| YouTube Channel

संयुग (saMyuga)

 
शब्दसागरः
English
संयुग
m.
 (-गः)
1. War, battle.
2. Union, mixture.
E.
 सम् before युज् to join, क
aff.
Capeller Eng
English
संयुग
n.
 union, junction
fight, war.
Yates
English
संयुग (गः) 1.
m.
 War, battle
union.
Wilson
English
संयुग
m.
 (-गः)
1 War, battle.
2 Union, mixture.
E.
 सम् before युज to join, क
aff.
Apte
English
संयुगः [saṃyugḥ], 1 Conjunction, union, mixture.
Fight, war, battle, contest
संयुगे सांयुगीनं तमुद्यतं प्रसहेत कः
Ku.*
 2.57
R.*
 9.19.
Contact, nearness
आगमिष्यति नो नूनं धार्तराष्ट्रस्य संयुगे
Mb.
 * 7.16.41.
Comp.
 -गोष्पदम् 'a contest in a cow's footstep' i. e. an insignificant or trifling quarrel
cf.
 the English phrase 'a storm in a tea-pot'. -मूर्धन्m. the front of the battle.
Apte 1890
English
संयुगः 1 Conjunction, union, mixture.
2 Fight, war, battle, contest
संयुगे सांयुगीनं तमुद्यतं प्रसहेत कः Ku. 2. 57
R. 9. 19.
Comp.
गोष्पदं ‘a contest in a cow's footstep’
i. e. an insignificant or trifling quarrel
cf. the English phrase ‘a storm in a tea-pot’.
Monier Williams Cologne
English
सं-युग
n.
 (in
BhP.
 also
m.
 ) union, conjunction,
MBh.
conflict, battle, war,
MBh.
Kāv.
&c.
 (cf.
Naigh.
 ii, 17)
Monier Williams 1872
English
सं-युग, अस्, m. conjunction, union, mixture
conflict, contest, war, battle, (in Naigh. II. 17. सं-
युगे [loc. c.] is enumerated among the सङ्ग्राम-
नामानि।)
—संयुग-गोष्पद, अम्, n. a contest
in a cow's footstep, i. e. an insignificant struggle.
Macdonell
English
संयुग saṃ-yuga,
n.
 conjunction, union 🞄(rare)
battle, fight: -mūrdhan,
m.
 van of 🞄battle
-yuj,
a.
 connected, related
m.
 relation
🞄-yuyutsu, des.
a.
 [√ yudh] eager to fight.
Benfey
English
संयुग संयुग, i. e. सम्-युज् + अ,
m.
War, battle, Chr. 33, 4
Rājat. 5, 424.
Apte Hindi
Hindi
संयुगः
पुं*
 - "सम् + युज् + क, जस्य गः"
"संयोजन, मिलाप, मिश्रण"
संयुगः
पुं*
 - -
"लड़ाई, संग्राम, युद्ध, संघर्ष"
L R Vaidya
English
saMyuga {% m. %} 1. Conjunction, union, mixture
2. conflict, contest, war, संयुगे सांयुगीनं तमुद्यतं प्रसहेत कः K.S.ii.57, R.ix.19.
Bopp
Latin
संयुग m. (r. युज् conjungere praef. सम् s. अ) bellum. A.
10. 60.
Anekartha-Dvani-Manjari
Sanskrit
समिति
स्त्री
समिति, सभा, संयुग, अवनि, समय, सङ्ग्राम
सभा समितिरित्युक्ता समितिः संयुगावनी ।
समितिः समयो ज्ञेयः सङ्ग्रामः समितिर्मतः ॥ ७६ ॥
verse 1.1.1.76
page 0006
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
संयुग n. 2. Kampf auch H 13, 38.
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
प्राणः स्थाम तरः पराक्रमबलद्युम्नानि शौर्यौजसी
शुष्मं शुष्म च शक्तिरूर्जसहसी युद्धं तु संख्यं कलिः ।
p{0033}
संग्रामाहवसंप्रहारसमरा जन्यं युदायोधनं
संस्फोटः कलहो मृधं प्रहरणं संयद्रणो विग्रहः ॥ ७९६ ॥
द्वन्द्वं समाघातसमाह्वयाभिसंपातसंमर्दसमित्प्रघाताः ।
आस्कन्दनाजिप्रधनान्यनीकमभ्यागमश्च प्रविदारणं च ॥ ७९७ ॥
समुदायः समुदयो राटिः समितिसंगरौ ।
अभ्यामर्दः संपरायः समीकं सांपरायिकम् ॥ ७९८ ॥
आक्रन्दः संयुगश्चाथ नियुद्धं तद्भुजोद्भवम् ।
-wordlist-
प्राण (पुं), स्थामन् (क्ली), तरस् (क्ली), पराक्रम (पुं), बल (पुंक्ली), द्युम्न (क्ली), शौर्य (क्ली), ओजस् (क्ली), शुष्म (क्ली), शुष्मन् (क्ली), शक्ति (स्त्री), ऊर्ज (पुंस्त्री), सहस् (क्ली), युद्ध (क्ली), सङ्ख्य (पुंक्ली), कलि (पुं), सङ्ग्राम (पुं), आहव (पुं), सम्प्रहार (पुं), समर (पुंक्ली), जन्य (पुंक्ली), युध् (स्त्री), आयोधन (क्ली), संस्फोट (पुं), कलह (पुं), मृध (क्ली), प्रहरण (क्ली), संयत् (क्ली), रण (पुंक्ली), विग्रह (पुं), द्वन्द्व (क्ली), समाघात (पुं), समाह्वय (पुं), अभिसम्पात (पुं), सम्मर्द (पुं), समिध् (स्त्री), प्रघात (पुं), आस्कन्दन (क्ली), आजि (स्त्री), प्रधन (पुं), अनीक (पुंक्ली), अभ्यागम (पुं), प्रविदारण (पुं), समुदाय (पुं), समुदय (पुं), राटि (स्त्री), समिति (स्त्री), सङ्गर (पुं), अभ्यामर्द (पुं), सम्पराय (पुंक्ली), समीक (क्ली), साम्परायिक (क्ली), आक्रन्द (पुं), संयुग (पुंक्ली), नियुद्ध (क्ली)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
सङ्ग्राम
सङ्ग्राम, समिति, समित्, समर, संख्य, समीक, रण, युद्ध, युध्, प्रधन, मृध, समुदय, संयत्, कलि, संयुग, द्वन्द्व, आयोधन, सम्प्रहार, कलह, आक्रन्द, आहव, अभ्यागम, संस्फोट, प्रविदारण, प्रहरण, अनीक, आजि, सङ्गर, सम्पराय, समाघात, प्रघात, समाह्वय, जन्य, अभिसम्पात, सम्मर्द, विग्रह
सङ्ग्रामः समितिः समिच्च समरं संख्यं समीकं रणं,
युद्धं युत्प्रधनं मृधं समुदयः संयत्कलिः संयुगम् ।
द्वन्द्वायोधनसम्प्रहारकलहाक्रन्दाहवाभ्यागमाः,
संस्फोटप्रविदारणप्रहरणानीकाजयः सङ्गरः ॥ ४५३ ॥
सम्परायः समाघातः प्रघातश्च समाह्वयः ।
जन्यं स्यादभिसम्पातः सम्मर्दो विग्रहस्तथा ॥ ४५४ ॥
verse 2.1.1.453
page 0052
नाममाला
Sanskrit
कदन, समर, युद्ध, संयुग, कलह, रण, संग्राम, सम्पराय, आजि, संयत्, महाहव
कदनं समरं युद्धं संयुगं कलहं रणम् ।
संग्रामं सम्परायाजी संयदाहुर्महाहवम् ॥ ८७ ॥
verse 0.1.1.87
page 0045
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
संयुगः,
पुं,
 (“युजिर योगे + घञ् । उक्थादिषुयुगशब्दस्य पाठात् निपातनादगुणत्वम् । ‘विशे-षोऽसौ निपातनमिष्यते कालविशेषे रथाद्युप-करशे च ।’ इति वृत्तिः । सङ्गता रथयुगायस्मिन् वा ।” इति निरुक्तटीकायां देवराज-यज्वा । २ । १७ । २९ ।) युद्धम् । इत्यमरः । २८ । १०५ ॥
(यथा, महाभारते । २ । १७ । ५ ।“अनयस्यानुपायस्य संयुगे परमः क्षयः ।सशयो जायते साम्यात् जयश्च न भवेत् द्वयोः ॥
”संयोगश्च ॥
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
संयुग
न०
 संयुज्यतेऽत्र सम् + युज--क न्यङ्क्वा० जस्य गः ।युद्धे अमरः । तत्र साधु० खञ् । सांयुगीन रणेसाधौ ।
Capeller
German
संयुग
n.
 Verbindung
Kampf, Schlacht.
Stchoupak
French
सं-युग-
nt. (rar.
m.
 ) union, jonction
conflit, lutte, combat.
°गोष्-पद- nt. (lutte dans une empreinte de vache) lutte insignifiante.
°मूर्धन्-
m.
 front, première ligne du combat.