उत्कट (utkaTa)
This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.
Warning!
This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.
शब्दसागरः
EnglishCapeller Eng
EnglishHelp us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form
Spoken Sanskrit
Englishउत्कट - utkaTa - - richly endowed with
उत्कट - utkaTa - - excessive
उत्कट - utkaTa - - spacious
उत्कट - utkaTa - - haughty
उत्कट - utkaTa - - abounding in
उत्कट - utkaTa - - much
उत्कट - utkaTa - - ardent
उत्कट - utkaTa - - uneven
उत्कट - utkaTa - - drunk
उत्कट - utkaTa - - superior
उत्कट - utkaTa - - exceeding the usual measure
उत्कट - utkaTa - - difficult
उत्कट - utkaTa - - mad
उत्कट - utkaTa - - large
उत्कट - utkaTa - - high
उत्कट - utkaTa - - gigantic
उत्कट - utkaTa - - furious
उत्कट - utkaTa - - immense
उत्कट - utkaTa - - proud
उत्कट - utkaTa - - or a similar kind of grass
उत्कट - utkaTa - - intoxication
उत्कट - utkaTa - - pride
उत्कट - utkaTa - - baruwa sugarcane [ Saccharum bengalense - Bot. ]
उत्कट - utkaTa - - fluid dropping from the temples of an elephant in rut
उत्कट - utkaTa - - fragrant bark of cinnamon [ Laurus Cassia - Bot. ]
उत्कट utkaTa immense
अपरिमाण aparimANa immense
अभ्व abhva immense
अविमित avimita immense
उल्बण ulbaNa immense
परोमात्र paromAtra immense
प्रोद्दाम proddAma immense
विमहत् vimahat immense
अमितम् amitam immensely
अमित amita immensely
अत्यन्तः हर्षः atyantaH harSaH immense joy
अभ्व abhva immense power
अमितात्मन् amitAtman of an immense mind
अमितवीर्य amitavIrya of immense strength
अतिप्रमाण atipramANa beyond measure immense
अत्युत्कट atyutkaTa very imposing or immense
अमेयात्मन् ameyAtman possessing immense powers of mind
महामेघस्वन mahAmeghasvana sounding like immense thunder-clouds
अग्रसारा agrasArA short method of counting immense numbers
युगायते { युगाय } yugAyate { yugAya } verb appear like a yuga i.e. like an immense period of time
उत्कट utkaTa immense
अपरिमाण aparimANa immense
अभ्व abhva immense
अविमित avimita immense
उल्बण ulbaNa immense
परोमात्र paromAtra immense
प्रोद्दाम proddAma immense
विमहत् vimahat immense
अमितम् amitam immensely
अमित amita immensely
अत्यन्तः हर्षः atyantaH harSaH immense joy
अभ्व abhva immense power
अमितात्मन् amitAtman of an immense mind
अमितवीर्य amitavIrya of immense strength
अतिप्रमाण atipramANa beyond measure immense
अत्युत्कट atyutkaTa very imposing or immense
अमेयात्मन् ameyAtman possessing immense powers of mind
महामेघस्वन mahAmeghasvana sounding like immense thunder-clouds
अग्रसारा agrasArA short method of counting immense numbers
युगायते { युगाय } yugAyate { yugAya } verb appear like a yuga i.e. like an immense period of time
Wilson
EnglishApte
Englishउत्कट [utkaṭa], Large, spacious
ज्याजिह्वया वलयितोत्कटकोटि- दंष्ट्रम् 4.29.
Powerful, mighty, extraordinary, fierce
अत्युत्कटे च रौद्रे च शत्रौ यस्य न हीयते 1.13
1.39, 5.33.
Excessive, much
अत्युत्कटैः पापपुण्यैरिहैव फलमश्नुते 1.85.
Prominently visible, conspicuous
˚लाञ्छनस्य 35.
Abounding in, richly endowed with
पादपान् कुसुमोत्कटान् Rām.
Drunk, mad, furious
मदोत्कटः.
Superior, high.
Proud, haughty.
Uneven.
Difficult.
टः A fluid (ichor) dropping from the temples of an etephant in rut.
An elephant in rut.
The plant Saccharum Sara (इक्षुतृण).
Pride, intoxication. -टाः The plant Laurus Cassia (सैहीलता
उट्कटारी, सिंहपिंपळी). -टम् The fragrant bark of Laurus Cassia (Mar. दालचिनी).
Apte 1890
Englishउत्कट a. 1 Large, spacious
U. 4. 29.
2 Powerful, mighty, extraordinary, fierce
Pt. 1. 103
Mv. 1. 39, 5. 33.
3 Excessive, much
अत्युत्कटैः पापपुण्यीरहेव फलमश्नुते H. 1. 83.
4 Prominently visible, conspicuous
°लांछनस्य U. 5. 36.
5 Abounding in, richly endowed with
पादपान् कुसुमोत्कटान् Rām.
6 Drunk, mad, furious
मदोत्कटः.
7 Superior, high.
8 Proud, haughty.
9 Uneven.
10 Difficult.
टः 1 A fluid (ichor) dropping from the temples of an elephant in rut.
2 An elephant in rut.
3 The plant Saccharum Sara.
4 Pride, intoxication.
टा The plant Laurus Cassia ( सैहीलता).
टं The fragrant bark of Laurus Cassia.
Monier Williams Cologne
EnglishMonier Williams 1872
Englishउत्कट उत्-कट, अस्, आ, अम् (fr. 1. उद्), ex-
ceeding the usual measure, important
richly endowed
with, abounding in
drunk, mad, furious
excessive,
much
superior, high, proud, haughty
uneven
difficult
(अस्), m. fluid dropping from the temples
of an elephant in rut
the plant Saccharum Sara, or
a similar kind of grass
intoxication, pride
(आ), f.
the plant Laurus Cassia
N. of a town
(अम्), n. the
fragrant bark of Laurus Cassia.
Macdonell
EnglishBenfey
EnglishHindi
Hindiभयंकर
Apte Hindi
Hindiउत्कट
वि* - उद्+कटच्
"बड़ा, प्रशस्त"
उत्कट
वि* - उद्+कटच्
"शक्तिशाली, ताकतवर, भीषण"
उत्कट
वि* - उद्+कटच्
"अत्यधिक, ज्यादह"
उत्कट
वि* - उद्+कटच्
"भरपूर, समृद्ध"
उत्कट
वि* - उद्+कटच्
"मदिरासेवी, मदमत्त, उन्मत्त, मदोत्कट"
उत्कट
वि* - उद्+कटच्
"श्रेष्ठ, उत्तम"
उत्कट
वि* - उद्+कटच्
विषम
उत्कटः
- उद्+कटच्
हाथी के मस्तक से बहने वाला मद
उत्कटः
- उद्+कटच्
मदयुक्त हाथी
Shabdartha Kaustubha
Kannadaउत्कट
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಲವಂಗಪತ್ರೆ/ದಾಲ್ಚಿನ್ನಿ
उत्कट
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಶುಂಠಿ
उत्कट
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮೆಣಸು
उत्कट
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಹಿಪ್ಪಲಿ
निष्पत्तिः - > उत् - "कटच्" (५-२-२९)
उत्कट
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮದವೇರಿದ ಆನೆ
उत्कट
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಅಮಲು /ಮದ /ಮತ್ತು
उत्कट
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ತೀವ್ರವಾದ /ತೀಕ್ಷ್ಣವಾದ
उत्कट
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಪ್ರಬಲವಾದ /ಅತಿಶಯವಾದ
प्रयोगाः - > "अत्युत्कटैः पुण्यपापैरिहैव फलमश्नुते"
उल्लेखाः - > हितो०
उत्कट
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಕಷ್ಟವಾದ /ವಿಷಮವಾದ /ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನ
उत्कट
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಗರ್ವಿಷ್ಠ /ಸೊಕ್ಕಿನಿಂದ ಕೂಡಿದ /ದುರಭಿಮಾನಿ
उत्कट
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಮದವೇರಿದ /ಅಮಲೇರಿದ
विस्तारः - > "उत्कटस्तीव्रमत्तयोः" - मेदि० ।
L R Vaidya
EnglishBopp
LatinAnekartha-Dvani-Manjari
Sanskritकूट
पु
कूट, अनृत, यन्त्र, आयोधन, माया, उत्कट
कूटाख्यानृतयन्त्रायोधनमायोत्कटादिषु ।
verse 2.1.1.14
page 0008
Edgerton Buddhist Hybrid
EnglishUtkaṭa, m., nt., or °ṭā, f., n. of a town (droṇamukha, °khya, q.v.): Mvy 〔5285〕 °ṭo nāma droṇamukham
Divy 〔620.12〕 °ṭaṃ nāma droṇa° (acc.), 28 utkaṭadroṇamukhyaṃ
〔621.10〕 yenotkaṭaṃ droṇamukhaṃ (nom., nt.), 19 °ṭān [Page120-b] (abl.)
fem. 〔620.21〕 °tāṃ nāma droṇamukhaṃ (acc.), °ṭā 26. From a verbally close Pali parallel DN 〔i.87.6〕 it appears that the town called in Pali Ukkaṭṭhā (see DPPN) is the same
see Puṣkarasārin.
Wordnet
Sanskrit उत्कट, पागल
यः कमपि कार्यं प्रति यावान् अनुरक्तः आसक्तः लीनः येन सः अन्यस्मिन् कार्ये न प्रवर्तते।
"अधुना निर्वाचनस्य कारणात् उत्कटाः नेतारः ग्रामे ग्रामे अटन्ति।"
उन्मत्त, प्रमत्त, प्रमद, मत्त, उन्मत्तक, उन्मदित, उत्कट, उद्युत, कुश, दृप्त, निर्दट, निर्दड, मदकल, मोमुघ, वातहत, वातुल, वातूल, सोन्माद, ह, सोन्माद, हतचित्त, हतचेतस्, हरिप्रिय
यस्य बुद्धौ कोऽपि विकारः अस्ति।
"भस्मराशीकृतं स्वं गृहं दृष्ट्वा असहायः श्यामः उन्मत्तः अभवत्।"
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskritमत्ते शौण्डोत्कटक्षीबा उत्कस्तूत्सुक उन्मनाः ।
उत्कण्ठितोऽभिशस्ते तु वाच्यक्षारितदूषिताः ॥ ४३६ ॥
मत्त (पुं), शौण्ड (पुं), उत्कट (पुं), क्षीब (पुं), उत्क (पुं), उत्सुक (पुं), उन्मनस् (पुं), उत्कण्ठित (पुं), अभिशस्त (पुं), वाच्य (पुं), क्षारित (पुं), दूषित (पुं)
अभिधानरत्नमाला
Sanskritउल्वण
उल्वण, उद्धत, उद्भट, उत्कट
उल्वणमुद्धतमुद्भटमुत्कटमिति नातिनानार्थाः ॥ ७४४ ॥
verse 4.1.1.744
page 0085
नाममाला
Sanskritउल्बण, दारुण, तिग्म, घोर, तीव्र, उग्र, उत्कट
उल्बणं दारुणं तिग्मं घोरं तीव्रोग्रमुत्कटम् ।
verse 0.1.1.184
page 0087
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskritउत्कटं, त्रि, (उद्गतः कटः आवरणं आवरको वायस्य ।) तीव्रम् । मत्तम् । इति मेदिनी ॥
विषमम् ।इति शब्दरत्नावली ॥
(यथा रामायणे ५ काण्डे ।“चन्द्रांशुनिकराभासा हाराः कासाञ्चिदुत्कटाः ।स्तनमध्ये सुविन्यस्ता विरेजुर्हंसपाण्डराः” ॥
)
वाचस्पत्यम्
Sanskritउत्कट अतीव कटति उद् + कट--अच् । १ रक्तेक्षौ, २ शरेच ३ त्वक्पत्रे । (तेजपात) ४ गुडत्वचि (दारचिनि) चन० । ४ अविसंवादिविषये । उत्ककोटिसम्भवनातत्रौत्कट्यं विषयताविशेषः स च अविसवादिप्रवृत्तिप्रयो-जकताप्रयोज्य इति नव्यनैयायिकाः । उद्गतः कटः आवरणंयस्य प्रादि० ब० । ५ तीव्रे । ६ भिन्नकटे गजे ।“चन्द्रांशुनिकराभासाहाराः कासाञ्चिदुत्कटाः” रामा० ।मदोत्कटः । “शुक्रशोणिसंयोगे यो भवेद्दोष उत्कटः”सुश्रु० “कितवा यानि दीव्यन्तः प्रलपन्त्युत्कटा इव” भा०स० ६ ३ अ० । ६ विषमे उत्कठाशनम् “कांश्चित्त कुटजा-नान्तु विटपेषूकटानिव” भा० व० १५६ अ० । ७ सैंहील-तायाम् स्त्री ।
Burnouf
FrenchNo entries for this word is found.
What is this? (Hidden Dictionary)
To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.
How to hide/unhide dictionary?
Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.
