सवर्ण (savarNa)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 सवर्ण mfn.
   (-र्णः-र्णा-र्णं)
	 1. Like,  resembling.
	 2. Of the same tribe or class.
3. Of the same kind,  homogeneous.
	 f.
  (-र्णा)
	 1. A name of CHHĀYĀ, 
one of the wives of the sun. 
	 2. Belonging to the same class of
letters,  i. e. requiring the same effort in pronunciation. 
 E.
  स for
समान like,  same,  वर्ण tribe,  colour,  &c.

Capeller Eng

English

 स॑वर्ण a.
  of the same colour or caste
 similar,  like, 
homogeneous (gen.   or —°). Abstr.  (°ता† f.
 *),  °त्व† n.
 

Yates

English

 स-वर्ण (र्णः-र्णा-र्णं)
a. Like,  of the
same kind or class. 1.
f.
  Wife
of the sun. 

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

 
   सवर्ण  savarNa  adj.
   of the same tribe or class  
   सवर्ण  savarNa  adj.
   like   
   सवर्ण  savarNa  adj.
   similar  
   सवर्ण  savarNa  adj.
   homogeneous with   
   सवर्ण  savarNa  adj.
   having the same colour or appearance  
   सवर्ण  savarNa  adj.
   belonging to the same class of sounds   
   सवर्ण  savarNa  adj.
   equal to  
   सवर्ण  savarNa  m.
   mAhiSya who lives by astrology   
   सवर्ण  savarNa  m.
   psi  [ greek letter ]  
   सवर्ण  savarNa  m.
   son of a Brahman and a kSatriya woman     
            

 
   सवर्ण  savarNa m.
   mAhiSya who lives by astrology   
   वैणव  vaiNava m.
   son of a mAhiSya and a Brahman woman    

Wilson

English

 सवर्ण
mfn.
   (-र्णः-र्णा-र्णं)
1 Like,  resembling.
2 Of the same tribe or class.
3 Of the same kind,  homogeneous.
f.
  (-र्णा) A name of CHĀYĀ,  one of the
wives of the sun. 
E.
  स for समान like,  same,  वर्ण tribe,  colour,  &c.

Apte

English

सवर्ण [savarṇa],  a.
  [समानो वर्णो यस्य]

Of the same colour.

Of like appearance,  like,  resembling
 दुर्वर्णभित्तिरिह सान्द्र- सुधासवर्णा Śi.*
  4.28
 Me.*
  18
 R.*
  9.51.

Of the same caste or tribe
 उद्वहेत द्विजो भार्यां सवर्णां लक्षणान्विताम् Ms.*
  3.4.

Of the same kind,  similar.

Belonging to the same class of letters,  requiring the same effort (of the organs of speech) in pronunciation
 तुल्यास्यप्रयत्नं सवर्णम् P.
 I.1.9.

Having the same denominator. -र्णः the son of a Brāhmaṇa and a Kṣatriya woman,  a Māhiṣya. 

Apte 1890

English

 सवर्ण a. [समानो वर्णो यस्य] 1 Of the same colour. 
2 Of like appearance,  like,  resembling
 दुर्वर्णभित्तिरिह सांद्रसुधासवर्णा Śi. 4. 28
 Me. 18
 R. 9. 51. 
3 Of the same caste or tribe. 
4 Of the same kind,  similar. 
5 Belonging to the same class of letters,  requiring the same effort (of the organs of speech) in pronunciation
 तुल्यास्यप्रयत्नं सवर्णं P. I. 1. 9. 

Monier Williams Cologne

English

 स॑—वर्ण (स॑-),  mf(आ)n.  having the same colour or appearance,  similar,  like,  equal to (gen.   or comp. ),  RV.
   &c.
   &c.
  

 of the same tribe or class,  Mn.
  
 MBh.
   &c.
  

 belonging to the same class of sounds,  homogeneous with (comp. ),  Prāt.
 
 Pāṇ.
  (cf.   अ-स्°)

 स॑—वर्ण m.
  the son of a Brāhman and a Kṣatriya woman,  Gaut.
 

 a Māhiṣya (q.v.) who lives by astrology,  L.
 

Monier Williams 1872

English

 सवर्ण स-वर्ण,  अस्,  आ,  अम्,  being of the
same colour
 being of like appearance,  like,  resem-
bling
 of the same tribe or class
 belonging to the
same class of letters (i. e. uttered by the same organs
of speech)
 of the same kind,  homogeneous
 (आ), 
f.,  N. of the woman substituted by Saraṇyū for
herself as a wife of the Sun,  (she is said to have
given birth to Manu,  and is called in later legends
Chāyā
 see सरण्यू)
 N. of a daughter of the
Ocean,  and wife of Prācīna-varhis.
—सवर्णास-
वर्ण-विवाह (°ण-अस्°),  अस्,  m. the marriage of
people of the same and of different castes.
—सवर्-
णोपायिन् (°णा-उप्°),  ई,  m. one who approaches a
woman of the same caste.

Apte Hindi

Hindi

सवर्ण
वि* - समानो वर्णो यस्य - ब* स*
एक ही रंग का

सवर्ण
वि* - समानो वर्णो यस्य - ब* स*
"एक सी सूरत शक्ल का,  समान मिलता-जुलता"

सवर्ण
वि* - समानो वर्णो यस्य - ब* स*
एक ही जाति का

सवर्ण
वि* - समानो वर्णो यस्य - ब* स*
"एक ही प्रकार का ,  एक जैसा"

सवर्ण
वि* - समानो वर्णो यस्य - ब* स*
"एक ही वर्णमाला का,  एक ही स्थान से उच्चारण किये जाने वाले वर्ण"

सवर्ण
वि* - -
समान ‘हर’ वाली भिन्नराशि

L R Vaidya

English

 savarRa {% a. (f. र्णा) %} 1. Being of the same colour or appear ance,  like,  resembling,  त्वय्यारूढं शिखरमचलस्निग्धवेणीसवर्णे Megh.i.18,  R.ix.51
of the same tribe or class
of the same kind,  homogeneous
belonging to the same class of letters,  i.e. requiring the same effort in pronunciation.

Lanman

English

 sá-varṇa,  a.
	—1. having the same external
appearance,  exactly similar,  85^14
	—2. of the same caste,  62^7. [for mgs, 
see varṇa.]

Abhyankara Grammar

English

सवर्ण  cognate,  homophonic: a letter belonging to the same technical category of letters possessing an identical place of utterance and internal effort cf. तुल्यास्यप्रयत्नं सवर्णम् P. 1,  1. 9. For example,  the eigh- teen varieties of अ,  due to its short,  long and protracted nature as also due to its accents and nasalization,  are savarna to each other. The vowels ऋ and लृ are prescribed to be considered as Savarna although their place of utterance differs. The consonants in each class of consonants are savarna to one another,  but by the utterance of one,  another cannot be taken except when the vowel उ has been applied to the first. Thus कु stands for क्,  ख्,  ग्,  घ् and ङ्. cf. तुल्यास्यप्रयत्नं सवर्णम् P. 1,  I. 9 and अणुदित्सवर्णस्य चाप्रत्यय: P. I. 1. 69.

Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch

German

 सवर्ण m. ° = स पूर्वानुभूतो वर्णः कान्तिः,  Govardh. 342.

Wordnet

Sanskrit

Synonyms:
  समान,  सदृश,  सम,  अनुरूप,  प्रतिरूप,  तुल्य,  संनिभ,  सवर्ण,  सजातीय
adjective
 
समान इव दृश्यते असौ।
 "चिन्तामणेस्तृणमणेश्च कृतं विधात्रा केनोभयोरपि मणित्वमदः समानम्।"

अभिधानचिन्तामणिः

Sanskrit

--source--
 
तुल्यः समानः सदृक्षः सरूपः सदृशः समः ।
साधारणसधर्माणौ सवर्णः संनिभः सदृक् ॥ १४६१ ॥
-wordlist-
 
तुल्य (पुं),  समान (पुं),  सदृक्ष (पुं),  सरूप (पुं),  सदृश (पुं),  सम (पुं),  साधारण (पुं),  सधर्मन् (पुं),  सवर्ण (पुं),  सन्निभ (पुं),  सदृश् (पुं)

नाममाला

Sanskrit

सम,  सवर्ण,  सज्ञाति,  सदृक्ष,  सदृश,  सदृश्,  तुल्य,  सधर्म,  सरूप,  तुला,  कक्षा,  उपमा,  विधा
समः सवर्णः सज्ञातिः सदृक्षः सदृशः सदृक् ।
तुल्यः सधर्मरूपश्च तुला कक्षोपमा विधा ॥ १३६ ॥
verse 0.1.1.136
page 0068

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 सवर्णः,  त्रि,  (समानो वर्णोऽस्य । “ज्योतिर्जन-पदेति ।” ६ । ३ । ८५ । इति समानस्य सः ।)सदृशः । इति हेमचन्द्रः ॥
 (यथा,  रघुः । ९ । ५१ ।“ग्रथितमौलिरसौ वनमालयातरुपलाशसवर्णतनुच्छदः ॥
”)समानवर्णः । (यथा,  महाभारते । ७ । २२ । ४३ ।“इन्द्रायुधसवर्णैस्तु कुन्तिभोजो हयोत्तमैः ।आयात् सदश्वैः पुरुजित् मातुलःसव्यसाचिनः ॥
”)तुल्यजातिः । यथा,  मनुः ।“पाणिग्रहणसंस्कारः सवर्णासूपदिश्यते ।असवर्णास्वयं ज्ञेयो विधिरुद्वाहकर्म्मणि ॥
”इत्युद्वाहतत्त्वम् ॥
एकस्थानोत्पन्नवर्णः । यथा । सर्वर्णेनाकदीर्घः ।इति संक्षिप्तसारव्याकरणम् ॥

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 सवर्ण पु०
  समानोवर्णो यस्य । १ तुल्यरूपे हेमच० २ एकजा-त्याश्रये यथा विप्रस्य विप्रजातिः क्षत्रियस्य क्षत्रियजातिः“तुल्यास्यप्रयत्नं सवर्णमिति” पा० उक्ते स्थानप्रय-त्नाभ्यां ३ तुल्ये वर्णे च यथा ककारस्य स्थानेन तुल्योगकारादिः,  प्रयत्नसाम्येन तकारस्य चकारादिः,  जका-रस्य सकारः सकारस्य षकारः । हकारस्य वर्ग्याश्चतुर्थावर्णाः । सह वर्णेन । ४ वर्णसहिते त्रि०
  ।

Capeller

German

 स॑वर्ण von gleicher Farbe o. von gleicher
Kaste,  gleichrtig,  gleich mit (Gen.  o.
—°)
 homogen (g.).

Grassman

German

 sá-varṇa,  a.,  gleiche Farbe [várṇa],  gleiches Aussehen habend.
-ām {843, 2} ápa‿agūhan amṛ́tām mártiebhyas,  kṛtvī́ 〰 adadus vívasvate.

Burnouf

French

 सवर्ण सवर्ण a. (सम्) de même couleur
		 de même
caste
		 de même espèce
		 [coloré]. -- S. f.
  सवर्णा
épouse de Vivasvat,  Vd. -- Au du. m.
  सवर्णौ deux lettres
homogènes [une brève et sa longue].

Stchoupak

French

 स-वर्ण-
 a. de la même couleur,  de la même espèce,  ayant le
même aspect (que,  gén. ) 
 homogène (dit not. des phonèmes) 
 de la
même caste.
°वर्ण- nt. la même couleur.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.