly
distinguished, 🞄extraordinary: -m, ad. carefully
cs. 🞄añcaya, P. produce, cause. anu, follow, — one 🞄another. ava, sink: pp. sunk. ā, bend: gd. 🞄-ā́cya: pp. ācna. ud, draw up: pp. ud-akta
🞄utter, sound. vi‿ud, cs. raise up. sam‿ud, 🞄raise up: pp. -akta. ni, bend down
sink, hang 🞄down. pari, turn round. vi, bend asunder
🞄spread out. sam, press together.
अच् 2. ac, grammatical term for vowel.
अच् 3. a-c, sx. -a, as kṛt, expressing the agent.
Goldstucker
English
अच् I. r. 1st cl. See अञ्च् I. (The forms अचति-अचते- p. p.
अचित- in the meaning of ‘to go’ and अचते-आचन्त- in
the meaning of ‘to bend’ belong only to the Vedas.)
II. As latter part of a compound, see अञ्च् II.
Apte Hindi
Hindi
अच्
"भ्वा* उभ* इदित् अक* वेट् , , , , , " - -
"जाना, हिलना"
अच्
"भ्वा* उभ* इदित् अक* वेट् , , , , , " - -
"सम्मान करना, प्रार्थना करना आदि"
अच्
पुं*
 - -
स्वरों के लिए प्रयुक्त शब्द
L R Vaidya
English
ac {% (I) vt. 1U (pp. अक्त
pres. अचति-ते) %} 1. To go, to move
2. to speak indistinctly.
ac {% (II) vt. 1P (pp. अक्त in the first sense, अञ्चित in the second
pres. अञ्चति) %} 1. To go
2. to honour, to worship.With अप-, to run away, to retreat.With उद्-, 1. to go up
2. to rise, उदञ्चन्मात्सर्य &c. G.L.6.With नि-, 1. to bend down
2. to lessen, न्यञ्चति वयसि प्रथमे (when childhood was gradually passing away) Bh.V.ii.47.With परा-, go back, Bh.V.i.65.With परि-, to go about.
Lanman
English
√ac or añc (ácati, áñcati
akná, añcitá
-ácya). bend. [cf. aṅka and vbl añc.]
+ ā, bend.
Kridanta Forms
Sanskrit
अच् (अ꣡चुँ॑ गतौ याचने च इत्येके - भ्वादिः - सेट्)
ल्युट् = अचनम्
अनीयर् = अचनीयः - अचनीया
ण्वुल् = आचकः - आचिका
तुमुँन् = अचितुम्
तव्य = अचितव्यः - अचितव्या
तृच् = अचिता - अचित्री
क्त्वा = अचित्वा / अक्त्वा
ल्यप् = प्राच्य
क्तवतुँ = अक्तवान् - अक्तवती
क्त = अक्तः - अक्ता
शतृँ = अचन् - अचन्ती
शानच् = अचमानः - अचमाना
धातुपाठः (Krishnacharya)
Sanskrit
धातुः:
 अच्
मूलधातुः:
 अचु
धात्वर्थः:
 गतौ याचने च
गणः:
 भ्वादिः
कर्मकत्वं:
 सकर्मकः
इट्त्वं:
 सेट्
उपग्रहः:
 उभयपदी
रूपम्:
 अचति-ते
अनुबन्धादिविशेषः:
 उदित्
Abhyankara Grammar
English
अच् the short term or pratyāhāra in Pāṇini's Grammar representing a vowel, e.g. अजन्त (ending with a vowel), अच्संधि (vowel coalescence or combination).
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
अच् schmücken, Dharmaśarm. 11, 7. — Mit उद्, उदञ्चन्त् herauskommend, Dharmaśarm. 4, 56
उदञ्चित emporgehoben, Hem. Par. 1, 47
2, 559. 585. — Mit समुद् sich erheben, Saduktik. 5, 33. — Anbrechen, beginnen, Bhām. V. 2, 45. — Mit नि verstreichen, vergehen, ebenda. — "न्य᳡क्त und" zu streichen. — न्या᳡क्न TBr. 1, 6, 4, 2 fehlerhaft für न्य᳡क्न. — Kaus. niederdrücken, eindrücken, Hem. Par. 2, 195. — *न्यञ्चित niedergebogen, H. 1482
Halāy. 4, 83. — Mit °प्र S I, 534, 2 (प्राञ्चन् = देशान्तरं गच्छन्). — Mit प्रति zusammenbiegen, TS. 7, 5, 8, 2. — Mit सम्: समञ्चति ° = समागच्छति (im Sinne von प्रतिपालयति), S I, 269, 10.
Capeller
German
अच् अ॑चति, °ते u. अ॑ञ्चति, °ते biegen
gehen.
p.p अञ्चित gebogen, gewölbt, kraus
(*verehrt) herrlich, schön. आ biegen,
krümmen. उद् aufheben. परि hinund
herbewegen.
Grassman
German
√ac (√añc). Als Grundbedeutung tritt in den Veden, wie auch in den verwandten Sprachen [Cu. 〔1〕] der Begriff: biegen hervor
daraus entwickelt sich mit Richtungswörtern der Begriff: nach einer bestimmten Richtung biegen, dem Gegenstande eine bestimmte Richtung geben, oder medial diese Richtung annehmen, wie er in den zahlreichen Zusammensetzungen: údac, apāciá, ápāka, abhī́ka u. s. w. (s. Verzeichniss nach den Endlauten) vorkommt. Die Bedeutung gehen ist viel spätern Ursprungs. In den Veden kommt ac vor mit ápa: fortdrängen von [Ab.], ā́, biegen, heranbiegen (das Knie), úd, in die Höhe richten oder heben, pári, herumbiegen, ví, auseinanderbiegen, sám 1〉 zusammenbiegen, 2〉 sich zusammendrängen.
Stamm aca:
-āmi. pári {945, 5} matím táṣṭā‿iva vandhúram.
-athas. ví, sám 1〉 {432, 6} vṛkṣám.
-a, [-ā] úd kóśam {437, 8}
ápa {809, 54} amítrān, acítas itás.
Stamm d. Pass. acya:
-anta sám 2〉 vṛjánā {408, 12}.
Absolutiv ácya:
-ā ā {841, 6}.
Stchoupak
French
अच्-
v. अञ्च्-।