सूर्य्य (sUryya)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

In this section, you'll find information about the dhatus (verbal roots) related to your search. This includes details like dhatu information, forms, and any available commentaries.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 सूर्य्य m.
  (-र्य्यः)
	 1. The sun. 
	 2. Gigantic swallow wort,  (Asclepias gigantea.)
3. The son of BALI.
	 f.
  (-र्य्या)
	 1. The wife of the sun. 
	 2. A bitter-
gourd.
	 3. A new bride.
 E.
  सृ to go,  (in the heavens, ) क्यप् aff.
  ,  form irr
 .

Yates

English

 सूर्य्य (र्य्यः) 1.
m.
  The sun
 gigantic
swallow wort
 son of
Bali. 1.
f.
 
Sun's wife
 new bride
 bitter
gourd.

Wilson

English

 सूर्य्य
m.
  (-र्य्यः)
1 The sun. 
2 Gigantic swallow wort,  (Asclepias gigantea.)
3 The son of BALI.
f.
  (-र्य्या)
1 The wife of the sun. 
2 A drug,  a bitter gourd.
3 A new bride.
E.
  सृ to go,  (in the heavens, ) क्यप् aff.
  ,  form irr
 .

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 सूर्य्य पु०
  सृ--क्यप् नि० । १ दिवाकरे २ अर्कवृक्षे चअमरः ।३ दानवभेदे वह्निपु०  ४ अर्कपर्णवृक्षे मेद० ।सूर्य्यग्रहकक्षादिकं खगोलशब्दे २४२५ पृ० दृश्यम् ।तस्य प्रकृतिस्वरूपादिकं सर्वार्थचि० उक्तं यथा“भानुर्युगान्ताङ्कितदेहरक्तः श्यामान्वितः पिङ्गलनेत्र-कान्तिः । पित्तात्मकोऽयं समगात्रयष्टिः प्रतापयुक्सत्त्वगुणोऽल्परोमा । सञ्चारयुक् सङ्कुचितार्थवाक्यः स्वल्प-प्रजो दैविकवुद्धियुक्तः” । स च प्राच्या दिशः खामी ।पुंग्रहः क्षत्रियजातीयः अस्थिसारः देवस्थलेशश्च ।वृहज्जातके तट्टीकायाञ्च सूलं दृश्यम् । ग्रहयज्ञशब्देतन्मन्त्रभेदादिकं दृश्यम् । जन्मकाले लग्नादिकस्थस्यतस्य फलं जातकपद्धतावुक्तं यथा“लग्ने १ सूर्य्ये स्वल्पकेशः प्रचण्डो मानी क्रोधी नेत्र-रुक् निघृणश्च । शूरोऽक्षान्तश्चालसः कर्कशाङ्को नीचेनिःस्वा भूपजोऽप्यक्षिहीनः । धने २ दिनेशे बहुवित्तभृत्य-चतुष्पदाढ्योऽपि नरो भवेत् सः । विनष्टसौभाम्यसुस्वोनृवालेश्चौरेर्हृतार्थो मुलरोगदुःखो । सहस्ररश्मौसहज ३ बलाढ्यो धीविक्रमैर्लोकमनीभिरामः । विनष्ट-तुल्यादरजो नरः स्याद्दुष्टारिपक्षस्य विनाशकश्च । मित्रेमित्रे ४ बन्ध भर्वाहनैः स्याद्धीनः सौख्यैर्मानसोत्थैश्च हीनः ।ताताम्बादेर्नाशकारी नरो वै सेबाकारो भूपतेः कुत्-सितस्य । सूनौ ५ भानौ सूनुसौख्यस्वहीना दुर्गारण्य-क्ष्माधरेषूपरक्तः । मेधायुक्तो मन्त्रसम्प्राप्तसम्पत्स्वल्पा-युर्वै जायते नानवोऽयम् । कुमुदगहनशत्रौ शत्रुभावं ६प्रपन्ने भवति नरपतिर्वा दण्डनेता धनाढ्यः । प्रबल-जठरवह्निर्भूरिकामो गुणी वै बलरिपुसहितः स्वात्पूरुषः केचिदेवम् । भार्य्याभावे ७ भास्करे चाभिभूतोमार्य्यामिर्वे हीनकान्तीरुगाढ्यः । भूपाद्बन्धै पीडितो-ऽमोर्गगामी सुश्रीहीनो मानवः शीलहीनः । निधनगे ८नलिनोदयिते नरा नयनयार्विकलत्वयुतो भवेत् । तनु-धनात्मजजीवितसौख्यभागभिमतेन जनेन वियोजितः ।धर्म ९ स्थिते घर्मकरे धनेन घनेन युक्तो बहुमित्रपुत्रः ।मूदेववृन्दारकवृन्दभक्तिः पितृप्रियो वैरकरः समृद्धः ।गगन १० गे गगनस्य मणौ नरो मतिधनात्मजवैभवशौर्य्य-युक् । रतिबलश्रुतकार्य्यसमृद्धिभाग् भवति वाहनवान्नृपसद्गुणः । प्राप्ति ११ स्थाने सप्तसप्तौ नरः स्यात् प्राप्त्यावित्तस्याथ वृद्ध्या समेतः । मन्त्री द्वेष्यः सद्बलः सिद्ध-कर्मा क्रूरो कान्तानिर्जितो वश्यभृत्यः । व्यये १२ सूर्थ्येनरः काणः पितृद्वेषी बलोज्झितः । बन्ध्यापरिर्वह्वलङ्गः क्षुद्रस्तु पतितो भवत्” । मेषादिस्थ्गस्य तस्य फलंजातकशब्दे २०८८ पृ० दृश्यम् ।

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.