| YouTube Channel

सोपान (sopAna)

 
शब्दसागरः
English
सोपान
n.
 (-नं) Stairs, steps or a stair-case.
E.
 स with, उप above, up,
and अन a going.
Capeller Eng
English
सोपान
n.
 stairs, a ladder
abstr.
 °त्व
n.
Yates
English
सोपान (नं) 1.
n.
 Stairs, steps.
Spoken Sanskrit
English
सोपान - sopAna -
n.
 - step
सोपान - sopAna -
n.
 - ladder to
सोपान - sopAna -
n.
 - staircase
सोपान - sopAna -
n.
 - stairs
सोपान - sopAna -
n.
 - steps
सोपान - sopAna -
n.
 - ladder
Wilson
English
सोपान
n.
 (-नं) Stairs, steps or a staircase.
E.
 स with, उप above, up, and अन a going.
Apte
English
सोपानम् [sōpānam], Steps, stairs, a staricase, ladder
आरोहणार्थं नवयौवनेन कामस्य सोपानमिव प्रयुक्तम्
Ku.*
 1.39.
Comp.
 -पङ्क्तिः
f.
 , -पथः, -पद्धतिः
f.
 , -परंपरा, -मार्गः a flight of steps, a stair-case
वापी चास्मिन् मरकतशिलाबद्धसोपानमार्गा
Me.*
 78
समारुरुक्षुर्दिवमायुषः क्षये ततान सोपानपरंपरामिव
R.*
 3.69
6.3
16.56. -माला winding stairs.
Apte 1890
English
सोपानं Steps, stairs, a staircase, ladder
आरोहणार्थं नवयौवनेन कामस्य सोपानमिव प्रयुक्तं Ku. 1. 39.
Comp.
पंक्तिः f.
पथः, पद्धतिः f.
परंपरा,
मार्ग a flight of steps, a stair-case
वापी चास्मिन् मरकतशिलाबद्धसोपानमार्गा Me. 76
समारुरुक्षुर्दिवमायुषः क्षये ततान सोपानपरंपरमिव R. 3. 69, 6. 3, 16. 56.
Monier Williams Cologne
English
सोपान
n.
 (perhaps contracted
fr.
 स
+
 उपायन) stairs, steps, a staircase, ladder to (gen. or comp. ),
MBh.
Kāv.
&c.
Monier Williams 1872
English
सोपान सोपान, अम्, n. (perhaps contracted
from स + उपायन), stairs, steps, a staircase, a
ladder.
—सोपान-त्व, अम्, n. the state or condition
of stairs, the uses of a staircase.
—सोपान-परम्-
परा, f. a line of steps, flight of steps.
Macdonell
English
सोपान sopāna,
n.
 steps, staircase, ladder, 🞄to (g., —°): -ka,
n.
 id.: -paraṃparā,
f.
 flight 🞄of steps, stair
-kūpa,
m.
 well with steps
🞄-tva,
n.
 function of a staircase: -ṃ vraj, 🞄become a staircase
-paṅkti,
f.
 , -patha,
m.
 , 🞄-paddhati,
f.
 , -paraṃparā,
f.
 , -mārga,
m.
 🞄flight of steps, staircase.
Benfey
English
सोपान सोपान,
n.
 Stairs, steps, Ka-
thās. 26, 283
a ladder, Vikr. 39, 4
MBh. 5, 1017.
--
Comp.
सुखारोहण-,
i. e.
सुख-आरोहण-,
adj.
 having stairs
easy ascent, MBh. 2, 1281.
Apte Hindi
Hindi
सोपानम्
नपुं*
 - उप + अन् + घञ् = उपानः उपरिगतिः सह विद्यमानः उपानः येन - ब* स*
"पौड़ी, सीढ़ी का डंडा, जीना, सीढ़ी"
L R Vaidya
English
sopAna {% n. %} Stairs, steps, a stair-case, a ladder, आरोहणार्धं नवयौवनेन कामस्य सोपानमिव प्रयुक्तम् K.S.i.37.
Bopp
Latin
सोपान n. (fortasse mutilatum e सोपानय, e स cum et उ-
पानय a r. नी ducere praef. उप + आ suff. अ) scalae.
UR. 38. 9.
Indian Epigraphical Glossary
English
sopāna (SITI), steps
stairs
a sloping roof
the base of
the garbha-gṛha of a temple.
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
आरोहणं तु सोपानं निःश्रेणिस्त्वधिरोहणी ॥ १०१३ ॥
-wordlist-
आरोहण (क्ली), सोपान (क्ली), निःश्रेणि (स्त्री), अधिरोहणी (स्त्री)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
आरोहण
आरोहण, सोपान, निःश्रेणि, अधिरोहिणी
आरोहणं स्यात्सोपानं निःश्रेणिरधिरोहिणी ॥ ३०१ ॥
verse 2.1.1.301
page 0036
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
सोपानं,
क्ली,
 (उपानमुपरिगमनं तेन सह विद्य-मानम् ।) आरोहणम् । इत्यमरः । २ । २ । १८ ॥
इष्टंकादिरचिते पयिठा इति ख्याते । देशान्तरेखडखडीति यत् प्रसिद्धम् । आरुह्यते अनेनआरोहणं अनट् । उपपूर्व्वादनितेर्भावे अल्अनेकार्थत्वादुपानं ऊर्द्धगमनं तेन सह वर्त्ततेसोपानम् । सोपानसिद्धसाध्याः संवाधसमूढ-सत्राणीति दन्त्यादावुष्मविवेकः । इति भरतः ॥
किञ्च ।“आरोहणश्च सोपानं पैठा इति समाह्वये ।सोपाने काष्ठघटिते निःश्रेणिस्त्वधिरोहिणी ॥
निःश्रेणी स्यान्निःश्रयणी तथा निःश्रेयिणी-त्यपि ॥
”इति शब्दरत्नावली ॥
(यथा, कुमारे । १ । २९ ।“मध्ये न सा वेदिविलग्नमध्वाबलित्रयं चारु बभार बाला ।आरोहणार्थं नवयौवनेनकामस्य सोपानमिव प्रयुक्तम् ॥
”
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
सोपान
न०
 उप--अन--भावे घञ् सह विद्यमानः उपानःउपरि गतिरनेन । आरोहणसाधने काष्ठादिनिमि(पैठा) प्रमृतौ पदार्थे अमरः ।
Capeller
German
सोपान
n.
 Treppe, Leiter.
Burnouf
French
सोपान सोपान
n.
 (सम्
उप
नी) échelle
escalier.
Stchoupak
French
सोपान-
nt. escalier, échelle (aussi fig.)
-त्व- nt. fonction
d'un escalier.
°पङ्क्ति-
f.
 série de marches, escalier
-°परंपरा-
f.
°मार्ग-
m.
 id.