| YouTube Channel

अंशुः (aMzuH)

 
Apte
English
अंशुः [aṃśuḥ], [अंश्-मृग˚ कु.]
A ray, beam of light
चण्ड˚, घर्मं˚ hot-rayed the sun
सूर्यांशुभिर्भिन्नमिवारविन्दम्
Ku.*
 1.32
Iustre, brilliance चण्डांशुकिरणाभाश्च हाराः
Rām.*
 5.9.48
Śi.*
 1.9. रत्न˚, नख˚
&c.
A point or end.
A small or minute particle.
End of a thread.
A filament, especially of the Soma plant (Ved. )
Garment
decoration.
N.
 of a sage or of a prince.
Speed, velocity (वेग).
Fine threadComp. -उदकम् dew-water. -जालम् a collection of rays, a blaze or halo of light. -धरः -पतिः -भृत्-बाणः -भर्तृ-स्वामिन् the sun, (bearer or lord of rays). -पट्टम् a kind of silken cloth (अंशुना सूक्ष्मसूत्रेणयुक्तं पट्टम्)
सश्रीफलैरंशुपट्टम्
Y.*
 1.186
श्रीफलैरंशुपट्टानां
Ms.*
 5.12. -माला a garland of light, halo. -मालिन्
m.
 [अंशवो मालेव, ततः अस्त्यर्थे इनि]
the sun (wreathed with, surrounded by, rays).
the number twelve. -हस्तः [अंशुः हस्त इव यस्य] the sun (who draws up water from the earth by means of his 1 hands in the form of rays).
Apte 1890
English
अंशुः [अंश्-मृग° कु.] 1 A ray, beam of light
चंड°, घर्म° hot-rayed, the sun
सूर्यांशुभिर्भिन्नमिवारविंदं Ku. 1. 32
lustre, brilliance
रत्न°, नख° &c.
2 A point or end.
3 A small or minute particle.
4 End of a thread.
5 A filament, especially of the Soma plant (Ved.)
6 Garment
decoration.
7 N. of a sage or of a prince.
8 Speed, velocity (वेग).
Comp.
जालं a collection of rays, a blaze or halo of light.
धरः,
पतिः
भृत्,
बाणः
भर्तृ.
स्वामी the sun, (bearer of rays or lord of rays).
पट्टं a kind of silken cloth (अंशुना सूक्ष्मसूत्रेण युक्तं पट्टं) Y. 1. 186, Ms. 5. 120.
माला a garland of light, halo.
मालिन् m. [अंशवः मालेव, ततः अस्त्यर्थे इनि] {1} the sun (wreathed with, surrounded by, rays). {2} the number twelve. {3} having a collection of rays.
हस्तः [अंशुः हस्त इव यस्य] the sun (who draws up water from the earth by means of his 1000 hands in the form of rays).
Apte Hindi
Hindi
अंशुः
पुं*
 - अंश्+कु
"किरण, प्रकाशकिरण"
अंशुः
पुं*
 - अंश्+कु
बिन्दु या किनारा
अंशुः
पुं*
 - अंश्+कु
एक छोटा या सूक्ष्म कण
अंशुः
पुं*
 - अंश्+कु
धागे का छोर
अंशुः
पुं*
 - अंश्+कु
"पोशाक, सजावट, परिधान"
अंशुः
पुं*
 - अंश्+कु
गति
E Bharati Sampat
Sanskrit
(पुं) अंश(विभाजने)+कुः। ‘मृगय्वादयश्च’ उ०१.३७। १.किरणः। २.प्रभा, रश्मिः। ‘सूर्यांशुभिर्भिन्नमिवारविन्दम्’ कुमा०१.३२। ३.प्रकाशः। ४.सूत्रस्य सूक्ष्मांशः। ५.वेगः। ६.चन्द्रः, अमृतांशुः। ‘अंशुरब्जारिरमृतांशुः’ वैज०। ७.सूर्यः, चण्डांशुः। ‘चण्डांशुरंशुरंशुमान्’ वैज०। ८.बिन्दुः। ९.सूत्रस्य अग्रम् । १०.वेशः। ११.लेशः। ‘अंशुर्लेशे रवौ रश्मौ’ विश्व:। ‘अंशु: सूर्यादिसूक्ष्मांशे किरणे चण्डदीधितौ’ हैमः।
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 चन्द्रकिरणः, चन्द्रपादः, शशिपादः, चन्द्ररश्मिः, शशिकिरणः, शशिकरः, शशिमयूखः, अंशुः, सोमांशुः, चन्द्रांशुः, चन्द्रिका, चन्द्रमरीचिः, पूर्णानकम्
noun
चन्द्रस्य किरणः।
"चन्दकिरणैः सरोवरः शोभते।"
Synonyms:
 रश्मिः, मरीचिः, करः, अभीशुः, अभीषुः, मयूखः, गभस्तिः, दीधितिः, अर्कत्विट्, पादः, उस्रः, रुचिः, त्विषिः, विभा, अर्चिस्, भानुः, शिपिः, धृष्णिः, पृष्टिः, वीचिः, घृणिः, उपधृतिः, पृश्निः, स्योनः, स्यूमः, किरणः, अंशुः, किरणः
noun
प्रकाशस्य अतिसूक्ष्माः रेखाः याः सूर्यचन्द्रादिभ्यः ज्योतिष्मद्भ्यः पदार्थेभ्यः निष्कस्य विकीर्यमाणाः दृश्यन्ते।
"सूर्यस्य रश्मिभिः दिनस्य प्रारम्भः भवति।"
Synonyms:
 पटम्, वस्त्रम्, अंशुः
noun
ऊर्णकर्पासादिभिः विनिर्मितं वस्तु।
"तेन उत्तरीयार्थं मीटरद्वयपरिमितं पटं क्रीतम्।"
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
अंशुः,
पुं,
 (अंशयति इति अंश विभाजने । मृग-ष्वादित्वात् कुः ।) किरणः ॥
प्रभा ॥
इति मेदि-नी ॥
वेशः ॥
इति धरणी ॥
सूत्रादिसूक्ष्मांशः ।इति हेमचन्द्रः ॥
लेशः ॥
सूर्य्यः ॥
इति विश्वः ॥
(ऋषिविशेषः । लतावयवः । सोमलतावयवः ।भागः ।)