| YouTube Channel

शिक्षितः (zikSitaH)

 
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 शिक्षितः, साक्षरः
noun
अक्षरसम्पन्नः अध्ययनसम्पन्नः च।
"शिक्षितैः साक्षरताप्रसारार्थे यतितव्यम्।"
अमरकोशः
Sanskrit
Word: शिक्षितः
Root: शिक्षितः
Gender: undefined
Number: undefined
Meaning(s):
⇒ able
⇒ good
⇒ well
⇒ happy
⇒ right
⇒ adroit
⇒ clever
⇒ proper
⇒ fit for
⇒ healthy
⇒ skilful
⇒ suitable
⇒ competent
⇒ prosperous
⇒ conversant with
⇒ in good condition
⇒ plant kSudrAmlikA
Shloka(s):
3|3|204|2 ► पर्याप्तिक्षेमपुण्येषु कुशलं शिक्षिते त्रिषु॥ (नानार्थवर्गः)
Synonym(s):
➠ 3|3|204|2 ⇢ कुशलः (कुशल) (पुं) ⇒ able, good, well, happy, right, adroit, clever, proper, fit for, healthy, skilful, suitable, competent, prosperous, conversant with, in good condition, plant kSudrAmlikA
➠ 3|3|204|2 ⇢ (कुशल) (स्त्री) ⇒ able, good, well, happy, right, adroit, clever, proper, fit for, healthy, skilful, suitable, competent, prosperous, conversant with, in good condition, plant kSudrAmlikA
➠ 3|3|204|2 ⇢ कुशलम् (कुशल) (नपुं) ⇒ able, good, well, happy, right, adroit, clever, proper, fit for, healthy, skilful, suitable, competent, prosperous, conversant with, in good condition, plant kSudrAmlikA
Related word(s):
जातिः ➡ मनुष्यः
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
शिक्षितः, त्रि, (शिक्ष + क्तः ।) विज्ञः । इत्य-मरः ॥
शिक्षायुक्तः । यथा, --“आपरितोषाद्विदुषां न साधु मन्ये प्रयोगविज्ञा-नम् ।बलवदपि शिक्षितानामात्मन्यप्रत्ययं चेतः ॥
”इत्यभिज्ञानशकुन्तलायाम् १ अङ्कः ॥
कृदन्तरूपमाला
Sanskrit
1 {@“शकॢ शक्तौ”@} 2 ‘शङ्कते शकि शङ्कायां शक्तौ शक्नोति मर्षणे।’ 3 इति देवः।
‘शकॢञ्--’ इति काशकृत्स्नः।
‘उभयपदी’ इति कातन्त्रशाकटायन- वोपदेवादयः।
शाककः-किका, शाककः-किका, शिशक्षकः-क्षिका, शाशककः-शिका
शक्ता-त्री, शाकयिता-त्री, शिशक्षिता-त्री, शाशकिता-त्री
शक्नुवन्-ती, शाकयन्-न्ती, शाकयमानः, 4 शिक्षमाणः, शाशक्यमानः
शक्तम्-क्तः, शक्तवान्, शकितः, हरिः द्रष्टुं शकितः, शक्तो वा, शाकितः, शिक्षितः, शाशकितः-तवन्
5 इत्यादिकानि रूपाणि सर्वाण्यपि दैवादिकशक्यतिवत् 6 ज्ञेयानि।
शक्यम्, 7 शक्नुवानः, शक्तिः, 8 शका, 9 शेकिवान्, 10 शकः 11, शक्तिः, 12 शाकः, शकटम्, शकृत्, शक्वा-शक्वरी, शक्या, शक्रः, शकलम्, शक्लम्, शकुनः-शकुनिः-शकुन्तः-शकुन्तिः, इमानि रूपाण्यधिकान्यत्रेति विशेषः।
एतेषां रूपाणां निष्पत्तिप्रकारो दैवादिकधातावेव लिखितः।
तत्रैव द्रष्टव्यः।
प्रासङ्गिक्यः
01
=>
 (१६७२)
02
=>
 (५-स्वादिः-१२६१। अक। अनि। पर।)
03
=>
 (श्लो। ४३)
04
=>
 [[६। ‘शिक्षेर्जिज्ञासायाम्’ (वा। ३-२-१) इति सन्नन्तात् जिज्ञासार्थे तङेव। ‘पूर्ववत् सनः’ (१-३-६२) इत्यस्यापवादः। अभ्यासलोपादिकं शकधातुवत् बोध्यम्।]]
05
=>
 [पृष्ठम्१२८१+ २७]
06
=>
 (१६७०)
07
=>
 [[१। शतरि स्वादित्वात् श्नुप्रत्ययः। उवङादेशः।]]
08
=>
 [[२। स्त्रियां भिदादिपाठात् (३-३-१०४) अङ्।]]
09
=>
 [[३। लिटः क्वसुप्रत्यये, ‘अत एकहल्मध्ये--’ (६-४-१२०) इति एत्वाभ्यासलोपयोः, ‘वस्वेकाजाद्घसाम्’ (७-२-६७) इतीडागमः। छान्दसोऽपि क्वसुः लोके बहुलं प्रयुज्यते इत्यसकृदधस्तात् प्रतिपादितमस्माभिः। काशिकायाम् (७-२-६७) उदाहृतोऽयं शब्दः।]]
10
=>
 [[४। पचाद्यचि रूपमेवम्। शकः देशविशेषः। राजविशेषो वा।]]
11
=>
 [देशः]
12
=>
 [[५। ‘हलश्च’ (३-३-१२१) इति संज्ञायां घञ्। शाकः = वार्ताकादिः।]]