| YouTube Channel

अङ्गुली (aGgulI)

 
शब्दसागरः
English
अङ्गुली
f.
 (-ली)
1. A finger.
2. The tip of an elephant's trunk. See अङ्गुलि.
Capeller Eng
English
अङ्गु°ली
f.
 finger or toe.
Yates
English
अङ्गुली (ली) 3.
f.
 A finger.
Wilson
English
अङ्गुली
f.
 (-ली)
1 A finger.
2 The tip of an elephant's trunk. See अङ्गुलि.
Monier Williams Cologne
English
अङ्गुलि, इस्, (or अङ्गुली),
f.
 a finger
a toe
the thumb
the great toe
the finger-like tip of an elephant's trunk
the measure aṅgula.
Macdonell
English
अङ्गुली aṅgulī,
f.
 finger
toe
-mudrā,
f.
 🞄finger-mark.
Goldstucker
English
अङ्गुली f. (-ली)
^1 A finger.
^2 The tip of an elephant's trunk.
See अङ्गुलि.
Apte Hindi
Hindi
अङ्गुली
स्त्री*
 - "अंग्+उलि, निपातनात् दीर्घः"
अंगुली
अङ्गुली
स्त्री*
 - "अंग्+उलि, निपातनात् दीर्घः"
"अंगूठा, पैर का अंगूठा"
अङ्गुली
स्त्री*
 - "अंग्+उलि, निपातनात् दीर्घः"
हाथी की सूंड की नोंक
अङ्गुली
स्त्री*
 - "अंग्+उलि, निपातनात् दीर्घः"
"अंगुल, नाप विशेष"
अङ्गुली
स्त्री*
 - अंगुरि (लि) + छ - स्वार्थे कन्
अंगुठी
Shabdartha Kaustubha
Kannada
अङ्गुली
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಬೆರಳು
निष्पत्तिः - > अगि (गतौ) “उलिः” (उ० ४-२-) ।
व्युत्पत्तिः - > अङ्गति
प्रयोगाः - > "त्याज्यो दुष्टः प्रियोऽप्यासीदङ्गुलीवोरगक्षता” ।
उल्लेखाः - > रघु० १-२८ ।
भूतसङ्ख्या
Sanskrit
१०, अङ्गुलि, अङ्गुली, अवतार, आशा, ककुभ्, कर्म, काष्ठ, काष्ठा, दिक्, दिक्पाल, दिश्, दिशा, पङ्क्ति, रावणशिरस्, हरित्
E Bharati Sampat
Sanskrit
(स्त्री) अङ्गति । अगि(गतौ)+उलि:+ङीष् वा । ‘ऋतन्यञ्जि०’ उ०४.२। ‘कृदिकारादक्तिन:’ ग०४.१.४५। १.करशाखा, अङ्गुलि:। ‘त्याज्यो दुष्ट: प्रियोऽप्यासीदङ्गुलीवोरगक्षता’ रघु०१.२८। २.गजशुण्डाग्रम् । ‘अङ्गुली करशाखायां कर्णिकायां गजस्य च’ मेदिनी ।
Bopp
Latin
अङ्गुली f. id.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 अङ्गुष्ठः, अङ्गुलः, वृद्धाङ्गुलः, अङ्गुली
noun
पृथुतमा अङ्गुलिः या मनुष्यादिषु हस्ते पादे मुख्यत्वेन तिष्ठति।
"अङ्गुष्ठस्य मूलस्य तले ब्राह्मतीर्थं प्रचक्षते ।"
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
करभोऽस्मादाकनिष्ठं करशाखाङ्गुली समे ।
अङ्गुरिश्चाङ्गुलोऽङ्गुष्ठस्तर्जनी तु प्रदेशिनी ॥ ५९२ ॥
-wordlist-
करभ (पुं), करशाखा (स्त्री), अङ्गुली (स्त्री), अङ्गुरि (स्त्री), अङ्गुल (पुं), अङ्गुष्ठ (पुं), तर्जनी (स्त्री), प्रदेशिनी (स्त्री)
अमरकोशः
Sanskrit
Word: अङ्गुली
Root: अङ्गुली
Gender: undefined
Number: undefined
Meaning(s):
⇒ finger
Shloka(s):
2|6|82|1 ► अङ्गुल्यः करशाखाः स्युः पुंस्यङ्गुष्ठः प्रदेशिनी। (मनुष्यवर्गः)
3|3|15|2 ► कारिका यातनावृत्त्योः कर्णिका कर्णभूषणे॥ (नानार्थवर्गः)
Synonym(s):
➠ 2|6|82|1 ⇢ अङगुली (अङ्गुली) (स्त्री)
➠ 2|6|82|1 ⇢ करशाखा (करशाखा) (स्त्री)
➠ 3|3|15|2 ⇢ कर्णिका (कर्णिका) (स्त्री) ⇒ pen, bawd, chalk, centre, earring, ear ring, small brush, central point, middle finger, knot-like tubercle, round protuberance, pericarp of a lotus, tip of an elephant's trunk, ear-ring or ornament for the ear, araNi tree [Premna serratifolia - Bot.], Wodier tree [Lannea coromandelica - Bot.]
Related word(s):
अवयव_अवयवीसंबन्धः ➡ नखः
परा_अपरासंबन्धः ➡ वामदक्षिणपाण्यौ_मिलितविस्तृताङ्गुली
उपाधि ➡ अवयवः
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
अङ्गुली,
स्त्री,
 (अङ्ग + उलिच् स्त्रियां वा ङीप् पक्षेअङ्गुलिः) शरीरावयवविशेषः । आङ्गुल इतिभाषा । (रामायणे, --“कनिष्ठायामप्यङ्गुल्यां भ्रातुर्मम स राक्षसः ॥
ज्वालाङ्गुलीभिर्भगवान् विष्टभ्यः स हुताशनः” ॥
)तत्पर्य्यायः । करशाखा २ । इत्यमरः ॥
(अङ्गुलिः ३अङ्गुरिः ४ अङ्गुरी ५ अङ्गुलः ६ ।) इति तट्टीका ॥
सा क्रमेण पञ्चधा, यथा -- अङ्गुष्ठः १ तर्ज्जनी २मध्यमा ३ अनामिका ४ कनिष्ठा ५ इत्यमर-जटाधरौ ॥
हस्तिशुण्डाग्रं । इति मेदिनी ॥
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
अङ्गुली स्त्री अङ्गुलि + वा ङीप् । अङ्गुलिशब्दार्थे “च्युतमपिलब्धपदं यदङ्गुलीष्विति” शकु० “तर्जयन्नङ्गुलीभिरिति” ।