| YouTube Channel

हलायुध (halAyudha)

 
शब्दसागरः
English
हलायुध
m.
 (-धः) A name of BALARĀMA.
E.
 हल a plough, आयुध a weapon.
Capeller Eng
English
हलायुध
a.
 armed with a plough
m.
E.
 of Baladeva,
N.
of
sev.
 men.
Yates
English
हला_युध (धः) 1.
m.
 A name of
Bala-
rāma.
Wilson
English
हलायुध
m.
 (-धः) A name of BALARĀMA.
E.
 हल a plough, आयुध a weapon.
Monier Williams Cologne
English
हलायुध
m.
 ‘plough-weaponed’,
N.
 of Bala-rāma (See above
also transferred to Viṣṇu-Kṛṣṇa),
MBh.
Hariv.
(also with भट्ट, मिश्र
&c.
 )
N.
 of various writers (esp. of a poet, of the author of the Abhidhāna-ratnamālā, of the author of the Purāṇa-sarvasva
&c.
 ),
Cat.
Macdonell
English
हलायुध hala‿āyudha,
a.
 having a plough 🞄as a weapon
m.
 ep. of Balarāma
N. of 🞄various men.
Apte Hindi
Hindi
हलायुधः
पुं*
 हलम्-आयुधः -
बलराम का विशेषण
L R Vaidya
English
hala-AyuDa {% m. %} an epithet of Balarāma.
Anekartha-Dvani-Manjari
Sanskrit
राम
पु
राम, जामदग्न्य, हलायुध, पशुविशेष, दशरथात्मज
रामा स्त्री जामदग्न्यश्च रामः प्रोक्तो हलायुधः ।
रामः पशुविशेषश्च रामो दशरथात्मजः ॥ ६१ ॥
verse 1.1.1.61
page 0005
Aufrecht Catalogus Catalogorum
English
हलायुध one of the gurus of Govinda (Śāṅkhāyanama-
hāvratabhāṣya). W. p. 28.
हलायुध poet. Skm.
हलायुध a writer on some vaidic topic. Rādh 2.
हलायुध
Kavirahasya gr.
हलायुध (?):
Matsyasūktatantra.
हलायुध
Saṃdhyāsūtrapravacana.
हलायुध minister to Lakṣmaṇasenadeva, son of Dha-
naṃjaya, brother of Īśāna and Paśupati:
Dvijanayana.
Paṇḍitasarvasva.
Brāhmaṇasarvasva.
Mīmāṃsāsarvasva.
Vaiṣṇavasarvasva.
Śaivasarvasva.
Śrāddhapaddhatiṭīkā.
Halāyudha is often quoted e. g. in Vivādaratnā-
kara, Vivādacintāmaṇi, by Vardhamāna in Da-
ṇḍaviveka L. 1910, by Raghunandana and
Kamalākara.
हलायुध son of Puruṣottama, from Bengal, wrote in
1475:
Purāṇasarvasva.
हलायुध
Dharmaviveka kāvya.
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
बलदेव
बलदेव, बलभद्र, मुशलिन्, नीलाम्बर, प्रलम्बघ्न, सीरिन्, सात्वत, तालध्वज, एककुण्डल, अनन्त, सङ्कर्षण, रौहिणेय, कालिन्दीकर्षण, बल, रेवतीरमण, राम, कामपाल, हलायुध
बलदेवो बलभद्रो मुशली नीलाम्बरः प्रलम्बघ्नः ।
सीरी च सात्वतः स्यात्तालध्वज एककुण्डलोऽनन्तः ॥ २८ ॥
सङ्कर्षणो रौहिणेयः कालिन्दीकर्षणो बलः ।
रेवतीरमणो रामः कामपालो हलायुधः ॥ २९ ॥
verse 1.1.1.28
page 0004
Mahabharata
English
Halāyudha^1 (“having a plough for his weapon”) = Balarāma: I, 7012, 7079, 7084
III, †12589
IV, 2356
V, 162, 5330, 5335, 5336
IX, 1948, 1954, 1955, 2061, 2064, 2117, 2119, 2145, 2184, 2246, 2249, 2280, 3004, 3029, 3038, 3046, 3345
XVI, 21.
Halāyudha^2 = Vishṇu (1000 names).
पुराणम्
English
हलायुध / HALĀYUDHA. A Sanskrit poet who lived in the 10th century A.D. A mahākāvya called Kavirahasya is his most important work The hero in the great poem is Krṣṇa III. A King of the Rāṣṭrakūṭa dynasty, and poet halāyudha was a courtier of his.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
हलायुधः,
पुं,
 (हलमायुधं यस्य ।) बलदेवः ।इत्यमरः । १ । १ । २४ ॥
(यथा, महाभारते ।१ । २२१ । २३ ।“ततस्ते तद्वचः श्रुत्वा ग्राह्यरूपं हलायुधात् ।तूष्णींभूतास्ततः सर्व्वे साधु साध्विति चाब्रुवन् ॥
”)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
हलायुध
पु०
 हलेन आयुध्यति आ + युध क । १ बलदेवे अमरः२ ब्राह्मणसर्वस्त्रादिग्रन्थकारके विद्वद्भेदे च ।
Capeller
German
हलायुध pflugbewaffnet (Baladeva).