| YouTube Channel

सुरस (surasa)

 
शब्दसागरः
English
सुरस
mfn.
(-सः-सा-सं)
1. Sweet.
2. Well-flavoured, sapid, juicy.
3. Elegant,
(as a composition. )
m.
(-सः) A plant, (Vitex trifolia.)
nf. (-सं-सा)
Holy-basil.
f.
(-सा)
1. The mother of the Nāgas.
2. A plant,
commonly Rāsnā, a kind of Ophiorrhiza, (Ophiorrhiza mangos.)
3. A sort of fennel, (Anethum sowa.)
4. The moon-plant,
(Asclepias acida.)
5. A name of DURGĀ.
6. A species of the
Atidhriti-metre.
n.
(-सं)
1. Gum-myrrh.
2. Cassia bark.
3. Fragrant
grass.
E.
सु excellent, रस juice or flavour.
Capeller Eng
English
सुरस
a.
well-flavoured, juicy, savoury, sweet, lovely
f.
N.
of a daughter of Dakṣa etc.
Yates
English
सुरस (सः-सा-सं)
a. Sweet, juicy.
m.
A plant,
Vitex trifolia.
f.
n.
Holy
basil.
f.
Fennel
Durgā
moon-
plant,
n.
Gum myrrh
Cassia
bark
fragrant grass.
Spoken Sanskrit
English
सुरस - surasa -
adj.
- holy basil
सुरस - surasa -
adj.
- charming
सुरस - surasa -
adj.
- rich in water
सुरस - surasa -
adj.
- well-flavored
सुरस - surasa -
adj.
- elegant
सुरस - surasa -
adj.
- juicy
सुरस - surasa -
adj.
- well-flavoured
सुरस - surasa -
adj.
- sweet
सुरस - surasa -
adj.
- savoury
सुरस - surasa -
adj.
- lovely
सुरस - surasa -
adj.
- sapid
सुरस - surasa -
adj.
- with plenty of water
सुरस - surasa -
m.
- broad-leaved turpentine grass [ Andropogon Schoenanthus - Bot. ]
सुरस - surasa -
m.
- particular rAgiNI
सुरस - surasa -
m.
- five-leaved chaste tree [ Vitex Negundo - Bot. ]
सुरस - surasa -
m.
- kind of metre
सुरस - surasa -
m.
- resin of kapok tree [ Ceiba pentandra - Bot. ]
सुरस - surasa -
n.
- Cassia bark [ Laurus Cassia - Bot. ]
सुरस - surasa -
n.
- gum-myrrh
सुरस - surasa -
n.
- resin
सुरस - surasa -
n.
- fragrant grass
सुरस surasa
adj.
sapid
रसवत्ता rasavattA
f.
sapidity
रसात्मक rasAtmaka
adj.
characterized by sapidity or savour
Wilson
English
सुरस
mfn.
(-सः-सा-सं)
1 Sweet.
2 Well-flavoured, sapid, juicy.
3 Elegant, (as a composition. )
m.
(-सः) A plant, (Vitex trifolia.)
nf.
(-सं-सा) Holy basil.
f.
(-सा)
1 The mother of the Nāgas.
2 A plant, commonly Rasan, a kind of Ophiorrhiza, (Ophiorrhiza mangos.)
3 A sort of fennel, (Anethum sowa.)
4 The moon-plant, (Asclepias acida.)
5 A name of DURGĀ.
6 A species of the Atidhṛti metre.
n.
(-सं)
1 Gum myrrh.
2 Cassia bark.
3 Fragrant grass.
E.
सु excellent, रस juice or flavour.
Monier Williams Cologne
English
सु—रस a mf(आ)n. rich in water,
Bhām.
well-flavoured, juicy, sapid, savoury,
R.
VarBṛS.
Vās.
sweet, lovely, charming,
Kathās.
Bhām.
elegant (as composition),
W.
सु—रस
m.
Vitex Negundo,
L.
Andropogon Schoenanthus,
L.
the resin of Gossampinus Rumphii,
L.
N.
of a serpent-demon,
MBh.
of a mountain,
MārkP.
सु—रस
mfn.
holy basil,
Hcar.
L.
सु—रस
n.
(only
L.
) resin
fragrant grass
gum-myrrh
Cassia bark
सु-रस b
&c.
See
p.
1232, col. 2.
Macdonell
English
सुरस su-rasa,
a.
abounding in water
well-flavoured
🞄charming
m.
, ā,
f.
a plant (basil): 🞄(a) -lepa,
m.
besmearing with basil.
Apte Hindi
Hindi
सुरस
वि* सु-रस -
"अच्छे रस वाला, रसीला, मजेदार"
सुरस
वि* सु-रस -
मधुर
सुरस
वि* सु-रस -
ललित
सुरसः
पुं*
सु-रसः -
सिंधुवार पौधा
L R Vaidya
English
surasa {% (I) a. (f. सा) %} 1. Well-flavoured, juicy, savoury
2. elegant (as a composition).
surasa {% (II) m. %} A kind of plant.
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
सुरस [m. *Harz von Gossampinus Rumphii oder n. *Myrrhe? Nicht zu entscheiden!] E 836 (P). 847 (R).
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
रुचिकर, रसवत्, रसिक, सरस, सुरस, रसिन्, रोचक, रूचिर, रुच्य, रसित
adjective
यस्मिन् स्वादः वर्तते।
"रुचिकरस्य भोजनस्य पाके अहम् आदर्शः।"
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
वुक्का हृद्धृदयं वृक्का सुरसं तदग्रिमम् ६२३
-wordlist-
बुक्कन् (पुं), हृद् (क्ली), हृदय (क्ली), वृक्का (स्त्री), सुरस (क्ली)
Mahabharata
English
Surasa, a serpent. § 564 (Mātalīyop.): V, 103, 3632.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
सुरसं,
क्ली,
(शोभनो रसो यस्य ।) वोलम् ।त्वचम् गन्धतृणम् इति राजनिर्घण्टः
तुलसी इति मेदिनी
सुरसः,
पुं,
(शोभनो रसो यस्य ।) सिन्धुवारः ।इति शब्दरत्नावली
(अस्य पर्य्यायो यथा, --“इन्द्राणी चेन्द्रः सुरसो निगुण्डी श्वेतवारकः
”इति वैद्यकरत्नमालायाम्
)मोचरसः इति राजनिर्घण्टः
(पीतशालः ।अस्य पर्य्यायो यथा, --“सुरसो बीजकश्चैव पीतशालोऽभिधीयते
”इति गारुडे २०८ अध्यायः
तुलसीविशेषः अस्य गुणा यथा, --“हिक्काकासविषश्वासपार्श्वशूलविनाशनः ।पित्तकृत्कफवातघ्नः सुरसः पूतिगन्धनुत्
”इति चरके सूत्रस्थाने २७ अध्यायः
“कफानिलविषश्वासकासदौर्गन्ध्यनाशनः ।पित्तकृत् पार्श्वशूलघ्नः सुरसः समुदाहृतः
”इति सुश्रुते सूत्रस्थाने ४६ अध्यायः
)
सुरसः, त्रि, (शोभनो रसो यस्य ।) स्वादुः इतिमेदिनी
सुन्दररसयुक्तश्च (यथा, बृहत्-संहितायाम् ५४ १०३ ।“तस्यां प्रभूतं सुरसञ्च तोयंकृष्णाथवा यत्र रक्तमृत् वा
”)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
सुरस
न०
सुस्वेन रस्यते सु + रम--पञर्थे कर्मणि बोते२ त्वरो गन्धतृणे गिन्धुरारे
पु०
शब्दर० मोसरषराजनि० प्रा० स० स्वादौ रसे ब० सुखादु-रसयुक्ते
त्रि०
तुलस्यां पुं स्त्री० रास्नायां १० नाग-मातरि स्त्री मेदि० ११ मिश्रेयायां शब्द च० १२ ब्राह्यांरत्नमा० १३ महाशतावर्य्यां स्त्री राजनि० नाग-माता कश्यपपत्नीभेदः “अदितिर्दितिर्दनुश्चैव अरिष्टासुरसा खसा” तत्पत्नीकथने हरिवं० अ० “सुर-सायाः सहस्नन्तु सर्पाणाममितौजसाम् अनेक-सिरसां तस्यां खेचराणां महात्मनाम्” तत्राध्याये तस्यानागमातृत्वमुक्तम् “सुरसाऽजनयन्नागान् कद्रुः पुत्रांश्चपन्नगान्” भा० आ० ६६ अ० तेनानेकशिरः नागप्र-सूत्वं सुरसायाः कद्र्वास्तु सर्पमातृत्वमिति भेदः
Capeller
German
सुरस wohlschmeckend
f.
myth. Frauenn.
Burnouf
French
सुरस सुरस a. (रस) qui a une bonne saveur. -- S.
m.
vitex trifolia, bot. -- S.
n.
et
f.
ocymum sanctum, bot. -- S.
f.
asclepias acide
anethum sowa
etc.
bot.
La mère des nāgas.
Durgā. -- S.
n.
myrrhe
casse.
Herbe odoriféraute.
Stchoupak
French
सु-रस-
a. riche en eau
bon au goût, savoureux
charmant, ravissant.
m.
basilic
-आ-
f.
fille de Dakṣa et mère des serpents
n.
d'un
fleuve
basilic.