| YouTube Channel

स्मरणम् (smaraNam)

 
Apte
English
स्मरणम् [smaraṇam], [स्मृ-ल्युट्]
Remembering, remembrance, recollection
केवलं स्मरणेनैव पुनासि पुरुषं यतः
R.*
 1.29.
Thinking of or about
यदि हरिस्मरणे सरसं मनः
Gīt.*
 1.
Memory.
Tradition, traditional precept
इति भृगुस्मरणात् (opp. श्रुति).
Mental recitation of the name of a deity.
Remembering with regret, regretting.
Rhetorical recollection, regarded as a figure of speech
thus defined: यथानुभवमर्थस्य दृष्टे तत्सदृशे स्मृतिः स्मरणम् K.
P.*
 1. -णी A rosary of beads (for counting).
Comp.
 अनुग्रहः a kind remembrance.
the favour of remembrance
अद्य तूच्चैस्तरं ताभ्यां स्मरणानुग्रहात्तव
Ku.*
 6.19. -अपत्यतर्पकः a turtle, tortoise. -अयौगपद्यम् the non-simultaneousness of recollections. -पदवी death.
Apte Hindi
Hindi
स्मरणम्
नपुं*
 - स्मृ + ल्युट्
"स्मृति, याद, प्रत्यास्मरणम्"
स्मरणम्
नपुं*
 - स्मृ + ल्युट्
चिन्तन करना
स्मरणम्
नपुं*
 - स्मृ + ल्युट्
"स्मृति, स्मरणशक्ति"
स्मरणम्
नपुं*
 - स्मृ + ल्युट्
"परम्परा, परंपरागत विधि"
स्मरणम्
नपुं*
 - स्मृ + ल्युट्
किसी देवता के नाम का मन में जाप करना
स्मरणम्
नपुं*
 - स्मृ + ल्युट्
"खेद से याद करना, खेद करना"
स्मरणम्
नपुं*
 - स्मृ + ल्युट्
काव्यगत प्रत्यास्मरण जो एक अलंकार माना जाता है
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 अभिज्ञा, स्मृतिः, अभिज्ञानम्, स्मृतम्, संस्मृतिः, स्मरणम्
noun
दृष्टपूर्वेण मनसि उत्पद्यमानः संस्कारः।
"सामान्यतः अभिज्ञा नैव अपयाति।"
Synonyms:
 स्मरणम्, संस्मरणम्, अनुस्मरणम्
noun
कस्यचित् दृष्टस्य श्रुतस्य जातस्य वा विषयस्य मनसि विद्यमानत्वस्य क्रिया।
"भवान् मया कदा दृष्टः एतस्मिन् विषये मम स्मरणं नास्ति।"
Synonyms:
 स्मरणशक्तिः, स्मृतिः, स्मरणम्, चित्तम्, ऋतिः, मतिः
noun
विविधान् विषयान् बुद्धौ अवधारणस्य क्षमता।
"अस्य अधिकारिणः स्मरणशक्तिः दुर्बला अस्ति।"
Synonyms:
 स्मरणम्
noun
नवधा भक्तिलक्षणेषु एकः यस्मिन् उपासकः उपास्यं नित्यं स्मरति।
"केचित् भक्ताः कार्यकाले अपि ईश्वरस्य स्मरणं कुर्वन्ति।"
Synonyms:
 स्मृतिः, स्मरणम्, संस्मृतिः, संस्मरणम्, अनुस्मृतिः, अविस्मृतिः, संस्कारः
noun
अनुभूतविषयज्ञानम्।
"शैशवस्य स्मृत्या मनः प्रसीदति।"
Tamil
Tamil
ஸ்மரணம் : ஞாபகம், நினைவு, சிந்தித்தல்.
अमरकोशः
Sanskrit
Word: स्मरणम्
Root: स्मरणम्
Gender: undefined
Number: undefined
Meaning(s):
⇒ idea
⇒ care
⇒ worry
⇒ thought
⇒ concern
⇒ anxiety
⇒ worrying
⇒ sad thought
⇒ consideration
⇒ anxious thought
⇒ anxious thought about
Shloka(s):
1|7|29|1 ► स्याच्चिन्ता स्मृतिराध्यानमुत्कण्ठोत्कलिके समे। (नाट्यवर्गः)
Synonym(s):
➠ 1|7|29|1 ⇢ चिन्ता (चिन्ता) (स्त्री) ⇒ idea, care, worry, thought, concern, anxiety, worrying, sad thought, consideration, anxious thought, anxious thought about
➠ 1|7|29|1 ⇢ स्मृतिः (स्मृति) (स्त्री) ⇒ wish, desire, memory, tradition, awareness, remembrance, mindfulness, reminiscence, kind of metre, Hindu law book, calling to mind, thinking of or upon, remembering [act of], symbolical name for the number 18, memory as one of the vyabhicAribhAvas, whole body of codes of law as handed down memoriter or by tradition, whole body of sacred tradition or what is remembered by human teachers
➠ 1|7|29|1 ⇢ आध्यानम् (आध्यान) (नपुं) ⇒ meditation, reflecting on, meditating upon, remembering with regret, pensive or sorrowful recollection
Related word(s):
परा_अपरासंबन्धः ➡ कामादिजस्मृतिः
जातिः ➡ मानसिकभावः