| YouTube Channel

शिखी (zikhI)

 
Monier Williams Cologne
English
शिखी a (ई),
f.
a kind of magic,
Divyāv.
N.
of a river,
VP.
शिखी b See शिख,
p.
1070, col. 2.
Edgerton Buddhist Hybrid
English
śikhī, n. of a kind of magic: Divy 〔636.26〕 (vs, in a list of names of vidyā).
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
केतुः, शिखी
noun
नवग्रहान्तर्गतग्रहविशेषः।
"केतुः पापग्रहः अस्ति जनाः मन्यन्ते।"
Synonyms:
कलापी, वर्हिणः, वर्ही, शिखी, शिखाबलः, शिखण्डी, शिखाधारः, शिखाधरः, नीलकण्ठः, श्यामकण्ठः, शुक्लापाङ्गः, सितापाङ्गः, भुजङ्गभुक्, भुजङ्गभोजी, भुजङ्गहा, भुजगाभोजी, भुजगदारणः, प्रचलाकी, चन्द्रकी, भुजगान्तकः, भुजगाशनः, सर्पाशनः, केकी, नर्तकः, नर्तनप्रियः, मेघानन्दी, मेघसुहृद्, मेघनादानुलासी, वर्षामदः, चित्रमेखल, चित्रपिच्छकः, कुमारवाही, राजसारसः, कान्तपक्षी, शुक्रभुक्, शापठिकः, दार्वण्डः, हरिः
noun
पुंत्वविशिष्टमयूरः।
"कलापी मयूरी तृदिलं चञ्च्वा गृह्णीतः।"
Synonyms:
अग्निः, वैश्वानरः, वीतहोत्रः, अग्निहोत्रः, हुरण्यरेताः, सप्तार्चि, विभावसुः, वृषाकपिः, स्वाहापतिः, स्वाहाप्रयः, स्वाहाभुक्, अग्निदेवः, अग्निदेवता, धनञ्जयः, जातवेदः, कृपीटयोनिः, शोचिष्केशः, उषर्बुधः, बृहद्भानुः, हुतभुक्, हविरशनः, हुताशः, हुताशनः, हविर्भुक्, हव्यवाहनः, हव्याशनः, क्रव्यवाहनः, तनुनपात्, रोहिताश्वः, आशुशुक्षणिः, आश्रयाशः, आशयाशः, आश्रयभुक्, आश्रयध्वंसी, पावकः, पावनः, तेजः, वह्निः, ज्वलनः, अनलः, कृशानुः, वायुसखा, वायुसखः, दहनः, शिखी, शिखावान्, कृष्णवर्त्मा, अरणिः, घासिः, दावः, पचनः, पाचनः, पाचकः, जुहुवान्, वाशिः, अर्चिष्मान्, प्रभाकरः, छिदिरः, शुन्ध्युः, जगनुः, जागृविः, अपाम्पितः, जलपित्तः, अपित्तम्, हिमारातिः, फुत्करः, शुक्रः, आशरः, समिधः, चित्रभानुः, ज्वालाजिह्वा, कपिलः, विभावसुः, तमोनुद्, शुचिः, शुक्रः, दमुनः, दमीनः, अगिरः, हरिः, भुवः
noun
देवताविशेषः-हिन्दुधर्मानुसारम् अग्नेः देवतास्वरूपम्।
"अग्नेः पत्नी स्वाहा।"
Synonyms:
मयूरः, कलापी, वर्हिणः, वर्ही, शिखी, शिखाबलः, शिखण्डी, शिखाधारः, शिखाधरः, नीलकण्ठः, श्यामकण्ठः, शुक्लापाङ्गः, सितापाङ्गः, भुजङ्गभुक्, भुजङ्गभोजी, भुजङ्गहा, भुजगाभोजी, भुजगदारणः, प्रचलाकी, चन्द्रकी, भुजगान्तकः, भुजगाशनः, सर्पाशनः, केकी, नर्तकः, नर्तनप्रियः, मेघानन्दी, मेघसुहृद्, मेघनादानुलासी, वर्षामदः, चित्रमेखल, चित्रपिच्छकः, कुमारवाही, राजसारसः, कान्तपक्षी, शुक्रभुक्, शापठिकः, दार्वण्डः, हरिः
noun
खगविशेषः- सः शोभनः खगः यस्य पुच्छं दीर्घम् अस्ति।
"मयूरः भारतस्य राष्ट्रियः खगः अस्ति।"
Synonyms:
कुक्कुटः, चरणायुधः, नखायुधः, स्वर्णचूडः, ताम्रचूडः, ताम्रशिखी, शिखी, शिखण्डी, शिखण्डिकः, कृकवाकुः, कलविकः, कालज्ञः, उषाकरः, निशावेदी, रात्रिवेदी, यामघोषः, रसास्वनः, सुपर्णः, पूर्णकः, नियोद्धा, विष्किरः, नखरायुधः, वृताक्षः, काहलः, दक्षः, यामनादी, काहलः
noun
नरकुक्कुटी।
"प्रातः कुक्कुटस्य ध्वनिं श्रुत्वा अहं जागृतः।"
Synonyms:
बकः, द्वारबलिभुक्, कक्षेरुः, शुक्लवायसः, दीर्घजङ्घः, बकोटः, गृहबलिप्रियः, निशैतः, शिखी, चन्द्रविहङ्गमः, तीर्थसेवी, तापसः, मीनघाती, मृषाध्यायी, निश्चलाङ्गः, दाम्भिकः
noun
खगविशेषः-यस्य कण्ठ तथा पादौ दीर्घौ।
"मत्स्यान् भक्षयितुं बकः तटे अवस्थितः।"
Synonyms:
दीपः, प्रदीपः, दीपकः, दीपिका, वर्ती, वर्तिः, शिखावान्, शिखी, कज्जलध्वजः, दशाकर्षः, दशेन्धनम्, दोषास्यः, स्नेहाशः, स्नेहप्रियः
noun
मृद्धात्वादिभिः विनिर्मितं भाजनं यस्मिन् तैलदिषु वर्तिः निधाय प्रकाशार्थे प्रज्ज्वल्यते।
"सन्ध्यासमये ग्रामे दीपाः प्रज्वलन्ति।"
Synonyms:
केतुः, शिखी, केतुः
noun
नवग्रहान्तर्गतः एकः ग्रहः यः पुराणानुसारेण राक्षसः अस्ति।
"शास्त्रानुसारेण केतुः सूर्यम् अतिक्रामति अतः सूर्यग्रहणं भवति।"
Synonyms:
शिखरी, विषघ्निका, श्वेतधामा, वृहत्फला, वेश्मकूला, शिखी, मालाकण्ठः, अर्ग्वधा, केशपर्णी
noun
वन्यक्षुपः यः भेषजरूपेण उपयुज्यते।
"वैद्येन पीडिताय शिखरिणः सत्वस्य सेवनं सूचितम्।"
Synonyms:
अग्निः, पावकः, पावनः, तेजः, वह्निः, ज्वलनः, अनलः, कृशानुः, वायुसखा, वायुसखः, दहनः, शिखी, शिखावान्, कृष्णवर्त्मा, अरणिः, घासिः, दावः, पचनः, पाचनः, पाचकः, जुहुवान्, वाशिः, अर्चिष्मान्, प्रभाकरः, छिदिरः, शुन्ध्युः, जगनुः, जागृविः, अपाम्पितः, जलपित्तः, अपित्तम्, हिमारातिः, फुत्करः, शुक्रः, आशरः, समिधः, चित्रभानुः, ज्वालाजिह्वा, कपिलः, विभावसुः, तमोनुद्, शुचिः, शुक्रः, दमुनः, दमीनः, अगिरः, हरिः, कविः
noun
तेजःपदार्थविशेषः।
"पर्वते दृश्यमानः धूमः अग्नेः सूचकः।"
पुराणम्
English
शिखी / ŚIKHĪ. A nāga born in the kaśyapa dynasty. (Udyoga Parva, Chapter 103, Verse 12).
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
शिखी, [न्]
पुं,
(शिखास्यास्तीति शिखा +“व्रीह्यादिभ्यश्च ।” ११६ इति इनिः ।)मयूरः (यथा, बृहत्संहितायाम् २८ ।“शिखिपत्रनिभः सलिलं करोति द्बाद-शाब्दानि
”)अग्निः (यथा, महाभारते ५१ ।“खड्गी धन्वी विभाति पार्थःशिखी वृतः स्रुग्भिरिवाज्यसिक्तः
”)चित्रकवृक्षः इत्यमरः बलीवर्द्दः शरः ।केतुग्रहः द्रुमः कुक्कुटः इति मेदिनी
घोटकः इति हेमचन्द्रः
अजलोमा इतिरत्नमाला
सितावरः मेथिका इति राज-निर्घण्टः
पर्व्वतः ब्राह्मणः दीपः इतिकेचित्
शिखायुक्ते, त्रि इति मेदिनी