| YouTube Channel

स्थलम् (sthalam)

 
Apte
English
स्थलम् [sthalam], [स्थल्-अच्]
Firm or dry ground, dry land, terra firma (opp. जल)
भो दुरात्मन् (समुद्र) दीयतां टिट्टिभाण्डा- नि नो चेत्स्थलतां त्वां नयामि
Pt.*
 1
प्रतस्थे स्थलवर्त्मना
R.*
 4.6
so स्थलकमलिनी or स्थलवर्त्मन् q. v.
Shore, strand, beach.
Ground, land, soil (in general).
Place, spot
उवाच वाग्मी दशनप्रभाभिः संवर्धितोरःस्थलतारहारः
R.*
 5.52.
Field, tract, district.
Station.
A piece of raised ground, mound
ततः स्थलमुपारुह्य पर्वतस्याविदूरतः । ख्यातः पञ्चवटीत्येव नित्यपुष्पितकाननः ॥
Rām.*
 3.13.22.
A topic, case, subject, the point under discussion
विवाद˚, विचार˚
&c.
A part (as of a book).
A tent.
Comp.
 -अन्तरम् another place. -आरूढ
a.
 alighted on the ground. -अरविन्दम्, -कमलम्, -कमलिनी a land-growing lotus
साभ्रे$ह्नीव स्थलकमलिनीं नप्रबुद्धां नसुप्ताम्
Me.*
 94
Ku.*
 1.33. -स्थलकमलः
m.
 is also a plant of the lily-family (Gloriosa Superba). It is a red-flowered species traditionally called भूकमल. The plant goes by the name कळलावी in Marathi which seems to have been derived from Sanskrit स्थलकल्लारी. Kālidāsa pointedly refers to the peculiarity that it opens only in response to day-light.-कुमुदः the Karavīra plant. -चर
a.
 land-going, not aquatic. -च्युत
a.
 fallen or removed from a place or position. -ज
a.
Growing or living on dry land
Ms.*
 1.44.
accruing from land-transport (taxes).-देवता a local or rural deity. -पद्मम् a land-lotus
सरोजलक्ष्मीं स्थलपद्महासैः
Bk.*
 2.3. -पद्मिनी the shrubHibiscus Mulabilis. -मार्गः, -वर्त्मन्
n.
 a road by land
स्थलवर्त्मना 'by land'
पारसीकांस्ततो जेतुं प्रतस्ये स्थलवर्त्मना
R.*
 4.6. -विग्रहः a battle on level ground, a land fight.-शुद्धिः
f.
 purification or clearance of a place from impurity. -सीमन्
f.
 a landmark, boundary. -स्थ
a.
 standing on dry ground.
Apte Hindi
Hindi
स्थलम्
नपुं*
 - स्थल् + अच्
"कठोर या शुष्क भूमि, सूखी जमीन, दृढ़ भू"
स्थलम्
नपुं*
 - स्थल् + अच्
"समुद्रतट, समुद्रबेला, बालू-तट"
स्थलम्
नपुं*
 - स्थल् + अच्
"पृथ्वी, भूमि, जमीन"
स्थलम्
नपुं*
 - स्थल् + अच्
"जगह, स्थान"
स्थलम्
नपुं*
 - स्थल् + अच्
"खेत, भूखण्ड, जिला"
स्थलम्
नपुं*
 - स्थल् + अच्
पड़ाव
स्थलम्
नपुं*
 - स्थल् + अच्
"उभरा हुआ भूखंड, टीला"
स्थलम्
नपुं*
 - स्थल् + अच्
"प्रस्ताव, प्रसंग, विषय, विचारणीय बात-विवाद, विचार आदि"
स्थलम्
नपुं*
 - स्थल् + अच्
खंड या भाग
स्थलम्
नपुं*
 - स्थल् + अच्
तम्बू
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 स्थलम्
noun
कस्यापि निश्चितं स्थानम्।
"भवान् अस्मिन् स्थले स्थित्वा नगरं द्रष्टुं शक्नोति।"
Synonyms:
 स्थलम्, स्थानम्
noun
स्थीयते अत्र
"स्वस्य स्थानं न परित्यजेत। "
Synonyms:
 शाला, शालिका, आगारः, आगारम्, कोष्ठः, कोष्ठकम्, गृहम्, कक्षः, कुटी, आवासः, प्रकोष्ठः, स्थली, स्थलम्
noun
गेहप्रकोष्ठकः।
"मम प्रकोष्ठः द्वितीये अट्टे अस्ति।"
Synonyms:
 स्थलम्, स्थानम्, प्रदेशः
noun
निश्चितः भूभागः यत्र कश्चन प्राकृतिकः विशेषः जनानां वसतिः वा भवति।
"काशी इति हिन्दूनां धार्मिकं स्थलम्।"
Tamil
Tamil
ஸ்த2லம் : இடம், பூமி, நிலம், விஷயம், பகுதி, பாகம்.